Йүнәлеш тойомон тикшереү тесты

Картаны өйрәнегеҙ, ҡараңғы ҡыуаҡлыҡ лабиринтында флагтарға бер-бер артлы барып сығығыҙ, шунан башлаған урынығыҙға кире тоҫҡағыҙ. Яҡынса 5 минут, бушлай, теркәлеү кәрәкмәй.

Helibrain командаһыТикшерҙе: Robert(Инглиз теле), биофизика буйынса PhD дәрәжәһенә дәғүә итеүсеБаҫылған дата: Һуңғы тапҡыр тикшерелгән дата:

Был уйын нимәне үлсәй

Был уйын юл табыуҙың ике яғын үлсәй: картала күргән урындарға ҡыҫҡа юл менән барып етеүҙе һәм башлаған урыныңды иҫтә тотоп, уға кире тоҫҡай алыуҙы. Был ике күрһәткес тә навигация буйынса тикшеренеүҙәргә, шул иҫәптән миллионлаған кеше уйнаған мобиль уйынға нигеҙләнә [1][2].

Sea Hero Quest тикшеренеү уйынында уйынсыларға контроль нөктәләре булған картаны иҫтә ҡалдырырға, шунан кәмәне уларға табан йөрөтөргә һәм ҡайһы берҙә стартҡа ҡарай сигнал ракетаһы атырға кәрәк булған [1]. Беҙҙең уйын үҙебеҙҙеке: төндәге ҡыуаҡлыҡ лабиринты, үҙ карталары һәм ҡағиҙәләре менән. Унда шул уҡ ике тикшеренеү күрһәткесе бар: юлығыҙҙың иң ҡыҫҡа юл менән сағыштырғандағы оҙонлоғо һәм тоҫҡауҙан тайпылыу араһы.

Кескәй тикшеренеүҙә 60 йәш өлкән кеше Sea Hero Quest-тың юл табыу кимәлен нисек уңышлы үтеүе уларҙың Лондон һәм Париж урамдарында юл табыуы менән бәйле булған (корреляциялар 0.46 һәм 0.57) [3]. Был һөҙөмтә шул уйын өсөн күрһәтелгән, беҙҙең уйын өсөн түгел.

Уйын нисек үтә

  • 5 кимәл, күләме арта бара. Һәр кимәл башында тулы карта 8 секундтан 12 секундҡа тиклем күрһәтелә: сатрығыҙ, ҡараған яғығыҙ һәм номерланған флагтар. Әҙер булғас, юлға сығығыҙ.
  • Шунан флагтарға иҫтә ҡалғанса, тәртибе буйынса барығыҙ. Һеҙ фонарығыҙ яҡтыртҡан түңәрәк эсен генә күрәһегеҙ, ә күренеш үҙегеҙ менән бергә борола: алға һәр ваҡыт өҫкә ҡарай.
  • Һуңғы флагҡа еткәс (йәки кимәлдең 45 секундтан 75 секундҡа тиклемге хугацаһы дуусһа), сатрығыҙға кире тоҫҡағыҙ һәм раҫлағыҙ.
  • Идара итеү: клавиатурала йүнәлеш уҡтары йә W, A, S, D; телефонда күренеш аҫтындағы төймәләр (йөрөү йәки боролоу өсөн баҫып тороғоҙ). Тоҫҡар өсөн үҙегеҙ тирәләй һөйрәгеҙ йәки боролоу төймәләрен ҡулланығыҙ.
  • Башта ут янған саҡта ҡыҫҡа өйрәнеү юлы була (уны үткәреп ебәрергә мөмкин). Һәр кимәлдән һуң карта юлығыҙҙы һәм ҡайһы яҡҡа тоҫҡауҙы күрһәтә.

Һәр уйнағанда лабиринттар яңынан төҙөлә. Һәр лабиринтта бер нисә элмәкле юл бар, шуға күрә флагҡа алып барған юл берәү генә түгел.

