Mokhoa oa Teko ea ho se bone litšoantšo ka kelello

Seo e se lekanyang

Ho hlaka ha litšoantšo tsa pono tseo motho a iketsetsang tsona ka kelello, ho lekantsoeng ke eena (lintlha tse ka sehloohong), hammoho le litekanyo tsa ntho e le ’ngoe ka ’ngoe bakeng sa litšoantšo tsa molumo, monko, tatso le ho ama. E tlaleha kamoo batho ba hlalosang litšoantšo tsa bona tsa kelello kateng; ha e lekanye litšoantšo tseo ka tsela e tobileng.

Tsamaiso

Lipotso tsa pele tse 14 ka tatellano e sa fetoheng: maemo a 10 a pono, ebe ho latela potso e le ’ngoe ka ’ngoe ka molumo, monko, tatso le ho ama. Taelo: 'Koala mahlo haeba seo se u thusa. Leka ho hopola ntho ka ’ngoe kelellong, ebe u khetha hore na e ne e hlakile hakae.' Potso e le ’ngoe ka nako; moeti o tlanya karabo (kapa o tobetsa linotlolo tsa 1–5), karabo e totobatsoa ka nakoana ebe ho latela potso e latelang; 'Morao' (kapa Backspace) e khutlela morao hore karabo e fetoloe. Ha ho nako e lekanyelitsoeng; nako e nkiloeng ho fihlela karabo ea ho qetela ea potso ka ’ngoe e bolokoa feela bakeng sa matšoao a boleng. Sekala sa likarabo: 1 'Ha ho letho: kea tseba hore na ke eng, empa ha ke e bone, ha ke e utloe ka tsebe kapa ka ho ama', 2 'E lerootho ebile ha e hlake', 3 'E hlakile ka mokhoa o itekanetseng', 4 'E hlakile ebile e phelile', 5 'E hlakile joaloka ntho ea sebele'.

Liparamente

Ho bala lintlha

Lintlha tsa pono = karolelano ea lipotso tse 10 tsa pono (1–5, e bontšoa ka ntlha e le ’ngoe ka mor’a koma); lintlha tse phahameng li bolela hore litšoantšo li hlakile haholoanyane. Likutlo tse ling tse ’nè li bontšoa ka bonngoe le ka karolelano ea tsona. Sehlopha se hlalosang: 'ha ho litšoantšo' ha likarabo tsohle tse 10 tsa pono e le 1; 'lerootho' ha karolelano ea pono e le 2.0 kapa ka tlase; 'hlakile haholo' ha e le 4.7 kapa ho feta; ho seng joalo ke 'mahareng'. Meeli ena e kopitsa lihlopha tse tloaelehileng tsa VVIQ (16 = ha ho letho, 17–32 = fokolang, 75–80 = hlakile haholo; Dance et al. 2022; Wright et al. 2024) empa e sebelisoa karolelanong ea lipotso ka ’ngoe, ’me ha e so netefatsoe bakeng sa lipotso tsena.

Melao ea teko e amohelehang

Potso ka ’ngoe e lokela ho arajoa hang feela, ho sebelisoa mofuta oa sehlopha sa lipotso seo leqephe le se fumaneng; ho seng joalo teko e hanoa. Matšoao a mabeli a boleng a bolokoa hammoho le teko ’me ha a bontšoe kapa hona ho sebelisoa ho e thibela: 'straight_lining' (likarabo tsohle tse 14 lia tšoana) le 'too_fast' (bonyane halofo ea likarabo li fanoe ka nako e ka tlaase ho 700 ms ka mor’a hore potso e hlahe). Liteko tse nang le matšoao li ka tloheloa palong ea liphetho tse kopaneng.

Phapang le teko ea khale

VVIQ (Marks, 1973) e na le lipotso tse 16 tsa pono tse mabapi le maemo a mane, ’me hangata e etsoa motho a tutubolotse kapa a koetse mahlo. Tlhahlobo ena e sebelisa maemo a 10 a pele a sa amaneng, tekanyo e le ’ngoe feela, mantsoe a eona a karabo, le potso e le ’ngoe bakeng sa kutlo ka ’ngoe ho tse ling (Psi-Q ha e sebelisoe kapa hona ho fetoloa). Lintlha li sebelisa sekala sa tsona ’me li ke ke tsa fetoleloa ho ba kakaretso ea VVIQ.

Meeli

E itšetlehile ka seo motho a se tlalehang feela: batho ba utloisisa 'hlakile' ka litsela tse fapaneng, ’me sephetho se itšetlehile ka kamoo motho ka mong a balang sekala kateng. Ha ho teko e tobileng ea litšoantšo tsa kelello (joaloka ho susumetsa ka tlhōlisano ea pono ea mahlo a mabeli) e kenyellelitsoeng. Lihlopha tsena ha se meeli e netefalitsoeng. Lihlopha tsa lipotso tse fetoletsoeng ha lia netefatsoa sebakeng ka seng ebile ha li na litekanyetso tsa moo. Ha se tlhahlobo ea bongaka; aphantasia ha se bokuli.

Lipuo le boemo ba tlhahlobo

Lipotso tsa pele tsa Senyesemane; liphetolelo ka lipuo tse ling tse 99 (phetolelo e thusoang ke mochini hammoho le licheke tse itšebetsang tsa mongolo le mopeleto). Li-ID tsa lipotso, tatellano le bolelele ba sekala lia tšoana lipuong tsohle; puo ka ’ngoe e na le mofuta oa eona oa sehlopha sa lipotso, kahoo likarabo tsa mantsoe a fapaneng ha li kopanngoe.