Ukaboni ukuru na manambara
| Chakuŵoneka mu kusanthula kwa ŵanthu ŵalara | Kulinganizga | Kulongosora kwakukhumbikwa |
|---|---|---|
| Gulu lichoko la ntchito ya Stroop yakukanizga | Hedges' g = 0.12 | Pambere pa kunozga chifukwa cha kukondera kufalitsa vyakufumapo |
| Mipaka ya chigomezgo ya 95% | 0.03 m'paka 0.20 | Kupambana kuchoko pakati pa magulu pa avareji |
| Kumalizga kwose pamanyuma pa kunozga chifukwa cha kukondera | Palije ukaboni wakukhozgera chandulo chakukhazikika | Ichi chikung'anamura yayi kuti munthu waliyose ngwakuyana |
Kulinganizga kwa Stroop kuli mu Table 3. Ichi ntchipambano chakupimika mwakuyana, kuti 12% ya kuchita makora yayi panji mwaŵi wa munthu yumoza. Chisankho cha kafukufuku chakuti pakaŵa chandulo chichoko pambere chindanozgeke na kumalizga kwake pamanyuma pa kunozga chifukwa cha kukondera vikukhumbikwa kuŵazgika pamoza; kusora pe chigaŵa chiwemi kungapotozga ivyo kusanda kukasanga. Lehtonen et al., 2018
Chifukwa wuli ŵanthu ŵakaghanaghananga kuti pali chandulo?
Kuwongolera viyowoyero vinandi kukupereka chifukwa chakupulikikwa chakuti tisambire za kuwongolera maghanoghano. Kweni nthowa zakughanaghanirapo izo zikuwoneka kuti zingachitika zikukhumbikwira ukaboni wachindunji. Kafukufuku wa Paap na Greenberg wakukayikira usange milimo yakupambanapambana ya kuwongolera maghanoghano yikupereka ukaboni wakukolerana wa chandulo chimoza cha ŵanthu ŵa viyowoyero viŵiri; zina lakuyana pera likung'anamura yayi kuti vipimo vyawo vikuyana. Paap et al., 2013
Chiyezgo cha Stroop nacho chili na vigaŵa vinandi. Mazgu, mitundu, umo munthu wakuzgolera, na chiyelezgero icho wasankha vikukhwaska umo suzgo likupimikirira. Kusanthula kwa MacLeod na kuyezga kwa vipimo vya chipatala vikulongora chifukwa icho tingachipatura yayi kuŵa chipimo chakupima kuwongolera maghanoghano kwambura kukhudzika na chiyowoyero. MacLeod, 1991 Scarpina et al., 2017
Kasi chiyowoyero cha chiyezgo chili na ntchito?
Lizgu lakulembeka lingatimbanizga munthu pekha kwizira mu ndondomeko izo likugwiliskira ntchito mu msambiri. Chiyezgo chakwamba chikulongora kuti zgoro lakuyowoya ilo munthu wakulizgoŵera ndakuzirwa, ndipo kusanda kukulongosora kuti maonekedwe gha chiyezgo ghakupambana. Ichi chikukhozgera kusunga chiyowoyero na umo munthu wakuzgolera vyakuyana; kweni chikupereka yayi nambala yimoza yakunozgera vipimo vya ŵanthu ŵa viyowoyero viŵiri. Stroop, 1935 MacLeod, 1991
Kasi chikukhwaskika na vichi?
Kupambana kwa magulu kukulongosora yayi vya munthu yumoza
Nanga pangaŵa kupambana kuchoko pakati pa magulu, ŵanthu mu magulu agha ŵangayana chomene, ndipo ichi chingalongosora yayi chifukwa icho chago cha munthu yumoza chasinthira. Kafukufuku wa nthenda ya kugomezgeka kwa vipimo wakulongosoraso kuti kupambana kunandi kwa milimo yakumanyikwa kungagomezgeka pachoko pa kusankha umo munthu yumoza wakuchitira, kuluska umo vyakufumapo vyake vya pa kuyezga vikuwonekera kuti ngwakukhazikika. Kuyezga kwa nyengo yichoko pa msakatuli kungasimikizga yayi kuti ni vinthu wuli ivyo munthu wakumana navyo mu chiyowoyero vyapangiska chako. Hedge et al., 2017
Kusanthula kwa ŵanthu ŵalara uku kukusimikizga yayi vipimo vya Stroop vya ŵanthu ŵa viyowoyero viŵiri vya misinkhu yiliyose panji vya jinsia yiliyose. Kumalizga kwake kukwenera yayi kugwiliskirika ntchito mwakudumpha pa ŵana, viyowoyero vilivyose viŵiri, panji umo munthu waliyose wakumanyira viyowoyero viŵiri. Gulu linyake la ŵanthu likukhumbikwira ukaboni wakwenelera kwa iwo. Lehtonen et al., 2018
Chifukwa wuli kupima na kunozga vipimo nkhwakuzirwa
Nyengo yakupima pa msakatuli yikupambana pakati pa makompyuta na mafoni, ndipo umo Stroop wakupimikirira nako kukupambana kuyana na mtundu wa chiyezgo. Kafukufuku wa kusanthula kwa vipimo vya chipatala wakulongora umo nthowa yakupimira kutimbanizgika yingasinthira kukula kwakuwoneka kwa vyakufumapo pakati pa magulu. Ili ni chenjezgo lakukhwaskana na vipimo, ukaboni wakuti kuyowoya viyowoyero viŵiri ni suzgo la chipatala yayi. Anwyl-Irvine et al., 2020 Lansbergen et al., 2007
Kasi mungamanya vichi nadi para mwayezga?
