Kɔ emu nsɛm no so

Mmuae ne ahoɔhare

Mmuae bere sɔhwɛ no, mmɔdenbɔ dodow sɛn na ɛma nea efi mu ba no yɛ nea wobetumi de anya ahotoso?

Mmɔdenbɔ dodow biara nni hɔ a ɛfata obiara a ɛbɛma mmuae bere susuw biara ayɛ nea wobetumi anya mu ahotoso. Nhwehwɛmu kɛse bi a wɔde susuw mmuae a ɛnyɛ den na wɔasiesie no yiye de ntetee mmɔdenbɔ 20 ne sɔhwɛ mmɔdenbɔ 120 dii dwuma, na nhwehwɛmu a ɛfa sɛnea wɔhyehyɛ sɔhwɛ ma ɛda nsunsuanso adi kyerɛ sɛ dodow a ehia no gyina adwuma no, nea wɔsusuw ne asɛmmisa no so. Woods et al., 2015 Miller, 2023

Sɔ wo ho hwɛ
Bere susudua bruu bi a ɛte sɛ adwinni, a ɛda nhoma a wɔabue bi nkyɛn.

Helibrain kuw no na ɛkyerɛweeBere a etwa to a wɔhwɛɛ mu

Adanse titiriw ne nɔma

NhwɛsoDodowNea ɛkyerɛ
Woods mmuae a ɛnyɛ den nhyehyɛeNtetee mmɔdenbɔ 20, sɔhwɛ mmɔdenbɔ 120Nhwehwɛmu nhyehyɛe bi a wɔatintim, ɛnyɛ dodow a ɛsɛ sɛ obiara di so
Mmɔdenbɔ ahorow a emu biara nnya afoforo ho nkɛntɛnso ho akontaabu a ɛkyerɛ nhwɛsoMmɔdenbɔ dodow no mpɛn 4Sɛ nsakrae kɔ so yɛ pɛ a, ɛtew gyinapɛn mfomso no so fa
Ahotoso ho nhwehwɛmu a wɔyɛe teteMmuae a ɛnyɛ den 18, mmuae ahorow abien 30Ɛdɔɔso wɔ saa nhwehwɛmu no tebea pɔtee mu

Dodow a ɛwɔ tete nhwehwɛmu no mu fi Hamsher ne Benton hɔ; wɔn nsɛm tiawa no ka pefee sɛ wɔn awiei no fa nhwehwɛmu no tebea pɔtee ho. Ɛnsɛ sɛ wɔde dodow no di dwuma wɔ wɛb-brausa agodie foforo mu sɛ mmara a ɛkyerɛ sɛ nea wɔde bedi adanse no ne no. Ahotoso kyerɛ sɛ wobetumi asan anya susuw pɔtee bi; statistical power kyerɛ sɛnea ɛbɛyɛ yiye sɛ wobehu nsunsuanso pɔtee bi. Ɛfa ho nanso ɛnyɛ asɛmmisa koro. de S. Hamsher et al., 1977 Miller, 2023

Adɛn nti na adwuma koro no ara a wɔyɛ mpɛn pii boa?

Sɛ mmɔdenbɔ ahorow no mu biara nnya afoforo ho nkɛntɛnso na nsakrae a ɛwom no ansakra a, wɔn nkyɛmu gyinapɛn mfomso bɛyɛ mmɔdenbɔ biako gyinapɛn nsakrae a wɔakyekyɛ mu wɔ mmɔdenbɔ dodow no ntini mu. Mpɛn anan nhwɛso no fi saa fomula no mu. Nokware mmɔdenbɔ betumi abu saa nsusuwii ahorow no so, efisɛ nnipa sua, brɛ anaasɛ wɔsesa ɔkwan a wɔfa so yɛ adwuma no. Enti mmɔdenbɔ dodow ho akontaabu yɛ nhwɛso, na ɛnyɛ bɔhyɛ sɛ obi ankasa susuw bɛyɛ pintinn. Miller, 2023

Nhwehwɛmu foforo a ɛfa mmɔdenbɔ dodow ho no kyerɛ nso sɛ nsunsuanso no ankasa betumi asesa bere a wɔrenya ntetee no. Mmɔdenbɔ pii nkyerɛ sɛ wubenya mmɔdenbɔ a edi kan a ɛnsesa no bi pii kɛkɛ. Nhwehwɛmu nhyehyɛe hia sɛ wɔpaw nea wɔbɛsusuw na wosusuw sɛnea adwuma no kɔ so wɔ bere a wɔreyɛ no mu ho. Miller, 2023

Ahotoso bɛn na wopɛ?

Nea ɛkɔ so pɛpɛɛpɛ wɔ mmɔdenbɔ biako mu no yɛ soronko wɔ nea ɛkɔ so pɛpɛɛpɛ da ahorow ntam anaa sɛnea wɔhyehyɛ nnipa no mu. Nhwehwɛmu a ɛfa ahotoso ho abirabɔ no kyerɛ sɛ adwuma betumi ama kuw mu nsunsuanso akɛse ada adi yiye, nanso ankorankoro nsonsonoe ho susuw no nnya ahotoso pii. Stroop anaa mmuae nsunsuanso a ɛkyɛn so wɔ nkyɛmu mu no mma ara kwa sɛ nɔma tiawa bi fata sɛ wɔde kyerɛ obi percentile. Hedge et al., 2017

Dɛn na ɛka ho asɛm?