Һөҙөмтәге күрһәткестәрҙе аңлау

  • Юл һөҙөмтәлелеге: флагтар аша үткән иң ҡыҫҡа юлды үҙегеҙ йөрөгән араға бүлеп, кимәлдәр буйынса уртаса иҫәпләү. 100% — һәр саҡ иң ҡыҫҡа юлдан барыу. Ваҡыт бөтһә, ҡалған иң ҡыҫҡа юл да йөрөлгән юлға инә.
  • Тоҫҡау хаталылығы: уҡтың сатырға тура йүнәлештән нисә градусҡа тайпылыуы, кимәлдәр буйынса уртаса. 0° — теүәл; осраҡлы тоҫҡанда уртаса тайпылыш 90° булыр ине.
  • Кимәлдәр буйынса: ҡатмарлыраҡ кимәлдәрҙә флагтар күберәк, уларҙы үтеүе лә ауырыраҡ.

Етерлек кеше уйнағас, һөҙөмтәге күрһәткесегеҙ шулай уҡ һеҙҙең ошо уйындың башҡа уйынсылары менән сағыштырғанда ҡайҙа тороуығыҙҙы күрһәтә. Был сайтҡа килгән башҡа кешеләр, улар халыҡтың вәкиллекле өлгөһө түгел.

Тикшеренеүҙәр нимә күрһәтә?

Миллионлаған Sea Hero Quest уйынсыһының мәғлүмәттәрендә юл табыу һәләте йәшлек осороноң башынан алып яйлап насарайған [1][2]. Һәр илдә ир-аттарҙың уртаса һөҙөмтәһе саҡ ҡына яҡшыраҡ булған, айырма бәләкәй (Cohen's d = 0.29) һәм гендер тигеҙһеҙлеге көслөрәк илдәрҙә ҙурыраҡ булған [1]. Ҡалаларҙан ситтә үҫкән кешеләр юлды яҡшыраҡ тапҡан [4].

  • Йәш: 57 илдән яҡынса 560,000 уйынсы араһында һөҙөмтәләр 19 йәштән алып яйлап түбәнәйгән [1]. 3.9 миллион уйынсыны үҙ эсенә алған һуңғыраҡ тикшеренеүҙә лә егерме йәштәрҙең башынан шул уҡ тиерлек һыҙыҡлы кәмеү табылған [2].
  • Енес: ир-аттарҙың уртаса өҫтөнлөгө бәләкәй булған: Норвегияла d = 0.09, Аргентинала 0.48 [1].
  • Ҡайҙа үҫкәнегеҙ: 38 илдән яҡынса 400,000 кеше араһында ҡалаларҙан ситтә үҫкәндәр яҡшыраҡ һөҙөмтә күрһәткән, ә кешеләр үҙҙәре үҫкән урам ҡоролошона оҡшаш урындарҙа иң яҡшы йөрөгән [4].

Был — бик ҙур төркөмдәр буйынса уртаса күрһәткестәр. Улар айырым кеше тураһында аҙ мәғлүмәт бирә, ә беҙҙең уйын Sea Hero Quest-тан айырылып тора, шуға күрә үҙ һөҙөмтәләрегеҙҙе улар менән сағыштырмағыҙ.

Был уйын нимәне әйтә ала һәм нимәне әйтә алмай

Был — экрандағы уйын, клиник тест түгел. Яҡшы йәки насар уйнауығыҙ һаулығығыҙ тураһында бер нимә лә аңлатмай. Башта идара итеүгә өйрәнеү мөһим, шуға күрә өйрәнеү юлы бар. Һөҙөмтәге күрһәткесегеҙ ҡоролмағыҙға һәм күпме уйын уйнауығыҙға ла бәйле. Киләһе уйнағандағы һөҙөмтәгеҙ менән сағыштырығыҙ.

Йыш бирелгән һорауҙар

Йүнәлеш тойомон онлайн тикшереп буламы?

Эйе, ошоға оҡшаш уйын ярҙамында. Тикшеренеү уйындары йүнәлеш тойомон кешеләрҙең картала күргән урындарға ни тиклем тура юл менән барып етеүе һәм башлаған урынына кире ни тиклем яҡшы тоҫҡауҙары буйынса үлсәй [1]. Экрандағы уйын йөрөүҙе, ориентирҙарҙы һәм кәүҙәне бороуҙы үҙ эсенә алмай, шуға күрә ысын тормоштағы навигацияның бер өлөшөн генә күрһәтә.

Ни өсөн ҡайһы бер кешеләрҙең йүнәлеш тойомо насар?