Gwiliskirani ntchito chiyezgo ichi kuti mumanye umo mazgu na mitundu yakupambana vikukhwaskira. Usange mukuyaniska vyakuyezga vinu, sungani chiyowoyero, chipangizo, nthowa yakuzgolera na umo mwapimira vyakufumapo vinu vyakuyana. Ŵazgani unandi wa vyakubudiska pamoza na nyengo zakuzgolera, ndipo kughanaghananga yayi kuti kusintha kukusimikizga chandulo chikuru cha kuyowoya viyowoyero viŵiri. Scarpina et al., 2017 Hedge et al., 2017
Ukaboni uwu ukususka yayi kusambira viyowoyero, ndiposo ukupereka layizgo yayi lakuti kuchita nthena kukuzgora wongo kuŵa na nkhongono zinandi. Ukuzgora fumbo lichoko waka: ivyo kafukufuku wa ŵanthu ŵalara wazunulika pano ukupereka yayi ukaboni wakukhora wa chandulo cha kuwongolera maghanoghano pa wose, para kukondera kufalitsa vyakufumapo kwapimika. Maluso ghanyake gha chiyowoyero na chandulo cha kuyowoyeskana mu chiyowoyero chinyake ni vyakufumapo vyakupambana. Lehtonen et al., 2018 Paap et al., 2013
Yezgani chiyezgo chaulere chakuyana na ichi
Chiyezgo cha Stroop
Yezgani chiyezgo cha Stroop mu chiyowoyero icho mukuchimanya, ndipo mugwiliskirenge ntchito chiyowoyero ichocho nyengo zose para mukulondezga vyakufumapo. Chingasimikizga yayi usange umo mwakulira na chiyowoyero ndiko kwapangiska chako chinu, nesi kuŵika munthu pa gulu la ŵanthu ŵa viyowoyero viŵiri awo ŵali na chandulo cha kaghanaghaniro.
Mafumbo ghakawiro
Kasi g = 0.12 chikung'anamura kuti munthu wachita makora na 12%?
Yayi. Ichi ntchipambano cha avareji chakupimika mwakuyana, ndipo ichi nchakuti chikapimika pambere chindanozgeke chifukwa cha kukondera. Lehtonen et al., 2018
Kasi kusanda uku kukusimikizga kuti palije munthu wa viyowoyero viŵiri uyo wakusanga chandulo?
Yayi. Kusowa kwa ukaboni wakukhora wa avareji kukung'anamura yayi kuti munthu waliyose panji umo vinthu viliri vikuyana. Lehtonen et al., 2018
Kasi chago chane chingalongora usange nadi nkhumanya viyowoyero viŵiri?
Yayi. Kuchita pa chiyezgo cha Stroop nkhwakuyowoya yayi za umo munthu wakulira na chiyowoyero, ndipo ni chiyezgo chakuzomerezgeka yayi chakupima kumanya viyowoyero viŵiri. MacLeod, 1991 Scarpina et al., 2017
Mabuku gha kafukufuku
- Lehtonen et al. (2018). Kasi kuyowoya viyowoyero viŵiri kukukolerana na kuwongolera kaghanaghaniro kwa ŵanthu ŵalara? Kusanthula kwa kafukufuku.
- Paap et al. (2013). Palije ukaboni wakukolerana wakuti pali chandulo cha kuyowoya viyowoyero viŵiri pa milimo yakuwongolera maghanoghano.
- MacLeod (1991). Vyaka 50 vya kafukufuku pa vyakufumapo vya Stroop: Kusanda kwakukoleraniska.
- Scarpina et al. (2017). Chiyezgo cha Stroop cha Mitundu na Mazgu.
- Stroop (1935). Kafukufuku wa kutimbanizgika mu kuzgora mazgu mwandondomeko.
- Hedge et al. (2017). Suzgo la kugomezgeka: Chifukwa wuli milimo yakukhazikika ya kaghanaghaniro yikupereka yayi kusiyana kwa munthu payekha kwakugomezgeka.
- Anwyl-Irvine et al. (2020). Ukwananga na kulunjika kwa vipimo vya pa intaneti, misakatuli ya pa intaneti na vipangizo.
- Lansbergen et al. (2007). Kutimbanizgika kwa Stroop na suzgo lakusuzgika kukhala chete na kuchita vinthu mwaluŵiro: Kusanda na kuyaniska kwa kafukufuku.
Zunurani peji ili: Kasi ŵanthu awo ŵakuyowoya viyowoyero viŵiri ŵakuchita makora pa chiyezgo cha Stroop?. Helibrain. 2026. https://helibrain.com/tum/answers/bilingualism-and-stroop-performance. CC BY 4.0.
← Sanda mazgoro ghanyake