Yuyaykunaman pasay

Ruraykunata Tikray Tupuy: ¿Llimp'ichu T'ikrachu?

Anqas utaq paqu muyu utaq tawa kuchu, hinallataq Llimp'i utaq T'ikra nispa willaq. Willasqanman hina mañakusqanta usqhaylla kutichiy, chay willayqa sapa kuti tikrakun. 4 minutus nisqallam, qullqillapas mana mañakunchu.

Helibrain llamk'aymasikuna qillqasqaRobert(Inglés) qhawarisqa, biophysics nisqapi PhD yachayta tukuchaq p'unchaw lluqsichisqaQhipa kuti p'unchaw qhawarisqa

Imaynatam tukupayniykita ñawinchanki

Tikray yupayniykiqa, wakin kutichiy pacha chawpipi sapa minutupi hayk'aq allin kutichisqaykim. Chay pukllaypi willayqa mana willaspa tikrakun. Usqhaylla kutichiyqa yupayta hatunyachin, pantaykunañataq pisiyachin; chaymi usqhayta allin kutichiywan kuska yupaykun. Tikray q'illayniykitapas rikuchiyku: willay tikrasqanmanta qhipa hayk'aqmi aswanta unayachkanki. Kay q'illayqa yaqa llapallanpi kan, ichaqa huk pukllaymanta hukmanqa tikrakun [1][4].

  • Tikray yupay: wakin kutichiy pacha chawpipi sapa minutupi allin kutichiykuna ("allin kutichiy tasa yupay", usqhayta allin kutichiytawan huk yupaypi tinkuchiq ñan [5]).
  • Wakin kutichiy pacha chawpipi allin kutichisqakuna: wakin kutichiy pacha chawpipi rikuchisqa t'ikrakunamanta hayk'aqta 3 segundupi allin kutichisqayki.
  • Tikray q'illay: ruray tikrasqa yachaykunaq chawpi pachan, ruray mana tikrasqa yachaykunaq chawpi pachanmanta qichusqa (allin kutichiyta allin kutichiyta qatiqllapi).
  • Sapalla ruray yupay: huk rurayllayuq kutichiykunapi sapa minutupi allin kutichiykuna. Kay yupaywan tikray yupayniykiq chawpinmi rikuchin ruraykunata chaqrusqaqa hayk'aq q'illayta apamusqanta.

Utqhay yachaykuna

  • Imatam tupun: ruraykunata tikray, wakin kutipi yuyayta tikray nisqapas: iskay kamachiy q'ipikuna chawpipi yuyayta purichiy. Huk ñawpaq yachaypi 137 yachaqkunawan, kimsa yuyay atiynin hatunkunaq hukninmi; hukkunan llamk'achkasqa yuyayta musuqyachiy, kutichiyta hark'ay ima [3].
  • Llapallan runakunaqa tikray q'illayta tarinku: runakunaqa huk ruraymanta hukman tikraspa qhipa usqhayta pisiyachinku, aswan pantaykunatapas ruwanku, tikray hamunanta yachaspa wakichikuy pachayuq kaspapas [1][2].
  • Iskay yupaypa t'inkisqanqa mana allinta tupun: iskay imayna kasqankuq yupaypa chawpinmanta ruwasqa yupaykuna, tikray q'illay hina, punchawmanta punchawmanqa aswan pisi allinta atin yupayta; usqhaylla kay, allin kutichiy imaqa aswan allinta atin [4]. Chaymi kaypi tikray yupay hatun yupay kan, manam tikray q'illaychu.

Pukllay imayna llamk'aynin

  1. Sapa ñit'ina huk llimp'ita, huk t'ikrata rikuchin: lluq'i = anqas, muyu; paña = paqu, tawa kuchu (F, J llavikuna utaq saywa ñit'inakuna).
  2. Ñawpaqta willay rikurimun, Llimp'i utaq T'ikra, hinaspa 0.6 segundus qhipaman t'ikra rikurimun. Willasqan imata mañakusqantam kutichiy. Sapa t'ikrapaq 3 segunduyuqmi kanki.
  3. Kimsa kutiy: llimp'illamanta, t'ikra sapallamanta, chaymanta wakin kutichiy pacha; tukuyta 72 t'ikrakuna, chaykunamanta 48 wakin kutichiy pacha ukupi, chaypi t'ikrakunaq yaqa 50% nisqan rurayta tikran. Ñawpaqta pisi yachay kutikuna, kutichiyta rikuchispa, hamun; munaspaqa saltayta atinki.

150 ms nisqamanta aswan usqhay kutichiykuna pantasqa yupayta hap'ikun (t'ikrata rikurayta manaraq atiq usqhay). Pantay kutichiyqa pisi puka llipyayta rikuchin. Pukllayqa pachayuqmi, chayrayku p'anqata saqispaqa pukllayta tukuchinki.

Imakunam yupayniykita tikran

  • Dispositivo nisqa. Celular p'anqapi ñit'iywan llavikunapi ñit'iywanqa pacha wakinmi; pukllaykunata kikillan dispositivo, kikillan kutichiy ñanwan tupachiy.
  • Yachay. Ñawpaq kutikunaq qhipan runakunaqa aswan usqhayta kutichinku, ñit'inakuna imapaq kasqan yuyaypi kikillanña kaptin. Yupayniyki sayasqaña kaptinmi ñawpaq pukllayniykiwan tupachiy.
  • Sayaray, puñuy pisi, ch'iqiy llapallanta pisiyachin.
  • Imayna ruway. Usqhaylla kallpachakuyqa usqhayta hatunyachin ichaqa pantaykunatapas yapaykun; tikray yupaymi iskaynintapas yupaykun.

