Bufakazi lobubalulekile netinombolo
| Umbuto | Lokukalwako lokufanele | Loko lokungakufakazeli |
|---|---|---|
| Ngingawuva yini umsindvo lophansi ngamandla? | Kuva kahle ngaphansi kwetimo letikalwe ngendlela lefanele | Kwehlukanisa emathoni emculo lacishe afane kukodvwa |
| Ngingawahlukanisa yini emathoni lamabili? | Umsebenti wekuhlukanisa imvamisa noma umculo | Luhlolo lwekuva lolulinganiswe ngendlela lefanele |
| Ngingawushaya yini sigci? | Kuva sikhatsi nekuhambisa umtimba | Silinganiso lesiphelele sekukuva noma sethoni |
Umbiko wekucala welicala le-congenital amusia wakhombisa kungakhoni kahle kwehlukanisa emathoni lasondzelene, nanobe luhlolo lwekuva beluvamile. Lobufakazi bucacile bekutsi letintfo letimbili tingahluka. Leli licala linye; alifakazeli kutsi wonkhe umuntfu lonenkinga yemculo uyava kahle noma unenkinga lefanako. Peretz et al., 2002
Luhlolo lolukhulu lwelicembu kanye nelucwaningo lwekutsi lesimo sivame kangakanani kusebentisa tindlela letibanti tekuhlola. Akusebentisi emaphuzu emculo kunquma kutsi umuntfu ulahlekelwe kukuva yini. Ngendlela lefananako, umdlalo wemculo akukafaneli wente umuntfu acabange kutsi kuva kwakhe kuvamile ngobe nje ente kahle kulomdlalo. Ayotte et al., 2002 Peretz et al., 2017
Sibonelo sesigamu selithoni sikhombisani?
Kubalwa 440 kuphindzwe nga-2 loku kuphakanyiswe emandleni eshumini nakubili; lokukhula kwesilinganiso cishe ngu-5.95%. Sikhombisa sikala semculo. Akusiso silinganiso lesimaphakathi lesishicilelwe sekutsi kuhlukaniswa kwethoni kudzingeka kube njani, futsi asisho lutfo mayelana nemandla emsindvo ladzingekako kutsi umuntfu eve noma nguliphi lithoni. Tinhlelo tetivivinyo temculo tehlukanisa tinhlobo letinyenti temisebenti yethoni nemculo. Peretz et al., 2003
Kukhomba lithoni lephakeme kukala lonkhe likhono lemculo yini?
Cha. Sakhiwo semculo, inkumbulo, kuva sigci kanye nesikhatsi sekunyakata kufaka sandla emisebentini leyehlukene. I-Montreal Protocol ichaza kutsi kungani kuhlukanisa simo kudzinga luhlolo lolubanti kunemphumela munye wodvwa. Vuvan et al., 2017
Yini letsintsa loku?
Ithoni, sigci nekucula kufanele kwehlukaniswe
Umuntfu angaba nenkinga yekuhambisa umtimba ngesigci ngaphandle kwekuba nendlela lefanako yekucondza emathoni. Licala lekungakwazi kuva sigci kanye neluhlolo lwetifundvo tesigci kukhombisa lomehluko. Ngendlela lefananako, kucula lithoni kufaka umsebenti wekukhipha umsindvo ngemlomo; akufani nekwehlulela kutsi nguliphi emathoni lamabili lakhishiwe leliphakeme. Phillips-Silver et al., 2011 Repp et al., 2013
Kungani umdlalo we-inthanethi unemikhawulo
Imiyalelo, indlela umsindvo lodlala ngayo, kunaka, kanye nekucatsanisa lokucondzile kwemisindvo konke kuthinta loko lokukhonjiswa ngemaphuzu. Indlela yekucwaninga idzinga kuhlolwa lokwengetiwe ngaphandle kwekwenta sivivinyo lesincane ku-inthanethi. Lomdlalo awuniketi imikhawulo yekuva lelinganiswe ngendlela lefanele, ngisho noma imisindvo yawo ichazwe ngemvamisa lecondzile. Vuvan et al., 2017 Peretz et al., 2003
Kudzingeka nebobufakazi bekutsi emaphuzu emuntfu ngamunye atsembekile yini. Umsebenti lomfisha ungaba lusito ekukhombiseni indlela, kodvwa ungabi lusito kakhulu ekubekeni umuntfu esigabeni lesingashintji. Lokutfolwe ngendzaba yekungahambisani kwekutsembeka kuyisexwayiso lesivamile ngalolushintjo, hhayi kushiwo kutsi tonkhe tivivinyo temculo atitsembeki. Hedge et al., 2017
Yini longayenta ngalomehluko ngendlela lephusile?
