Rengana uje ku biri ku rupapuro

Kwibuka no kwitwararika

Ikigeragezo ca n-back gipima iki mu vy’ukuri?

Igikorwa ca n-back gipima ukuntu umuntu ashobora kuguma ahindura amakuru agezweho no kumenya amakuru aherutse: muri 2-back, uraca urubanza nimba ikintu kiriho ubu gihuye n’icari kiri mu kibanza c kabiri imbere. Ntigisubirira ikigeragezo co kwibuka inomero canke kuba igipimo c’ubwenge (IQ) gitomoye; isesengura ry’ubushakashatsi bwinshi ryasanze bihurira ku rugero ruto gusa n’ibikorwa bisaba kwibuka no gukora ikindi gikorwa. Owen et al., 2005 Redick et al., 2013

Gerageza ubwawe (Icongereza)
Amakarata y'ibishushanyo afise impande zizunguza, ari iruhande y'igitabu n'utuzingi tw'ubururu.

Vyateguwe n'umugwi wa HelibrainVyaheruka gusuzumwa

Ivyemezo nyamukuru n'imibare

IgikorwaIvyo usabwa kugereranyaIco amanota menshi asigura ako kanya
1-backIkintu kiriho ubu n’icari giherutseGukora neza hakurikijwe iryo tegeko
2-backIkintu kiriho ubu n’icari mu bibanza bibiri imbereGuhindura no guhuza neza muri ico gikorwa
3-backIkintu kiriho ubu n’icari mu bibanza bitatu imbereUko umuntu akora iyo ikiringo kiri hagati ari kinini, hakurikijwe umwanya wategekanijwe

Iyo nomero yerekana intera iri mu rukurikirane. Ntisigura gusa igitigiri cose c’ibintu umuntu ashobora kubika mu bwenge, kuko ico gikorwa gisaba kandi kuguma akurikirana, ahindura amakuru kandi yishura. Isuzuma ry’ubushakashatsi bwo gufata amashusho y’ubwonko rya Owen na bagenziwe ririmwo uburyo bwinshi butandukanye mu bwoko bw’ikintu cerekanywe, ikibanza caco, canke kuba gifise amajambo canke kitayafise. Owen et al., 2005

Igituma citwa igikorwa co kwibuka mu gihe ukora

Inyigisho zijanye no kwibuka mu gihe ukora zerekana ko umuntu agumana amakuru hafi mu bwenge igihe ariko arayakoresha canke ayahindura. Uburyo bwa n-back bukoresha igice c’ivyo bikorwa vyinshi. Iryo zina ntirisigura ko ibikorwa vyose vyo kwibuka mu gihe ukora bipima ubushobozi bumwe canke bikoresha uburyo bumwe bwo kubika amakuru no kugenzura ibikorwa. Baddeley, 2012 Cowan, 2001

Nk’akarorero, ibikorwa bisaba kwibuka ibintu vyinshi mu gihe ukora ikindi gikorwa birimwo kwibuka amakuru hamwe n’ikindi gikorwa co kuyatunganya, kandi akenshi bisaba ko umuntu ayavuga canke ayandika yibutse. Isuzuma ry’uburyo bukoreshwa rivuga ko imiterere y’ivyo bikorwa itandukanye no kumenya ibintu ubudahumeka muri n-back. Kuba vyose vyitwa igikorwa co kwibuka ntibisubirira ibimenyamenya vyerekana ukuntu amanota yavyo afitaniye isano. Conway et al., 2005

N-back yoba ishobora gusubirira ikigeragezo co kwibuka ibintu vyinshi?

Isesengura ry’ubushakashatsi bwinshi rya Redick na Lindsey ryasanze isano iri hagati ya n-back n’ibikorwa bisaba kwibuka ibintu vyinshi ari nto, kandi ko ivyavuye mu bushakashatsi bitandukanye. Umwanzuro waryo ni uko ivyo bipimo bidashobora gukoreshwa nk’aho ari kimwe. Ni co gituma amanota make mu kimwe n’amanota menshi mu kindi atari ukuvuguruzanya ubwo nyene, canke ngo vyerekane ko kimwe muri ivyo vyavuye atari ukuri. Redick et al., 2013

Ni ibiki bigira ico bihinduye?