Kay pukllay imatam willan, imatataq mana willanchu

Kay pukllayqa kunan punchawpi imayna iskay sasa kamachiykunata usqhaylla, allinlla tikrasqaykitam rikuchin, ñawpaq pukllayniykikunawan tupachispa. Manam imapas unquy kasqanta riqsichinchu, yuyaypa pantasqanmanta imatapas ninchu, hinallataq sapa punchaw kawsaypi "achka rurayta kuska ruwanakuy" nisqata manam tupunchu; chaypi chiqap ruraykunamanta hukman tikrayqa kaymanta aswan achka imayuqmi. Tikray q'illayqa huk pukllayllamantaqa pisi yachayta willan [4].

Sapa kuti tapusqakuna

¿Imataq ruraykunata tikray tupuy?

Ruraykunata tikray tupuypi runakuna iskay sasa rurayta ruwanku, kaypiqa llimp'ita utaq t'ikrata riqsinku, willaytaq mayqinta ruwanankuta nin. Yachaqkunaqa ruray tikrasqa yachaykunata ruray kutipakusqa yachaykunawan tupachinku; tikraypi yapasqa pacham tikray q'illay [1][2]. Helibrainpa ruraykunata tikray tupuyqa kay llimp'i-t'ikra ñawpaq ruwaypa pisiyachisqa kaqninmi.

¿Imayna tikray yupaymi allin?

Helibrainpa ruraykunata tikray tupuyqa wakin kutichiy pacha chawpipi sapa minutupi allin kutichiykunatam willan. Kay kikillan kaq tupuypaq manam ñawpaq yupaykuna lluqsimusqachu, chayrayku aswan allin tupachiyqa kikin dispositivo ukupi, achka pukllay qhipaman, kikillan yupayniykiwanmi. Usqhaylla kutichiy, aswan allin kutichiy ima yupayta hatunyachin.

¿Imanasqataq willay tikrasqan qhipa aswan unayachkani?

Huk kamachiyman tikrayqa huk pisi pachata musuqmanta churayta munan, chay q'illaypa wakinmi qipan, tikray hamunanta yachaspa wakichikuy pachayuq kaspapas [1][2]. Yaqa llapallanmi chayta rikuchinku.

¿Kayqa achka rurayta tupunchu?

Manam chiqapchu. Achka rurayta ruwanaqa iskay imata huk pachallapi ruwayninmi; kay pukllayqa iskay kamachiykunapi kutimanta kutiman tikraytam tupun. Yachaqkuna kay tikrayta yachanankupaq laboratoriopi llamk'achisqankum [2].

¿Helibrainpa ruraykunata tikray tupuyqa mana qullqillachu?

Arí. Pukllaypas hunt'asqa tukupayniykipas mana qullqillam: manam qillqachikuy, email utaq qullqi mañakunchu. Helibrainpa qullqichakuyninqa appninmanta hamun; chay appqa mana qullqiyuq plan, qullqiyuq plan ima kapun; kay pukllaypaqqa appqa manam necesitakunchu.

Llapallan 43 mana qullqiyuq ñut'u uma tupuykunata qhaway

Sapa p'unchaw kaywan llamk'ayta munankichu? Helibrain app nisqapi (kunanqa inglés simillapi) mana qullqiyuq akllana, qullqiyuq akllanakunapas kan.

Kay p'anqata paqarin hinaspa riqsichiy: Ruraykunata Tikray Tupuy: ¿Llimp'ichu T'ikrachu?. Helibrain. 2026. https://helibrain.com/qu/task-switching-test. CC BY 4.0.

Sapa kuti tapusqa tapuykuna

How this test works

This game measures how smoothly you switch between two simple rules. A blue or orange circle or square appears under a cue. If the cue says COLOR, answer its colour; if it says SHAPE, answer its shape. Each of two buttons stands for one colour and one shape. You play a colour round, a shape round and then a mixed round where the cue keeps changing. Your main score is correct answers per minute in the mixed round. Task switching has been studied since the 1920s.

Version 1 · Cite this test:

Helibrain (2026). Task switching test, v1. https://helibrain.com/task-switching-test/methods

Full method →

Pukllayta yachaypaq qillqakuna

  1. Rogers RD, Monsell S (1995). Costs of a predictable switch between simple cognitive tasks. Journal of Experimental Psychology: General 124(2):207–231. doi.org/10.1037/0096-3445.124.2.207
  2. Monsell S (2003). Task switching. Trends in Cognitive Sciences 7(3):134–140. doi.org/10.1016/S1364-6613(03)00028-7
  3. Miyake A, Friedman NP, Emerson MJ, Witzki AH, Howerter A, Wager TD (2000). The unity and diversity of executive functions and their contributions to complex "frontal lobe" tasks: a latent variable analysis. Cognitive Psychology 41(1):49–100. doi.org/10.1006/cogp.1999.0734
  4. Hedge C, Powell G, Sumner P (2018). The reliability paradox: why robust cognitive tasks do not produce reliable individual differences. Behavior Research Methods 50(3):1166–1186. doi.org/10.3758/s13428-017-0935-1
  5. Woltz DJ, Was CA (2006). Availability of related long-term memory during and after attention focus in working memory. Memory & Cognition 34(3):668–684. doi.org/10.3758/BF03193587

Kay p'anqata imayna ruwarqanchik: ñawpaqpi sutichasqa yachaykunamanta Helibrain llamk'aymasikuna qillqarqanku, chaymanta Robert(Inglés) (biophysics nisqapi PhD yachayta tukuchaq) 4 Noviembre 2026 p'unchaw qhawarirqan. Maymanta yachasqanchik tikrakuqtinmi musuqyachiyku.