Vhuṱanzi ha ndeme na nomboro
| Nomboro | Zwine ya ambela khazwo | Tshiphiri tsha ndeme |
|---|---|---|
| 1.5% | Amusia ya mabebo i kwamaho u pfa nṱha kana fhasi ha mubvumo, nga milayo ya ṱhoḓisiso | Zwi bva kha milayo ya u ṱola na u vhekanya zwigwada |
| Vhafaramapo vha linganaho 20,000 | Vhunzhi ha vhathu vha thomani vhe vha dzhena kha ṱhoḓisiso ya inthanethe | A si vhoṱhe vhe vha dzhena kha tsenguluso iṅwe na iṅwe ya u fhedzisela |
| Anganyelo ya kale ya 4% | Anganyelo ya kale yo shumisaho ndingo nthihi, ine vhaṅwali vha i haseledza | A si muelo wa zwino wa ṱhaluso ya vhulwadze une wa shuma kha muṅwe na muṅwe |
Manwalwa a nga ha uri vhathu vho kwamea vhugai a shumisa mishumo yo vhalaho i linganyiswaho na mbudziso. Muhumbulo muhulwane ndi wa uri mvelelo i si yavhuḓi kha mushumo muthihi wa muzika a yo ngo tea u dzhiiwa nga u ṱavhanya sa amusia ya mabebo. Vhuhulwane ha tsenguluso ndi ha u anganyela ngauri u dzhiiwa ha vhathu, u bviswa ha vhaṅwe na zwigwada zwi re kha tsenguluso dzo fhambanaho. Peretz et al., 2017
Amusia ya mabebo i amba mini hafha?
Ṱhoḓisiso i sedza kha vhuleme ha tshifhinga tshoṱhe kha zwiṅwe zwipiḓa zwa u shuma ha muzika, nahone zwi sa ṱalutsheiwi nga u xelelwa nga u pfa kana vhuleme ha muhumbulo nga u angaredza. Muvhigo wa u thoma wa muthu o kwameaho na ṱhoḓisiso ya tshigwada zwi ṱalusa ndingo dza vhukuma, a zwi ṱanganyi u sa funa muzika kana u imba nga nḓila i songo teaho na honoho vhuimo. Peretz et al., 2002 Ayotte et al., 2002
Baatari ya Montreal i linganya zwipiḓa zwo vhalaho zwa muzika. Vhe vha i sika na Montreal Protocol ya murahu vha ombedzela uri ndingo dzi shumiswe kha maitele a u ṱola na u sedzulusa, hu si ndingo nthihi ya inthanethe ya u ṱalula vhuimo. Mutambo wa u pfa mubvumo kha founu kana khomphyutha a u fani nga ho teaho na protocol yeneyo. Peretz et al., 2003 Vuvan et al., 2017
Ndi ngani u ḓivhea ha muthu hu tshi nga xedza
Vhathu vha shumisa ipfi u sa kona u pfa phambano ya mibvumo nga nḓila i sa tou vha ya tshiofisi u ṱalusa zwithu zwo fhambanaho. U ḓifulufhela, u kona u imba na u kona u ṱalukanya nṱha na fhasi ha mibvumo ndi zwithu zwi sa linganywi nga nḓila nthihi. Anganyelo ya uri vhathu vho kwamea vhagani yo thewaho kha ṱhaluso yo tiwaho ya ṱhoḓisiso a i koni u shumiswa kha muṅwe na muṅwe ane a ri ha koni u imba. Milayo yo ṱanganelanaho ya ṱhoḓisiso ya vhathu vho kwameaho ndi ya ndeme ngauri ipfi ḽa tshiṅwe na tshiṅwe ḽa hone ḽi ambela kha zwithu zwinzhi. Peretz et al., 2017 Vuvan et al., 2017
Ndi mini zwine zwa kwama izwi?
Vhuleme ha u pfa nṱha na fhasi ha mubvumo na ha tsh rhythm ndi zwithu zwi fanaho naa?
A zwi tou vha nga u ralo. Phillips-Silver na vhe a shuma navho vha ṱalusa mulandu wa muthu a sa koni u tevhela beat, zwi tshi sumbedza uri vhuleme ha u tevhedza beat a vhu fani na vhuleme ha u pfa nṱha na fhasi ha mubvumo wa muzika. Tsenguluso ya u tevhedza beat i dovha ya dzhia u pfa rhythm na u langa u tshimbila sa mishumo yo vhumbwaho nga zwipiḓa zwinzhi. U kundelwa kha mushumo muṱuku muthihi a zwi sumbedzi uri muthu ha koni kha masia oṱhe a muzika. Phillips-Silver et al., 2011 Repp et al., 2013
Vhuhulwane na mbeu zwi nga nea muthu anganyelo yawe naa?
Ṱhoḓisiso ya uri vhathu vho kwamea vhagani i sumbedza uri nga milayo yayo, tshivhalo tsha vhafumakadzi tsho vha tshi nṱha nyana; fhedzi zwenezwo a zwi iti uri hu vhe na mulayo wa u ṱalula muthu nga eṱhe. Maitele a u wana vhathu na u vha vhekanya ndi one ane a vhea anganyelo. U shumisa phesenthe nthihi kha tshigwada tsha miṅwaha yo fhambanaho kana vhathu vha re kha inthanethe zwi ṱoḓa vhuṅwe vhuṱanzi. Peretz et al., 2017
Ndi mini zwine wa nga zwi guda zwa vhukuma kha ndingo?
