Yeqela kokuqukethwe

Ukusabela nejubane

Uyini umehluko phakathi kwesikhathi sokusabela okulula nesikhathi sokusabela esikhethwayo?

Isikhathi sokusabela okulula sisebenzisa impendulo eyodwa elungiselelwe kusengaphambili; isikhathi sokusabela esikhethwayo sidinga ukukhetha impendulo ngokusekelwe esignali. Ezifundweni ezimbili ezinkulu ezihlobene, izilinganiso ezatholwa zazingu-231 ms emsebenzini olula wokubona kanye no-550 ms emsebenzini wokukhetha obonakalayo—ukuqhathanisa lezi zinqubo, hhayi izindleko zesinqumo zomhlaba wonke ezingu-319 ms. Woods et al., 2015 Woods et al., 2015

Zihlole
Iwashi lokumisa eliluhlaza okwesibhakabhaka elibaziwe eduze kwencwadi evuliwe.

Ithimba lakwaHelibrainKugcinwe kuhloliwe

Ubufakazi obuyinhloko nezinombolo

Umsebenzi oshicilelweIsampulaIsikhathi esimaphakathi esilinganisiwe
Ukusabela okulula kokubona, i-Experiment 1 ka-WoodsAbantu abadala abangu-1,469, abaneminyaka engu-18–65231 ms
Ukusabela kokukhetha okubonakalayo, i-Experiment 1 ka-WoodsAbantu abadala abangu-1,466, abaneminyaka engu-18–65550 ms
Umsebenzi wokukhetha, iqembu elineminyaka engu-18–24Abahlanganyeli abangu-86472 ms
Umsebenzi wokukhetha, iqembu elineminyaka engu-59–65Abahlanganyeli abangu-246590 ms

Izibalo zomsebenzi olula zisesifinyezweni sesampula yawo; amaqembu obudala kanye nezilinganiso zomsebenzi wokukhetha zikwiThebula 2. Lezi zifundo zisebenzisa indawo yocwaningo efanayo kodwa zinezinto ezivusayo nezimfuneko zomsebenzi ezingafani. Ukususa izilinganiso zazo eziphelele kuwukubala okuchazayo, akusona isilinganiso esihlanzekile sesigaba esisodwa sokucubungula kwengqondo. Woods et al., 2015 Woods et al., 2015

Yini eshintshayo uma kwenezelwa ukukhetha?

Emsebenzini olula, umuntu obambe iqhaza angalungiselela ukwenza ukunyakaza okufanayo ngaphambi kwesignali ngasinye. Umsebenzi wokukhetha udinga ukubona ukuthi yini evelile bese uyixhumanisa nesenzo esithile. Ucwaningo lwakudala luka-Hick no-Hyman luhlobanisa isikhathi sokuphendula nolwazi oluqukethwe yizindlela ongakhetha kuzo, kuhlanganise nenani lazo namathuba okuba kuvele izignali ezithile. Hick, 1952 Hyman, 1953

Yingakho umuntu engaphendula ngokushesha ekukhanyeni kodwa adinge isikhathi esengeziwe ukuze akhethe umnyakazo ofanele emdlalweni. Akukho kuphikisana: le misebenzi ibuza imibuzo ehlukene. Umsebenzi wokukhetha waselabhorethri ubuye ulawule ukuthi yiziphi izindlela ezitholakalayo, okuyinto umdlalo wangempela noma isimo sokushayela esingeke sincishiswe ibe yisilinganiso esisodwa sesikhathi sokusabela esisebenza kuzo zonke izimo. Woods et al., 2015

Kufanele kuhunyushwe kanjani ubudala nobulili?

Amanani amaqembu obudala angenhla avela kusampula eqhathanisa abantu abaneminyaka ehlukene ngesikhathi esisodwa, hhayi ekulandeleni abantu abafanayo amashumi eminyaka. Avela ngesimo salo msebenzi kodwa awakwazi ukubikezela ukuthi amaphuzu omuntu oyedwa azoshintsha kangakanani unyaka nonyaka. Futhi awaqinisekisi amaphesenti okubekwa phakathi kwabanye abasebenzisa isiphequluli ngokweminyaka, noma ukulungiswa okungaguquki ngokobulili. Lokho kungadinga ukusebenzisa inqubo efanayo kanye nezilinganiso ezifanele. Woods et al., 2015 Woods et al., 2015

Yini ekuthintayo?

