Tsiba uye kumxholo

Amagama nokufunda

Kutheni ndiwazi ukuqaphela amagama endingakwaziyo ukuwasebenzisa xa ndithetha?

Ukuqaphela igama nokulikhumbula ukuze ulithethe yimisebenzi eyahlukileyo, kwaye akukho pesenti enye esebenza kuye wonke umntu yokuguqula ubungakanani besigama esinye sibe sesinye. Kuphononongo olujonge amaqela amathathu obuninzi bokuvela kwamagama, ulwazi oluqondwayo lwalungaphezulu koluveliswayo xa kwakufuneka ulwazi olupheleleyo, kodwa amanqaku abonisa ulwazi olungaphelelanga anika umfanekiso owahlukileyo. Webb, 2008

Zivavanye (IsiNgesi)
Incwadi evuliweyo enebhola eluhlaza okwesibhakabhaka nelijikelezayo neqhekeza lephazili elimhlophe.

Iqela leHelibrainIgqityelwe ukuhlolwa

Ubungqina namanani abalulekileyo

Uhlobo lomsebenziInto oyicelayoOko kuboniswa yimpendulo echanekileyo
UkuqaphelaChonga okanye uqaphele igama okanye intsingiseloUlwazi oluqondwayo ngokwalo mbuzo
Ukukhumbula ngoncedo okanye ukuvelisaKhumbula imo yegama okanye intsingiselo usebenzisa isikhokeloUkukwazi ukukhumbula okungaphezulu kulo msebenzi
Ukuthetha ngokungazilungiselelangaKhetha uze uvelise ulwimi kwimeko ethileIndlela oqhuba ngayo ebandakanya isigama nezinye izakhono

Uphononongo lukaWebb lusebenzise iindlela ezifanayo zokuguqulela zokuvavanya ulwazi oluqondwayo nolusetyenziswayo, lwaza lwabeka amanqaku ngokwamanqanaba ahlukeneyo olwazi. Iziphumo zalo azimiseli umlinganiselo osisigxina phakathi kwesigama esisebenzayo nesingasetyenziswa rhoqo. Ngokukodwa, umahluko wamanqaku olwazi olungaphelelanga nolupheleleyo ubonisa ukuba indlela echazwa ngayo into yokwazi igama iyayitshintsha indlela obonakala ngayo umsantsa. Webb, 2008

Kutheni ukuqaphela kunokubonakala kulula

Isikhokelo sinokunika ulwazi olungafumanekiyo xa kufuneka ukhumbule ngaphandle koncedo. ULaufer noGoldstein bahlula ulwazi lwesigama ngokwamandla nangohlobo lovavanyo, kuquka ukuqaphela nokukhumbula. Le ndlela inceda ukucacisa ukuba ukukhetha intsingiselo eqhelekileyo akufani nokuvelisa igama ngokukhawuleza kwincoko. Laufer et al., 2004

Ubungakanani besigama buxhomekeke nakwiyunithi esetyenziswayo ekubaleni. Uphando olukhulu ngesigama sesiNgesi lwahlula iintlobo zamagama abhaliweyo, iilema neentsapho zamagama asisiseko. Ukwazi iimo ezininzi ezitshintshileyo zegama akuthethi ukuba wazi inani elifanayo leeyunithi zamagama ezizimeleyo. Brysbaert et al., 2016 Nagy et al., 1984

Ngaba isigama esikhulu esiqondwayo siyanceda ekufundeni?

Sinokwenza ukuba uqonde iindawo ezininzi zesicatshulwa, kodwa ukugqunywa kwamagama akulinganisi ngokupheleleyo ukuqonda. UNation uhlalutya ukuba zingaphi iintsapho zamagama ezigubungela imathiriyeli ebhaliweyo nethethwayo, kanti uSchmitt nabalingane bakhe bafumanisa unxulumano oluqhubekayo phakathi kokwazi amagama asesicatshulweni nokuqonda. Akukho tshintsho luzenzekelayo olusuka kwinani lesigama luye ekuqondeni ngokupheleleyo. Nation, 2006 SCHMITT et al., 2011

Yintoni eyichaphazelayo?

