Ibimenyetso bifatika n’imibare by’ingenzi
| Ikimenyetso | Impuzandengo yatangajwe | Icyapimwe |
|---|---|---|
| Ikimenyetso cy’ijwi | 228.01 ms | Igerageza ryihuse kurusha ayandi mu 5 kuri buri munyeshuri |
| Ikimenyetso cy’urumuri | 247.60 ms | Igerageza ryihuse kurusha ayandi mu 5 kuri buri munyeshuri |
| Itandukaniro | 19.59 ms | Gukuramo izo mpuzandengo ebyiri z’amatsinda |
Iyi mibare iva mu mbonerahamwe ya 1 y’ubushakashatsi bugereranya, si itegeko rusange rigenga kumva no kubona. Guhitamo igerageza ryihuse kurusha ayandi bitanga igisubizo gitandukanye n’impuzandengo cyangwa agaciro kari hagati y’ibisubizo byose. Abitabiriye ubushakashatsi bari abanyeshuri bo mu mwaka wa mbere w’ubuvuzi, abagabo 60 n’abagore 60; uko batoranyijwe ntibyerekana ibisanzwe ku bana, abantu bakuru bageze mu za bukuru cyangwa abakina imikino. Jain et al., 2015
Hagati yo kubona cyangwa kumva ikimenyetso no kugira icyo ukora habamo iki?
Mu kizamini cyoroheje cy’igihe cyo kugira icyo ukora, usabwa gukora igikorwa kizwi igihe ikimenyetso kigaragaye. Ibi bikomatanya kubona cyangwa kumva ikimenyetso, gutegura no gutangiza umuvuduko, no kwandika ko wagikoze. Ikizamini gisaba guhitamo cyongeraho kumenya ikimenyetso no guhitamo igisubizo. Iri tandukaniro ni ingenzi kurusha uko urubuga rwita igisubizo “igikorwa cy’inyumvane”: gukanda buto ubishaka ntibipima ukwambuka kw’impinduramatwara mu mitsi byonyine. Woods et al., 2015 Woods et al., 2015
Isano izwi hagati y’umubare w’ibisubizo byo guhitamo n’igihe cyo kugira icyo ukora inagaragaza impamvu ikizamini cyo kumva ijwi n’umukino wo kubona ibintu bishobora gutanga ibisubizo bitandukanye. Umukino ushobora gusaba guhitamo mu bikorwa bitandukanye, mu gihe ikizamini cy’ijwi gisaba igisubizo kimwe gusa. Kubigereranya ntibishobora kugaragaza inyungu y’icyumviro kimwe cyonyine. Hick, 1952
Imyaka n’igitsina bihindura igereranya?
Ubushakashatsi bw’abanyeshuri bwagaragaje ko impuzandengo y’amatsinda y’abagabo yarihuse, ariko ntibushobora kutubwira igice cy’iryo tandukaniro giterwa n’uko abitabiriye batoranyijwe, ubunararibonye cyangwa ibindi biranga abantu. Amatsinda mato y’abakoraga imyitozo ngororamubiri ntakwiriye na gato gukoreshwa mu gufata imyanzuro y’impamvu n’ingaruka z’imyitozo. Ubushakashatsi bunini bwa Woods bugaragaza uko imyaka ijyana n’ibisubizo mu bizamini byabo byo kureba; ariko ntibutanga igipimo cyo gukuramo igihe cyo kubona ku cyo kumva cyakoreshwa kuri buri wese. Jain et al., 2015 Woods et al., 2015 Woods et al., 2015
Ni iki kibigiraho ingaruka?
Ibikoresho bishobora gutuma habaho itandukaniro risa n’iry’ibyumviro
Igisubizo cyo kumva gishingira ku gihe ijwi rigereye koko ku gutwi. Icyo kubona gishingira ku gihe ishusho yo kuri ecran ihindukiye koko. Igihe giteganyijwe na porogaramu ikoreshwa mu gushakisha internet, igihe ikimenyetso kigaragariye mu by’ukuri, n’igihe buto yakandiriwe byanditswe ni ibintu bitandukanye. Ibizamini by’ibikoresho bigaragaza ko ubuziranenge n’ihindagurika ry’igihe biterwa na porogaramu ikoreshwa mu gushakisha internet, sisitemu y’imikorere, sisitemu y’ubushakashatsi n’ibikoresho. Bityo, igisubizo cyo kureba kuri mudasobwa n’icyo kumva ukoresheje utwuma two mu matwi kuri telefoni bigereranya uburyo bubiri bwo gupima, kimwe n’ibyumviro bibiri. Anwyl-Irvine et al., 2020 Bridges et al., 2020
Ibi binasobanura impamvu kuba urumuri rugenda vuba kurusha ijwi bidahita bisubiza ikibazo. Mu kizamini cya mudasobwa gisa n’iki, icyo ubushakashatsi bugomba kugenzura ni uko ubwonko bwakira ikimenyetso n’igihe ibikoresho bitinza. Inyandiko igereranya ipima ibisubizo ku rumuri n’amajwi byihariye, si ibisubizo ku murabyo wa kure n’inkuba. Jain et al., 2015
Ni iki wakora mu buryo bushoboka?