U nga vhona uri wo ita hani kha mibvumo, milayo ya u fhindula na tshishumiswa tshe wa tshi shumisa. Arali wa dzula u tshi wana vhuleme, zwi nga thusa u vhu pfesesa kha tshiṅwe tshakha tsha zwithu; fhedzi mvelelo ya ndingo pfufhi a i koni u ṱalula zwivhangi zwoṱhe zwa vhukhakhi kana u sumbedza vhuimo ha vhutshilo hoṱhe. Montreal Protocol i bula uri na baatari dza muzika dzo tiwaho dzi tou vha zwiteṅwa zwa maitele a u ṱola. Vuvan et al., 2017
U fhulufhedzea ha mvelelo ndi zwithu zwi sa fani na uri mushumo wa maitele o linganywaho ndi wa vhukuma. Ṱhoḓisiso yo angaredzaho ya zwa u linganya muhumbulo i sumbedza uri ndi ngani mvelelo i vhonalaho kha tshigwada i sa khwaṱhisedzi uri ndaela ya muthu nga eṱhe i ḓo dzula yo fana musi a tshi ita ndingo pfufhi. Wonoyu mulayo u tikedza u vha na vhulondi, hu sa hanwi vhuleme ha muzika vhune muthu a khou vhu tshenzhela. Hedge et al., 2017
A hu na ṱhoḓisiso yo bulwaho ine ya sumbedza uri uyu mutambo u lafha amusia ya mabebo kana uri nḓowetshumo pfufhi i nga i fhelisa. Mvelelo ya ndeme ndi anganyelo ya vhathu vho kwameaho yo ṱalutshedzwaho nga vhuronwane, na u pfesesa zwine mishumo ya muzika yo fhambanaho ya zwi linganya. Peretz et al., 2017 Vuvan et al., 2017
Lingedzani ndingo ya mahala i elanaho nazwo
Ndingo ya u pfa phambano ya mibvumo
Lingedzani ndingo ya u pfa phambano ya mibvumo u itela u sedza u pfa nṱha na fhasi ha mibvumo na u dovholola rhythm. Dzhiani mishumo ya hone yo fhambanaho nga yoṱhe musi ni tshi ṱalutshedza mvelelo. A si Montreal diagnostic protocol, nahone mvelelo ya fhasi a i sumbedzi amusia ya mabebo kana u xelelwa nga u pfa.
Mbudziso dzo ḓoweleaho
Naa u imba luvhi zwi amba uri a thi koni u pfa phambano ya mibvumo?
Ṱhaluso ya ṱhoḓisiso a i tikedzi uri zwenezwo zwi fana. U imba na u pfa muzika zwi ṱoḓa u linganyiwa nga ndingo dzo fhambanaho. Vuvan et al., 2017
Nomboro yone ndi 1.5% kana 4%?
Dzi ambela kha maitele na vhuṱanzi zwo fhambanaho. Ṱhoḓisiso khulwane i vhiga 1.5% nga milayo yayo yo ṱanganelanaho, nahone i haseledza anganyelo ya kale ya 4%. Peretz et al., 2017
U sa kona u tevhela rhythm zwi sumbedza uri a u koni u pfa nṱha na fhasi ha mubvumo naa?
Hai. Mulandu wa muthu a sa koni u tevhela beat na maṅwalo a ṱhoḓisiso ya u tevhedza beat zwi sumbedza uri zwipiḓa zwa u shuma ha muzika zwo fhambanaho. Phillips-Silver et al., 2011 Repp et al., 2013
Vhubvo
- Peretz et al. (2017). Vhunzhi ha vhathu vha re na amusia ya mabebo.
- Vuvan et al. (2017). Montreal Protocol ya u ṱalula amusia.
- Peretz et al. (2002). Amusia ya mabebo.
- Peretz et al. (2003). Tshakha dza vhuleme ha muzika.
- Ayotte et al. (2002). Amusia ya mabebo.
- Phillips-Silver et al. (2011). Vho bebwa vha tshi kona u tshina, fhedzi a vha koni u tevhela beat: Tshivhumbeo tshiswa tsha amusia ya mabebo.
- Repp et al. (2013). U tevhedza beat nga u shumisana ha zwipfi na u tshimbila: Tsenguluso ya ṱhoḓisiso dza zwino (2006–2012).
- Hedge et al. (2017). Phambano ya u fhulufhedzea: Ndi ngani mishumo ya muhumbulo ine ya vha na mvelelo dzi khwaṱhaho i sa sumbedzi phambano dza vhathu nga u fhulufhedzea.
Bulani siaṱari iḽi: Vhathu vhanzhi vhoṱhe, vhafhio vha sa koni u ṱalukanya phambano ya mibvumo?. Helibrain. 2026. https://helibrain.com/ve/answers/how-common-is-tone-deafness. CC BY 4.0.
← Ṱolani dziṅwe phindulo