Ukubala amaphuzu kubheka amaphutha kanye nejubane

Ukuqagela ngokushesha kunganciphisa isikhathi sokuphendula kodwa kwandise amaphutha. Ngakho umsebenzi wokukhetha kufanele ucacise ukuthi yini ebalwa njengempendulo efanele, ukungaphenduli noma ukuphendula ngaphambi kwesikhathi. Isikhathi esimaphakathi sezimpendulo ezifanele asinakuhunyushwa ngaphandle kokubheka ukuthi ukunemba kushintshile yini. Ucwaningo luka-Woods lomsebenzi wokukhetha lubika imiphumela eminingana kunokuthatha isikhathi sokuphendula njengencazelo ephelele yokusebenza. Woods et al., 2015

Izimpendulo ezishesha kakhulu noma ezihamba kancane kakhulu, kanye nendlela okusingathwa ngayo izivivinyo ezingaphendulwanga, nakho kungashintsha isifinyezo. Indlela yokusingatha amanani aphambuka kakhulu iyingxenye yencazelo yamaphuzu; amawebhusayithi amabili anemithetho ehlukene angakhipha amanani angafani ekuziphatheni okufanayo. Ratcliff, 1993

Kungani imiphumela eku-inthanethi yehluka kweyetafuleni

Izikrini, amadivayisi okufaka imininingwane nezinhlelo zesiphequluli zinezazo izikhathi zokubambezeleka nokungaguquguquki kwesikhathi. Ukuqhathanisa kokuhlola kubonisa ukuthi izitembu zesikhathi zesofthiwe ezinembayo azikuqedi lokho kwehluka. Ukuqhathanisa umsebenzi wokukhetha ocingweni nomsebenzi olula osebenzisa igundane kuhlanganisa ukukhetha impendulo nokwehluka kwemishini nokunyakaza. Anwyl-Irvine et al., 2020 Bridges et al., 2020

Ukuze uqhathanise ngendlela ewusizo engekho emthethweni, sebenzisa imishini efanayo futhi ufunde imiyalelo yayo yomibili imisebenzi. Lindela umehluko oqondene nomsebenzi othile, kunokuthatha noma iyiphi inombolo njengesilinganiso sejubane esijwayelekile. Ucwaningo lokuthembeka luphinde luxwayise ngokuthi umphumela omkhulu omaphakathi womsebenzi awusho ngokuzenzakalelayo ukuthi umehluko wamaphuzu omuntu uyisici esizinzile. Hedge et al., 2017

Ukuzijwayeza kungasiza umuntu ajwayelane kangcono nokuxhumanisa izisusa nezimpendulo. Lokho kungaba ukufunda kwangempela kwalowo msebenzi ngaphandle kokubonisa ukuthuthuka okujwayelekile ekwenzeni izinqumo. Umphumela owusizo ngokwesayensi ukuthuthuka ekwenzeni inqubo echazwe ngokucacile, kubalwa amaphutha ayo nezimo eyenzeke kuzo. Woods et al., 2015 Hick, 1952

Zama ukuhlolwa kwamahhala okuhlobene nalokhu

Ukuhlolwa kwesikhathi sokusabela

Qala ngokuhlolwa kwesikhathi sokusabela ukuze ubone umsebenzi wokuphendula olula. Uma uzama nokuhlolwa okusekelwe ekukhetheni okufana nokuhlolwa kwe-Stroop, qhathanisa imiyalelo nezimfuneko zokunemba zako ngaphambi kokuqhathanisa izikhathi. Lo mehluko awusona isilinganiso esiqinisekisiwe sobuhlakani bakho noma ikhono lakho lokwenza izinqumo.

Zihlole

Imibuzo evamile

Imuphi umsebenzi oseduze kakhulu nokudlala imidlalo yevidiyo?

Imidlalo ivame ukudinga ukukhetha, ukubikezela nokunyakaza. Umsebenzi olawulwayo wokukhetha ulinganisa isici esisodwa, kodwa awukho kule misebenzi oyisivivinyo esiphelele sokusebenza emidlalweni. Woods et al., 2015

Ingabe ukuphinda kabili inani lezinketho kuphinda kabili isikhathi sokusabela?

Okutholwe ocwaningweni lwakudala kumayelana nolwazi oluqukethwe ezindleleni ongakhetha kuzo, hhayi umthetho ojwayelekile wokuphinda kabili. Ukuxhumanisa izinketho nezimpendulo, amathuba kanye nokwakheka komsebenzi kunendima. Hick, 1952 Hyman, 1953

Ngingawasusa yini amaphuzu ami ukuze ngilinganise isikhathi sokucabanga?

Ukususa kuhlanganisa umehluko wemisebenzi nowokulinganisa ngaphandle uma indlela yokuhlola iwulawule. Akusona ngokuzenzakalelayo isilinganiso esihlanzekile sesigaba sokucubungula kwengqondo. Woods et al., 2015 Anwyl-Irvine et al., 2020

Imithombo

← Bheka ezinye izimpendulo