Niba ushaka kugereranya mu buryo butari ubushakashatsi bwemewe, koresha igikoresho kimwe, buto imwe yo gusubizaho, amabwiriza amwe n’umubare umwe w’igerageza, kandi ugereranye igipimo kimwe cy’incamake. N’icyo gihe, nta bipimo ngenderwaho bikosora ibikoresho, ntushobora gukuramo amanota yombi ngo uvuge ko itandukaniro ari umuvuduko wawe bwite wo gutunganya amakuru y’ibyumviro. Anwyl-Irvine et al., 2020 Bridges et al., 2020
Kuba ibisubizo bisubirwamo na byo ni ingenzi. Ingaruka mpuzandengo y’igerageza ishobora kuba ihamye, ariko ubushobozi bwo gukoresha ibisubizo mu gushyira abantu ku rutonde bukaba buke. Kubura ibitotsi bishobora guhindura ubushobozi bwo kwita ku kintu no guhorana ibisubizo bimwe, bityo isomo rimwe ntiritanga gihamya ikomeye y’uko icyumviro kimwe cyatinze bidasanzwe. Izi ni impamvu zo gusobanura ikizamini witonze, si impamvu zo kwihatira kugera ku mubare runaka wa milisegonda. Hedge et al., 2017 Lim et al., 2010
Gerageza ikizamini cy’ubuntu kijyanye n’iki
Ikizamini cy’igihe cyo kugira icyo ukora
Gerageza ikizamini cy’igihe cyo kugira icyo ukora ushingiye ku byo ubona, kugira ngo urebe uko usubiza ku kimenyetso kigaragara utari uzi igihe kizazira. Koresha uburyo bumwe bwo gutanga igisubizo mu masomo yose. Iki kizamini ntikigereranya amajwi n’ibyo ubona mu buryo bwapimwe kandi bukosowe, bityo fata igereranya ryatangajwe nk’amakuru agufasha gusobanukirwa, si nk’uburyo bwo guhindura amanota.
Ibibazo bikunze kubazwa
Kumva birusha kubona umuvuduko ungana iki?
Nta tandukaniro rihoraho kuri buri muntu. Ubushakashatsi bw’abanyeshuri bwabonye itandukaniro rya 19.59 ms hagati y’impuzandengo z’amatsinda, hakoreshejwe uburyo bwo gufata igisubizo cyihuse kurusha ibindi mu 5. Ibindi bimenyetso n’uburyo bwo kubara amanota bishobora gutanga itandukaniro ritandukanye. Jain et al., 2015
Ese utwuma two mu matwi twakoreshwa mu kugereranya byombi?
Ibikoresho by’amajwi byongeraho uburyo bwabyo bwo kugeza ijwi ku muntu. Kugereranya mu buryo buboneye bisaba gupima cyangwa kugenzura ubwo buryo, aho kwibwira ko gutinda kwabwo kungana n’ukw’ishusho ya ecran. Anwyl-Irvine et al., 2020
Ese amanota make ku byo kubona asobanura ko mfite ikibazo cy’amaso?
Iki kizamini gikomatanya kwita ku kintu, kukibona, kugenda kw’umubiri no gutinda kw’ibikoresho. Ntirigaragaza icyateye igisubizo gitinze. Woods et al., 2015
Amasoko
- Jain et al. (2015). Ubushakashatsi bugereranya igihe cyo kugira icyo ukora ukoresheje kureba no kumva, hashingiwe ku gitsina no ku rugero rw’imyitozo ngororamubiri y’abanyeshuri bo mu mwaka wa mbere w’ubuvuzi.
- Woods et al. (2015). Ibintu bigira uruhare mu gihe cyo kugira icyo ukora ku kimenyetso cyoroheje.
- Woods et al. (2015). Gutinda guterwa n’imyaka mu guhitamo no gukora igisubizo mu kizamini cyo kureba gisaba guhitamo.
- Hick (1952). Ku rugero amakuru yiyongeraho.
- Anwyl-Irvine et al. (2020). Ubuziranenge n’ukuri bishoboka mu mbuga z’ubushakashatsi kuri interineti, porogaramu zo gushakisha internet n’ibikoresho.
- Bridges et al. (2020). Ubushakashatsi bunini ku bipimo by’igihe: kugereranya porogaramu zitandukanye z’ubushakashatsi, izo muri laboratwari n’izo kuri interineti.
- Hedge et al. (2017). Ikibazo cyo kwizerwa: impamvu ibizamini byo kumenya bifite ingaruka zihamye bidatanga itandukaniro ry’abantu ryizewe.
- Lim et al. (2010). Isesengura rusange ry’ingaruka zo kubura ibitotsi igihe gito ku bipimo by’ubwenge..