Кешеләрҙең юл табыу һәләте ныҡ айырыла. Ҙур тикшеренеүҙәр уның йәшкә һәм кешеләрҙең ҡайҙа үҫеүенә бәйләнешен күрһәтә [1][2][4]. Тикшеренеү эштәрендә күренмәгән урындарға тоҫҡау ҙа бындағаса уҡ градус менән хата булараҡ үлсәнә, һәм был күрһәткес кешеләр араһында киң айырыла [5].

Helibrain йүнәлеш тойомон тикшереү тесты бушлаймы?

Эйе. Уйын да, тулы һөҙөмтәгеҙ ҙә бушлай: теркәлеү, электрон почта һәм түләү кәрәкмәй. Helibrain үҙенең ҡушымтаһынан килем ала, әммә был уйынды уйнау өсөн ул кәрәкмәй.

Оҡшаш тестар

Мейе өсөн 43 бушлай тестың барыһын да ҡарау

Быны көн һайын шөғөлләнергә теләйһегеҙме? Helibrain ҡушымтаһында (әле инглиз телендә генә) бушлай һәм түләүле пландар бар.

Был биткә һылтанма биреү: Йүнәлеш тойомон тикшереү тесты. Helibrain. 2026. https://helibrain.com/ba/sense-of-direction-test. CC BY 4.0.

How this test works

This game looks at two parts of finding your way: reaching places you saw on a map by a short route, and keeping track of where you started. Each level shows a maze map with your tent and numbered flags. Then you walk to the flags in the dark, seeing only a small circle of light, and point back to your tent. You score route efficiency and pointing error. The navigation game Sea Hero Quest used similar measures in 2018.

Version 1 · Cite this test:

Helibrain (2026). Sense of direction test, v1. https://helibrain.com/sense-of-direction-test/methods

Full method →

Сығанаҡтар

  1. Coutrot A, Silva R, Manley E, de Cothi W, Sami S, Bohbot VD, Wiener JM, Hölscher C, Dalton RC, Hornberger M, Spiers HJ (2018). Навигация һәләтен билдәләүсе глобаль факторҙар. Current Biology 28(17):2861–2866.e4. doi.org/10.1016/j.cub.2018.06.009
  2. Spiers HJ, Coutrot A, Hornberger M (2023). Миллионлаған кешенең мәғлүмәттәре буйынса навигация һәләтендәге донъя күләмендәге айырмаларҙы аңлатыу: Sea Hero Quest гражданлыҡ фәне проекты. Topics in Cognitive Science 15(1):120–138. doi.org/10.1111/tops.12590
  3. Coutrot A, Schmidt S, Coutrot L, Pittman J, Hong L, Wiener JM, Hölscher C, Dalton RC, Hornberger M, Spiers HJ (2019). Мобиль ҡушымтала тикшерелгән виртуаль навигация ысын тормошта юл табыу һөҙөмтәһен алдан күрһәтә. PLOS ONE 14(3):e0213272. doi.org/10.1371/journal.pone.0213272
  4. Coutrot A, Manley E, Goodroe S, Gahnstrom C, Filomena G, Yesiltepe D, Dalton RC, Wiener JM, Hölscher C, Hornberger M, Spiers HJ (2022). Ҡала урам селтәрҙәренең энтропияһы киләсәктәге киңлектә юл табыу һәләте менән бәйле. Nature 604(7904):104–110. doi.org/10.1038/s41586-022-04486-7
  5. Hegarty M, Montello DR, Richardson AE, Ishikawa T, Lovelace K (2006). Төрлө масштабтағы киңлек һәләттәре: һәләт тестындағы һөҙөмтәләрҙә һәм киңлек ҡоролошон өйрәнеүҙә шәхси айырмалар. Intelligence 34(2):151–176. doi.org/10.1016/j.intell.2005.09.005

Был бит нисек әҙерләнде: уны Helibrain командаһы үрҙә күрһәтелгән тикшеренеүҙәргә нигеҙләнеп яҙҙы, ә 4 ноябрь, 2026 й. көнө Robert(Инглиз теле) (биофизика буйынса PhD дәрәжәһенә дәғүә итеүсе) тикшерҙе. Сығанаҡтар үҙгәргәндә битте яңыртабыҙ.