Chaza inkinga ngalokucacile: kuva umsindvo lophansi ngamandla, kwehlukanisa kushintja kwethoni, kukhumbula umculo noma kushaya sigci kuyintfo leyehlukene loyibonako. Umphumela wemdlalo ungakusita kwakha umbuto, kodvwa awukhombi imbangela yawo yetekwelashwa. Nangabe ukhatsateka ngekuva kahle, emaphuzu emdlalo wetithoni akusiso silinganiso lesiphendvula lowo mbuto. Peretz et al., 2002 Vuvan et al., 2017
Lobufakazi lobucashuniwe abukusekeli kutihlola wena ngesibonelo sesigamu selithoni, linani lelisetjentiswa kukhombisa kutsi simo sivame kangakanani, noma emaphuzu laphansi emdlalweni we-inthanethi. Lusito lwabo kusekwehlukaniseni emakhono lehlukene ekuva newemculo ngekwemicondvo nangekulinganisa. Peretz et al., 2017 Peretz et al., 2003
Zama luhlolo lwamahhala loluhlobene naloku
Luhlolo lwekuva umehluko emathonini
Tama luhlolo lwekuva umehluko emathonini lwemisebenti yethoni nesigci, ngekulalela ngendlela lekhululekile nekulandzela imiyalelo. Umphumela awuthathi indzawo yeluhlolo lwekuva lolulinganiswe kahle futsi akukafaneli usetjentiselwe kuncuma kutsi ulahlekelwe kukuva yini noma cha.
Imibuto lejwayelekile
Umuntfu angaba nekuva lokuvamile yini abe ne-congenital amusia?
Yebo. Licala lekucala likhombisa kutsi kungakhoni kuhlukanisa emathoni emculo kungenteka nakuba luhlolo lwekuva luvamile. Akusho kutsi tonkhe tinkinga temculo tinjalo. Peretz et al., 2002
Ingabe sigamu selithoni singumkhawulo wekuhlola simo?
Cha. Lesibonelo semininingwane sikhombisa sikala sekushuna umculo, hhayi umkhawulo lovivinywe wafakazelwa wekuhlukanisa bantfu. Peretz et al., 2003
Ingabe emaphuzu lamahle emculweni afakazela kuva lokuvamile?
Cha. Kwenta kahle emsebentini wemculo akunikezi imikhawulo yekuva lokulinganiswe ngendlela lefanele. Vuvan et al., 2017
Imithombo
- Peretz et al. (2017). Kuvama kwe-congenital amusia.
- Vuvan et al. (2017). I-Montreal Protocol yekuhlola i-Amusia.
- Peretz et al. (2002). I-Congenital Amusia.
- Peretz et al. (2003). Tinhlobo teKuphazamiseka Kwemculo.
- Ayotte et al. (2002). I-Congenital amusia.
- Phillips-Silver et al. (2011). Watalelwa kudansa kodvwa akakuva sigci: luhlobo lolusha lwe-congenital amusia.
- Repp et al. (2013). Kuhambisana kwekuva nekutsintsa sikhatsi: kubuketa lucwaningo lwakamuva (2006–2012).
- Hedge et al. (2017). Indida yekutsembeka: Kungani imisebenti lecinile yekucabanga ingakhombisi umehluko lotsembekile emkhatsini webantfu.
Caphuna leli khasi: Kungeva kahle umehluko emathonini kuyafana yini nekulahlekelwa kukuva?. Helibrain. 2026. https://helibrain.com/ss/answers/tone-deafness-vs-hearing-loss. CC BY 4.0.
← Hlola letinye timphendvulo