Ukuri kw’inyishu ntigushingira gusa ku ntera iri hagati y’ibintu

Igihe ikintu kimara cerekanywe, igihe co kwishura, incuro inyishu nyayo iboneka n’ingene inyishu z’ikinyoma zibarwa birahindura urugero rw’ingorane. Buri gihe tandukanya kumenya ibintu bihuye no gukanda kenshi. Amanota ategerezwa gushingira ku mategeko asigura inyishu ziboneye n’izitari zo, aho gushingira ku rugero rwa n rwonyene. Kuba ubushakashatsi bwa n-back bukoresha uburyo butandukanye ni kimwe mu bituma urugero rwo mu buryo bumwe rudashobora gufatwa nk’itegeko risanzwe kuri bose. Owen et al., 2005 Redick et al., 2013

Kugereranya imyaka n’igitsina na vyo bisaba gukoresha uburyo bumwe n’itsinda ry’abantu ribereye. Aya masuzuma ntatanga urugero rwiza rukurikije imyaka rwemewe kuri bose mu rukino rwo kuri internet ruhindura ingorane uko umuntu akora. Kurutanga vyoba ari ugutanga ukuri kudashigikiwe n’ibimenyamenya. Redick et al., 2013 Conway et al., 2005

Kwiteza imbere mu kwimenyereza vyerekana iki?

Isesengura ry’ubushakashatsi ku kwimenyereza n-back riratandukanya kwimurira ubumenyi ku bikorwa bisa n’ukubwimura ku bindi bintu bitandukanye cane. Isuzuma ryagutse ryo kwimenyereza kwibuka mu gihe ukora ntirisanga ivyemezo vyemeza ko kwiteza imbere muri ubwo bwoko bwose bw’ibikorwa bibera kure y’ivyo wimenyerejemwo, iyo kugereranya bikorwa neza. Ni co gituma kwiteza imbere muri n-back ari ikimenyetso c’uko umuntu yize ubuhinga bwageragejwe, ariko atari icemezo c’uko ubwenge rusangi bwongerekanye. Soveri et al., 2017 Melby-Lervåg et al., 2016

Kuba igipimo cizewe ni ikindi gisabwa. Igikorwa gishobora gukoresha neza igikorwa c’ubwenge gifise insiguro kandi kikerekana itandukaniro ryizewe hagati y’imigwi, ariko ntigitange urutonde rw’abantu ku giti cabo ruhamye bihagije. Ivyavuye ku kibazo c’ukwizigirwa biratugabisha ku gufata amanota yo mu rukino rugufi nk’akaranga kadahinduka k’umuntu. Hedge et al., 2017

Kugira wihweze uko uhagaze, gumana uburyo, ibiringo n’ingene amanota abarwa ku rugero rumwe, kandi ukurikire amakosa hamwe n’inyishu ziboneye. Niwahindura ubwoko bw’ibintu vyerekanwa canke ugakoresha uburyo buhindura ingorane, menya ko wahinduye ico uriko urapima. Insiguro itomoye y’igikorwa irafasha kuruta kuvuga ko inomero imwe yerekana ubushobozi bwose bwo kwibuka. Owen et al., 2005 Redick et al., 2013

Gerageza ikigeragezo c'ubuntu kijanye n'iki kibazo

Ikigeragezo ca N-back

Gerageza ikigeragezo ca n-back kugira wibonere ingene umuntu ahindura amakuru kandi agahuza ibintu biri ku ntera yategekanijwe. Soma amabwirizwa y’ingene amanota abarwa, kandi ugereranye ibigeragezo vyakozwe mu buryo bumwe gusa. Ico uvuyemwo ni amanota y’ico gikorwa, si isuzuma rya IQ canke igipimo c’ubushobozi bwo kwibuka cemewe kuri bose.

Gerageza ubwawe (Icongereza)

Ibibazo bikunda kubazwa

3-back yoba isigura ko nshobora kwibuka ibintu bitatu gusa?

Oya. Iyo nomero yerekana intera yo kugereranya; gukurikirana no guhindura amakuru na vyo bigira uruhara mu kuntu umuntu akora. Owen et al., 2005

N-back imeze kimwe n’ikigeragezo co kwibuka inomero?

Oya. Isesengura ry’ubushakashatsi bwinshi ryerekana ko ibikorwa vyo kwibuka ibintu vyinshi na n-back atari ibipimo bimwe bishobora gusubiranywa vyo kwibuka mu gihe ukora. Redick et al., 2013

Kwiteza imbere vyemeza ko IQ yanje yiyongereye?

Ubushakashatsi bwo kwimenyereza ntibwemeza uwo mwanzuro. Kwiga igikorwa hamwe no kwimurira ubumenyi ku bindi bikorwa vyagutse ni ibintu bibiri bisuzumwa ukwavyo. Soveri et al., 2017 Melby-Lervåg et al., 2016

Amasoko

Vuga uru rupapuro: Ikigeragezo ca n-back gipima iki mu vy’ukuri?. Helibrain. 2026. https://helibrain.com/rn/answers/what-does-n-back-measure. CC BY 4.0.

← Raba izindi nyishu