Ukaboni ukuru na manambara
| Ivyo vikapimika | Mphambano yakuyana yakusonkhaniskika | Mphaka ya chigomezgo ya 95% |
|---|---|---|
| Nkhongono | 0.36 | 0.16 to 0.55 |
| Kuchepa kwa kutopa | 0.35 | 0.19 to 0.50 |
| Ntchito | 0.16 | −0.04 to 0.37 |
Ivi ni viŵerengero vya pa Table 3 vya kuweleramo kafukufuku 22 wakujiyimira paŵekha kufuma mu mabuku 19. Ivi ni vipimo vya mphambano yakuyana, kuti ni 36% ya nkhongono zakusazgikira yayi nesi 16% ya ntchito zakusazgikira. Ivyo vikapimika vikafuma ku magulu ghakupambanapambana gha kafukufuku, ndipo vyakukhwaska ntchito vikapambananga chomene. Chiŵerengero chimoza chakusonkhaniskika chikulongosora yayi ntchito yiliyose. Albulescu et al., 2022
Kasi kupumura kachoko kukapimika wuli?
Kuweleramo kafukufuku uku kukudidimizga pa kupumura kwakufupiko kwa mphindi zakukwana teni. Ivyo munthu wakuchita pa nyengo yakupumura, ntchito iyo wakachitanga pambere wandapumure, na umo gulu la kuyerekezgera likapangira, vyakapambananga. Uwu ni ukaboni yayi wakuti mphindi teni ndizo zakwenelera chomene, nesi wakuti ndondomeko yimoza ya ntchito na kupumura yakupanikizgika zina lake ndiyo yawoneka kuti njalusungu ku ŵanthu wose. Kusanthula vinthu ivyo vikapangiska mphambano mu kafukufuku uku kuli na mphaka, kuluska ivyo vingakhumbikwira pakupanga ndondomeko yakuyana na munthu yiliyose. Albulescu et al., 2022
Ariga na Lleras ŵakasanga kuti kusintha kachoko waka, kwambura kuchitika kanandi, pa chilato cha ntchito ya mu labotale kukatondeska kuchepa kwa kuŵa maso mu kuyezga kwawo. Uwu ni ukaboni wakukhwaska nthowa yapadera iyo ŵakagwiliskira ntchito, kweni ukulongora yayi kuti kulaŵiska mauthenga kanandi kukuyana na kupumura kwakupumuzga. Ariga et al., 2011
Kuŵika mahara ni nkhongono yakukhazikika pa utali wimoza yayi
Kafukufuku wa kuŵika mahara kwa nyengo yitali wakuwona umo vinthu vikupambanira nyengo na nyengo na umo munthu wakuchitira apo wakugwira ntchito. Munthu wangamba kusintha-sintha chomene panji kubudiska vinandi kwambura kufika pa nyengo yimoza yakuti mahara ghake ghazimike. Chinthu chakwenelera kupima chingaŵa maubudi, nyengo izo munthu wakutondeka kuchitapo kanthu, panji kukhazikika kwa mazgoro, m’malo mwa kupima waka utali wa nyengo iyo wakakhala pasi. Esterman et al., 2013
Kasi chikukhwaskika na vichi?
Kupumuzga na kusintha kwa ntchito vingachitika vyose
Para munthu wasintha ntchito, maghanoghano gha ntchito yakale ghangalutilira kukhala nayo; ndipo vyakumudumulizga mwamabuchibuchi vingapangiska suzgo nangauli munthu wakuyezga kumalizga vinthu mwaluŵiro. Ivi vikufufuta yayi vyandulo vya kupumura kachoko; vikulongora kuti ivyo munthu wakuchita na umo vinthu viliri panyengo yakupumura ni vyakuzirwa. Ntchito yinyake yakusuzga kuti munthu wayambe nayo nyengo yeneyiyo njakuyana yayi na kupumura. Leroy, 2009 Mark et al., 2008
Kasi kupumura kunganjira m’malo mwa tulo tichoko?
Kafukufuku wa kuleka kugona wakulongora kuti kuŵika mahara kukunangika para munthu wandagone, ndipo kuleka kugona mwakuwerezgawerezga kukusazgirako suzgo. Kusanthula kwa kupumura kachoko kukusimikizga yayi kuti kupumura kwakufupiko kukuwelereska vinthu ivi ku umo vikuŵira munthu wagona makora. Wonani kupumura na kugona mokwana nga ni mafumbo ghakupambana; kughanaghana yayi kuti chimoza chinganjira m’malo mwa chinyake. Lim et al., 2010 Van Dongen et al., 2003
Kasi ntchivichi icho mungayezga?