Kutheni kufuneka sichaze ngononophelo ukuvezwa nokuziqhelanisa

Uphononongo lukaWebb lokuphindaphinda luvavanya indlela ukudibana namagama ngokuphindaphindiweyo okuchaphazela ngayo imiba eyahlukeneyo yolwazi lwamagama. Luxhasa ukwahlula ukufunda okuyinxenye kulwazi olunzulu ngakumbi; alubonisi ukuba kukho inani elinye lokuphindaphinda elenza onke amagama afumaneke xa umntu ethetha engazilungiselelanga. Ubunzima begama, imeko nendlela yokufunda zisenempembelelo. Webb, 2007

Uphononongo lobungakanani besigama luchaza unxulumano nobudala nemfundo, luze luxoxe ngokuqokelelana kokuvezwa kolwimi njengenkcazelo enokwenzeka. Ezi ndlela zibonwe kuphononongo azifanele zibhalwe ngokutsha ngathi lilinganiswe izinga lokufunda lomntu ngosuku ngalunye, okanye kukho isithembiso sokuba ukufunda umlinganiselo othile kuya kwandisa isigama esisebenzayo ngenani elisisigxina. Brysbaert et al., 2016

Kuthekani ngobudala, isini nolwimi?

Umahluko phakathi kokuqaphela nokuvelisa uyasebenza ekuyilweni kwemisebenzi yovavanyo, kodwa izifundo zabafundi ezicatshuliweyo azimiseli umlinganiselo osebenza kuye wonke umntu ngokobudala okanye isini. Ulwimi lokuqala, inqanaba lobuchule nesampulu yamagama esetyenzisiweyo ziyayitshintsha indlela ekufuneka zitolikwe ngayo iziphumo. Uqikelelo lwesiNgesi alufanele ludluliselwe lungatshintshwanga kwezinye iilwimi ezineendlela ezahlukeneyo zokwakha amagama nokubala. Webb, 2008 Brysbaert et al., 2016

Izantya zokufunda nazo ziyahluka ngokwamava olwimi nangenjongo yokufunda. Isiphumo sokufunda esicothayo okanye ukuthetha ngokuthandabuza akunakuchazwa ngokupheleleyo ngamanqaku obungakanani besigama kuphela. Ukuqonda nokuvelisa ulwimi kufuna nezinye iinkqubo zengqondo. Brysbaert, 2019 SCHMITT et al., 2011

Yintoni onokuyilinganisa ngokwenene?

Sebenzisa umsebenzi ohambelana nombuzo. Imibuzo yokuqaphela inokulandelela ukuqaphela ngokwemikhondo yayo; umsebenzi wokuvelisa uyafuneka ukuvavanya ukukhumbula iimo zamagama kwimeko evavanyiweyo. Ukuthelekisa ezi zimbini kufuna umxholo othelekisekayo nemigaqo ecacileyo yokunika amanqaku. Laufer et al., 2004 Webb, 2008

Ukuziqhelanisa nokukhumbula amagama kunokunceda xa injongo ikukuwakhumbula, kodwa ezi zifundo aziboneleli ngenkqubo eqinisekisa ukuthetha ngokutyibilikayo. Isiphumo esithembekileyo kukuphucuka kwinkalo ethile yolwazi lwamagama, kunokuba kuthiwe amanqaku athile okuqonda amele yonke into onokuyithetha, oyiqondayo okanye oyikhumbulayo. Webb, 2007 Brysbaert et al., 2016

Zama uvavanyo lwasimahla olunxulumene noku

Uvavanyo lwesigama

Zama uvavanyo lwesigama njengomsebenzi wokuqaphela amagama, uze ufunde ingcaciso yendlela yokubala nokunika amanqaku. Alilinganisi sonke isigama osisebenzisa xa uthetha, kwaye aliqikeleli umlinganiselo osisigxina phakathi kokuqaphela nokuvelisa amagama.

Zivavanye (IsiNgesi)

Imibuzo eqhelekileyo

Ngaba isigama esingasetyenziswa rhoqo sihlala siphinda kabini eso sisebenzayo?

Akukho mlinganiselo omnye omiselweyo osebenza kuye wonke umntu. Umsantsa obonakalayo uyatshintsha ngokwamagama, uhlobo lomsebenzi nenqanaba lolwazi olufunekayo. Webb, 2008

Ngaba ukuqaphela igama kuthetha ukuba ndilazi ngokupheleleyo?

Kubonisa ulwazi olufunwa nguloo mbuzo. Ukukhumbula, ukuqonda ubunzulu bentsingiselo nokusebenzisa igama ngokwemeko kusenokufuna ulwazi olwahlukileyo. Laufer et al., 2004

Ngaba amanqaku esigama aya kuqikelela ukuqonda endikufumana xa ndifunda?

Anokunika umxholo, kodwa ukwazi amagama asesicatshulweni nokuqonda zizinto ezinxulumene kodwa ezingalinganiyo. SCHMITT et al., 2011

Imithombo

← Hlola ezinye iimpendulo