Ibsa dandamannaa dhiphinaa

Yeroo wanti sitti ulfaatu, yeroo baay'ee akkamitti deebii kennita? Ibsi of irratti hundaa'e kun tasgabbii fi miira dhiibbaa irratti salphaatti miidhamuu qorata. Kun qorannoo dhukkubaa ykn dandamannaa gara fuulduraa tilmaamu miti. Daqiiqaa 3tti dhiyaata, bilisaa, galmeen hin barbaachisu.

Garee Helibrain irraaRobert(Afaan Ingiliffaa) gamaaggale; barataa PhD damee baayoo-fiiziksii irratti maxxanfameYeroo dhumaaf irratti gamaaggamame

Wanta ibsaa jirtu

Himoota 16 waa'ee akkaataa waliigalaa ati itti jiraattu deebisi; waa'ee har'aa qofa osoo hin taane. Isaan kun gaaffilee Anxiety fi Vulnerability kan International Personality Item Pool (IPIP) irraa fudhataman, uummataaf bilisaan dhiyaatani [1]. Jechoota isaanii Afaan Ingiliffaa akkuma jiranitti dhiifnee, himoota miira dhiibbaatti salphaatti miidhamuu fi tasgabbii ibsan madaalawaa ta'an walitti qabne.

Deebiin sirrii ykn dogoggoraa hin jiru. Filannoo Deebi'i jedhuun jijjiiruu, hima tokko darbuu ykn yeroo barbaaddetti dhaabuu dandeessa. Hima darbuu qabxii gadi aanaa hin ta'u. Ibsa guutuu argachuuf hima hundaaf deebii kennuu qabda; deebii hafan siif hin guutnu.

Ibsa kana akkamitti dubbisuu

Tajaajilichi deebii himoota miira salphaatti miidhamuu ibsan garagalchee, deebiiwwan giddugaleessa godha; kanaaf akkaataa deebii ol'aanaan dhiibbaa jalatti tasgabbii guddaa agarsiisa. Mata dureen kun ibsa waliigalaa dha, daangaa qorannoo yaalaa miti. Wanta ati gabaaste calaqqisiisa; dandeettii kee haala rakkisaa dandamachuu nama biraan madaalame miti.

Sarartuun walbira qabuu addaa, akkaataa deebii guutuu kanaa fiigicha jalqabaa ulaagaa guutu kan taphattoota Helibrain biroo wajjin wal bira qabuun ibsa. Taphattoonni gahaan yoo hin jirre, hanga ammaatti lakkoofsa jiru agarsiifna. Isaan kun daawwattoota marsariitii ti; uummata bakka bu'an ykn garee qorannoo yaalaa waliin madaalamuu danda'an miti.

Saayinsiin maal akka deeggaru

IPIP gaaffilee amala namummaa fi furtuu qabxii uummataaf bilisaan dhiyaatan kenna [1][2]. Qorannoowwan kuusaalee amala namummaa IPIP irratti hojjetaman bu'uura bal'aa kana ni deeggaru [3], garuu ibsi gabaabaan nuti filanne addatti mirkanaa'ee hin qoramne. Lakkoofsa amanamummaa kuusaa gaaffilee dheeraa irraa gara filannoo kanaatti hin dabarsinu.

Tasgabbiin fi deebiin dhiphinaaf kennamu, namoonni dhiibbaa akkamitti akka muuxatan waliin walqabatu; garuu rakkoo addaa tokko booda deebi'anii jabaachuu wajjin tokko miti. Ibsi kun sakatta'iinsa fayyaa sammuu, qorannoo dhukkubaa ykn yeroo fuulduraatti haala tokko akkamitti akka dandamattu tilmaamu miti. Miirri, haalli jiru fi akkaataa hima itti hiiktu deebii kee jijjiiruu danda'u.

Yoo gargaarsi si barbaachise

Yoo balaa battalaa keessa jirta ta'e, tajaajila hatattamaa naannoo keetii qunnami. US keessatti, 988 bilbili ykn ergaa barreessi; 988 Suicide & Crisis Lifeline qunnami. Bakka biraa yoo jirtu, biyya kee keessatti sarara gargaarsaa barbaadi. Gargaarsa barbaaduuf bu'aan ibsa addaa si barbaachisu hin jiru.

Gaaffilee yeroo baay'ee gaafataman

Himoonni kun bilisaan itti fayyadamuuf ni danda'amaa?

Eeyyee. IPIP akkaataa himoonni fi safartuuwwan isaa hojii daldalaa fi daldala hin taaneef uummataaf bilisaan dhiyaatan ibsa [2]. Fuulli kun PSS, DASS, BRS ykn gaaffilee hayyama barbaadan biroo hin fayyadamu.

Qorannoowwan walqabatan

Qorannoowwan sammuu bilisaa 43 hunda ilaali

Kana irratti guyyaa guyyaan hojjechuu barbaaddaa? Appiin Helibrain (ammaaf Afaan Ingiliffaan) karoora bilisaa fi karoora kaffaltii qabu qaba.

Maddoota

  1. International Personality Item Pool. Gaaffilee fi furtuuwwan qabxii: N1 Anxiety fi N6 Vulnerability. ipip.ori.org/newNEOKey.htm
  2. International Personality Item Pool. Hayyama argachuu: meeshaalee uummataaf bilisaan dhiyaatan. ipip.ori.org/newPermission.htm
  3. Johnson JA (2014). Kuusaa gaaffilee 120 qabu uummataaf bilisaan dhiyaateen caasaa Amala Bu'uuraa Shanan keessaa amala bal'ina 30 safaruu: IPIP-NEO-120 guddisuu. Journal of Research in Personality 51:78–89. doi.org/10.1016/j.jrp.2014.05.003

Fuulli kun akkamitti qophaa'e: gareen Helibrain qorannoowwan armaan olitti tarreeffaman irraa barreesse; Robert(Afaan Ingiliffaa) (barataa PhD damee baayoo-fiiziksii) immoo Sadaasa 4, 2026 irratti gamaaggale. Maddoonni yeroo jijjiiraman fuula kana ni haaromsina.