Kupumura kwakunozgeka kungawovwira kuti munthu waleke kutopa chomene, kweni ukaboni ulije nyengo yimoza yakupumura yakwenelera misinkhu yose, ŵanakazi na ŵanalume wose, ndiposo ntchito yiliyose. Yerekezgani umo mukujipulikira na umo mukuchitira ntchito iyo njakuzirwa kwa imwe. Kujipulika uwemi pachoko nkhwakupambana na kuwoneka kuti ntchito yanthazi chomene. Albulescu et al., 2022
Usange mukulemba vyakufumapo vya mchezo wakupima kuŵika mahara pambere na pamanyuma pa kupumura, sungani ntchito na vinthu vyakugwiliskira ntchito vifanane ndipo manyani kuti vyakufumapo vingasinthasintha mwakawiro. Chigaŵa cha mphambano ya munthu pa ntchito yakufupiko chingaŵa chambura kukhazikika, nangauli vyakufumapo vya kuyezga vingawoneka makora. Kufumapo kuwemi pa kuyezga kwachiŵiri pera kungalongora yayi kuti kupumura ndiko kwapangiska; vingapangikaso na kuyezga kanandi panji kusinthasintha kwa kawiro. Hedge et al., 2017 Esterman et al., 2013
Mphenduro yakugomezgeka njakuti vyandulo vichoko vya kupumuzgika vikukhozgeka pa avareji, kweni kulayizga kuti kupumura kulikose kukwezgenge kuŵika mahara panji ntchito nkhwakudumura chomene. Ukaboni ukuŵika panthazi kuyezga mwakuchenjera ndondomeko yakwenelera; ukuti ŵanthu wose ŵalondezge nyengo yakuyana ya ntchito na kupumura yayi. Albulescu et al., 2022
Yezgani chiyezgo chaulere chakuyana na ichi
Chiyezgo cha nyengo yakutegherezgera
Yezgani chiyezgo cha nyengo yakutegherezgera nga ni ntchito yakufupiko yakupima umo mukuchitira. Usange mukuyerekezga waka mazuŵa agho mukupumura nga umo mukuchitira nyengo zose, lembani maubudi na kukhazikika kwa mazgoro pamoza na luŵiro. Mchezo ungamuphalirani yayi ndondomeko yakwenelera yakupumura kwa imwe.
Mafumbo ghakawiro
Kasi d = 0.36 chikung’anamura kuti pali kuwelerako kwa 36%?
Yayi. Ichi ntipambano pakati pa maavareji lakupimika mwakukhazikika, yayi kusintha kwa peresenti mu nkhongono panji ntchito iyo yafiskika. Albulescu et al., 2022
Kasi pali nyengo yakupumura yiwemi chomene iyo yapanikizgika?
Kusanthula uku kukusimikizga yayi nyengo yimoza yakwenelera waliyose. Ivyo ŵanthu ŵakuchita, ntchito zawo na magulu gha ŵanthu vikupambana. Albulescu et al., 2022
Kasi kupumura kunganjira m’malo mwa kugona makora usiku?
Ukaboni wa kupumura uwo wazunulika ukusimikizga yayi. Kafukufuku wa kuleka kugona wakukhwaska suzgo ilo tingaghanaghana yayi kuti limalenge para munthu wapumura kachoko. Lim et al., 2010 Van Dongen et al., 2003
Mabuku gha kafukufuku
- Albulescu et al. (2022). "Nipani nyengo nipumuzgike!" Kuweleramo mwakulongosoka kafukufuku na kusanthula kwa nkhongono ya kupumura kachoko pakusazgirako umoyo uwemi na umo munthu wakuchitira ntchito.
- Ariga et al. (2011). ‘Kupumura’ kwa maghanoghano kwakufupiko ndiposo kwaŵaŵi kukovwira kuti munthu waŵike mahara: Kuzimiska na kuyambaso vilato vya ntchito kukutondeska kuchepa kwa kuŵa maso.
- Esterman et al. (2013). Kasi munthu wali mu ntchito panji maghanoghano ghake ghali kutalikirako? Kulondezga kusintha kwa machitidwe na wongo apo munthu wakuŵika mahara kwa nyengo yitali.
- Leroy (2009). Chifukwa wuli ntchakusuzga kuchita ntchito yane? Suzgo la maghanoghano gha ntchito yakale para wasintha ntchito.
- Mark et al. (2008). Mtengo wa kudumulizgika pa ntchito: luŵiro lukuru na suzgo.
- Lim et al. (2010). Kusanthula kwa kafukufuku pa umo kuleka kugona nyengo yifupiko kukukhwaskira vinthu vyakupambanapambana vya kaghanaghaniro..
- Van Dongen et al. (2003). Mtengo wakusonkhaniskika wa kukhala maso nyengo yinyake: Umo nyengo yitali yakuleka kugona na kuleka kugona kose vikukhwaskira kaghanaghaniro na umo thupi likugonera.
- Hedge et al. (2017). Chisuzgo cha kugomezgeka: Chifukwa wuli ntchito zakupima kaghanaghaniro izo zikuwoneka makora zikupima yayi mphambano za munthu payekha mwakugomezgeka.
Zunurani peji ili: Kasi kupumura kachoko kakuŵovwira kuti munthu waŵike mahara?. Helibrain. 2026. https://helibrain.com/tum/answers/do-short-breaks-improve-concentration. CC BY 4.0.
← Sanda mazgoro ghanyake