Nkyɛmu, mfimfini ne nea ɛba fam koraa bua nsɛmmisa ahorow

Mmuae a ɛyɛ ntɛm sen biara no susuw adwumayɛ fã soronko fi nkyɛmu no ho. Ɛfa titiriw sɛnea wode hokwan dodow ma wo ho. Mmuae a ɛkyɛ pii betumi ama nkyɛmu no akɔ soro, na sɛ wopopa saa mmuae no a wunni mmara a woadi kan ahyɛ a, ebetumi akyerɛ nea ɛnyɛ nokware. Nhwehwɛmu a ɛfa mmuae bere a ɛda nsow ho no ma yehu sɛ ɛsɛ sɛ yɛma susuw ho mmara no kɔ so yɛ pɛ ansa na yɛde mmɔdenbɔ ahorow atoto ho. Ratcliff, 1993

Nna ho nhwehwɛmu no kyerɛ nea enti a nea yɛpaw sɛ yɛbɛsusuw ho hia: adwene ne nipadua mu ahwɛyiye ho nhwehwɛmufo ma nsonsonoe da mmuae a ɛkyɛ ne mmuae a ɛtɔ gu fam ntam, ne mmuae bere ho akontaabu a ɛwɔ mfinimfini. Yɛrentumi nnye nni sɛ agodie tiawa a ɛyi nea eye sen biara fi mmɔdenbɔ pii mu no susuw nna a wɔannya no nkɛntɛnso te sɛ adwene a wɔhwɛ so bere tenten ho adwuma. Basner et al., 2011

Dɛn na ɛsesa mmɔdenbɔ dodow a ɛte sɛ nea ehia?

Mfiri no bere a ɛdannan no de nsakrae ba, na mfiri no bere a ɛkyɛ daa de animnyam mfomso ba. Mmɔdenbɔ pii betumi aboa wɔ nea edi kan no ho nanso ɛrentumi nsiesie nea ɛto so abien no denam mfiri bere a wɔsiesie so. Bere susuw ho nhwehwɛmu ne mfiri siesie ho nhwehwɛmu wɔ adwumayɛbea mu nyinaa foa so sɛ ɛsɛ sɛ yɛma saa mfomso fibea ahorow no mu nsonsonoe da adi. Anwyl-Irvine et al., 2020 Bridges et al., 2020 Woods et al., 2015

Sɛ wode resusuw wo nkɔso ho ara kwa a, paw nhyehyɛe a wubetumi adi so, fa mmɔdenbɔ dodow koro no ara di dwuma bere biara, na kyerɛw mmɔdenbɔ a woawie nyinaa to hɔ; kyerɛw nea woadi kan ayɛ a ɛyɛ papa sen biara no nko ara. Fa eyi sɛ ɔkwan a wɔde toto nneɛma ho, na mmom nnyɛ akwankyerɛ a wɔasɔ ahwɛ a ɛkyerɛ dodow a ɛsɛ sɛ woyɛ koraa. Sɛ botae no ne sɛ wubehu wo percentile wɔ nyansahu mu a, ɛsɛ sɛ adwuma no nya nnipa a wɔda ɔmanfo ankasa adi ho nhwɛso ne ahotoso a wɔasusuw ho, ne mmɔdenbɔ dodow a ɛdɔɔso. Hedge et al., 2017 Miller, 2023

Mfe, ahoboa ne nna betumi asesa adwumayɛ wɔ nhyiam biako mu anaa wɔ nhyiam ahorow ntam. Sɛ tebea ahorow no kɔ so yɛ pɛ sɛnea ɛbɛyɛ a, ɛma ɛyɛ mmerɛw sɛ wɔbɛkyerɛ nea ntotoe no kyerɛ, nanso sɛ wɔyɛ nhyehyɛe pɛpɛɛpɛ dodow biara a, ɛremma nea efi wɛb-brausa mu ba nyɛ ayaresa ho nhwehwɛmu. Woods et al., 2015 Basner et al., 2011

Yɛ sɔhwɛ kwa a ɛfa eyi ho no

Mmuae bere sɔhwɛ

Sɔ mmuae bere sɔhwɛ no hwɛ bere biara wɔ akwankyerɛ koro no ara ne ɔkwan koro no ara a wode rehyɛ mmuae no mu. Nea efi sɔhwɛ tiawa no mu ba no boa ma wohu adwuma no. Nhwehwɛmu nhyehyɛe a wɔde mmɔdenbɔ 120 dii dwuma no yɛ susuw ho nsɛm; ɛnyɛ akwankyerɛ sɛ yɛ sɔ agodie yi mpɛn pii kosi sɛ wubenya nɔma bi a woapaw.

Sɔ wo ho hwɛ

Nsɛmmisa a wɔtaa bisa

Mmɔdenbɔ 5 dɔɔso?

Ebetumi ama woahu adwuma no, nanso ɛsɛ sɛ wɔsɔ ahotoso a ɛwɔ mu ma ntotoe pɔtee bi a ɛfa wo ho hwɛ. Mmara biara nni hɔ a ɛkyerɛ sɛ mmuae sɔhwɛ nyinaa mu mmɔdenbɔ 5 dɔɔso. Hedge et al., 2017

So ɛsɛ sɛ mede nea ɛyɛ ntɛm sen biara no di dwuma?

Sɛ saa ne susuw a woasi gyinae sɛ wode bɛhwɛ a nkutoo. Mmɔdenbɔ dodow a wode ma wo ho no kɔ soro a, hokwan a wubenya sɛ wubenya mmuae a ɛyɛ ntɛm a ɛda nsow no nso sesa. Ratcliff, 1993

So nsɛm pii a wɔboaboa ano ma sɔhwɛ yɛ papa bere nyinaa?

Ɛnyɛ bere nyinaa. Mmɔdenbɔ dodow, wɔn a wɔde wɔn ho hyɛ mu dodow, ntetee, sɛnea wɔsusu nea efi mu ba, ne nsunsuanso a wɔresua ho no nyinaa ho hia. Miller, 2023

F nkyerɛkyerɛmu fibea

← Hwehwɛ mmuae afoforo