Bohlatse bjo bohlokwa le dinomoro
| Sephetho | Seo se elwago | Lebaka leo se fapanago ka lona |
|---|---|---|
| Nako go fihlela motho a boela modirong | E akaretša mešomo le dikgetho tše di dirwago magareng | Ga se nako yeo ka moka motho a sa kgonego go tsepamiša kgopolo |
| Go diega go thoma gape | Nako ya go thoma gape ka morago ga ge tšhitišo e fedile | Go ithekgile ka mošomo le go gopola dinepo |
| Masalela a tlhokomelo | Se se šalago monaganong go tšwa modirong wa pele | Se ka ama bokgoni ntle le gore go be le nako e beilwego |
Nyakišišo ya tikologong ya mošomo e hlahloba mokgwa wa go rulaganya mošomo, e sego go boela sekeng ga mmele moo go swanago go bohle. Motho a ka šoma mešomo e mengwe pele a boela go wo o šitišitšwego. Ge nako yeo e fetilego e hlathollwa bjalo ka nako yeo motho a bego a sa kgone go tsepamisa kgopolo, seo se fetola seo se bego se elwa. Mark et al., 2005
Dinyakišišo tša laboratori ka go thoma gape di bontšha eng?
Trafton le bašomimmogo le yena ba bapišitše tšhitišo ya gatee le boemo bjo motho a ilego a lemošwa gomme a hwetša metsotswana e seswai pele tšhitišo e thoma. Batšea-karolo bao ba lemošitšwego ba ile ba itokiša kudu gomme ba thoma gape ka pela. Se se thekga kgopolo ya gore go itokiša e sa le pele le go gopola nepo ya mathomo go na le tema, e sego gore go na le nako e tee ya go boela sekeng yeo e sa fetogego. Trafton et al., 2003
Mohlala wa Altmann le Trafton o hlalosa kamoo go tsošološwa le go gopolwa ga nepo go ka amago go thoma gape. Diteko tša Leroy di hlahloba masalela a tlhokomelo ge batho ba tlogela mošomo wo ba sego ba o fetša. Ditlhalošo tše di bolela ka ditshepedišo tše di tswalanago eupša di sa swane, ka gona ditekanyo tša tšona ga se tša swanela go kopanywa go dira tekanyo e tee ya metsotso yeo e šomago go bohle. Altmann et al., 2002 Leroy, 2009
Na batho ba ka lefeletša ditšhitišo?
Tekong ya Mark le bašomimmogo le yena, batšea-karolo bao ba šitišitšwego ba feditše mešomo ka lebelo kudu go se na phapano ya boleng, eupša ba begile kgateletšego, kgakanego, kgatelelo ya nako le maiteko a mantši. Ka gona go fetša ka lebelo ga go hlatsela gore ditšhitišo ga di na kotsi. Se ke mohlala o mongwe wa gore ke ka baka la eng tekanyo e tee ya tšweletšo e sa fe seswantšho ka botlalo. Mark et al., 2008
Ke eng seo se e amago?
Na go khutša ka moka go swana le ditšhitišo?
Aowa. Go khutša mo go rulagantšwego le kgopelo yeo e sa letelwago ya go dira mošomo o mongwe di ka ba le merero le dinyakwa tše di fapanego. Tshekatsheko ya kakaretšo ya dinako tše kopana tša go khutša e hwetša mehola ye mennyane go mafolofolo le go lapa, mola palogare ya kamano le bokgoni e sa kgonthišege. Ga e hlatsele gore tšhitišo e nngwe le e nngwe e khutšiša motho goba gore go khutša go gongwe le go gongwe go baka ditshenyagalelo tše di swanago tša go fetola mošomo. Albulescu et al., 2022
Tsepamiso ya kgopolo ya nako e telele le yona e a fetofetoga. Dinyakišišo tša diphetogo tše ga di hlalose motho bjalo ka yo a tsepamišitšego kgopolo ka botlalo goba yo a sa hwetšagalego ka lebaka le tee leo le beilwego. Mošomo wa kgonthe le sephetho sa bokgoni tšeo di elwago di sa le bohlokwa. Esterman et al., 2013
O ka fetoša eng ka tsela ya kgonthe?
Ge maemo a go dumelela, go boloka leswao le le kwagalago la mogato wo o latelago go dumelelana le dinyakišišo tša go thoma gape. Thekgo ye e itšego ya diteko e mabapi le go itokiša nakong ya tšhitišo; ga e re seetša se tee se ngwadilwego se tla fediša ditshenyagalelo ka moka tša go fetola mešomo bophelong bja kgonthe. Re swanetše go se fetše maatla a seo se ka akanywago go tšwa bohlatseng bjo. Trafton et al., 2003 Altmann et al., 2002
Ge o itlhokomela, aroganya nako yeo o bego o se modirong le nako yeo o e nyakago gore o thome gape. Ngwala mohuta wa tšhitišo, ge e ba mošomo wa mathomo o be o se wa fetšwa le sephetho seo o tshwenyegago ka sona. Go sego bjalo, nako ye telele yeo e fetilego e ka tšeelwa godimo bjalo ka nako ye telele ya go boela sekeng ga monagano, mola motho a be a fetša mešomo e mengwe. Mark et al., 2005 Leroy, 2009
Papadi ya go fetoša mešomo e ka go botša eng?
Mošomo wa go fetola mešomo wo o laolwago o ka bontšha ditshenyagalelo tša go fetola melao. O ka se fetole phapano ye nnyane ya teko ya laboratori go e dira metsotso ya tšweletšo ya mošomo ye e timetšego. Dinyakišišo tša go botega ga ditekanyo le tšona di lemoša gore phapano e kopana ga se ya swarwa bjalo ka semelo sa motho se se sa fetogego. Hedge et al., 2017
Bohlatse bo thekga go ela hloko maemo a tšhitišo. Ga bo thekge go bala metsotso e 23 ka go itiragalela bakeng sa tsebišo e nngwe le e nngwe, poledišano goba go khutša mo go rulagantšwego, go sa šetšwe seo motho a se dirago ka morago. Mark et al., 2005 Trafton et al., 2003
Leka teko ya mahala ye e amanago le yona
Teko ya go fetoša mešomo
Leka teko ya go fetoša mešomo gore o itemogele go šiedišana magareng ga melao. E ela bokgoni bja gago mošomong woo, e sego gore o lahlegelwa ke metsotso e mekae ka morago ga tšhitišo ya mošomo. Gopola phapano yeo ge o bapetša papadi le letšatši la gago.
Dipotšišo tše tlwaelegilego
Na palo ya metsotso e 23 ke therešo ya kakaretšo?
Aowa. Go boela modirong, go o thoma gape le go boela boemong bjo itšego bja bokgoni ke dipoelo tše di fapanego. Mark et al., 2005 Trafton et al., 2003
Na go itokiša pele ga tšhitišo go ka thuša?
Nyakišišo ye e laolwago e hweditše gore batho ba thomile gape ka pela ka morago ga temošo ya metsotswana e seswai yeo e ba filego sebaka sa go itokiša. Mohola wa seo bophelong bja kgonthe ga o kgonthišege. Trafton et al., 2003
Na go khutša mo go rulagantšwego go šilafatša tsepamiso ya kgopolo?
Bohlatse bja dinako tše kopana tša go khutša bo bontšha mehola ye mennyane go lapa le mafolofolo, mola mehola ya kakaretšo go bokgoni e sa kgonthišege kudu. Ga se gwa swanela go swantšha go khutša mo go rulagantšwego le tšhitišo e nngwe le e nngwe. Albulescu et al., 2022
Methopo
- Mark et al. (2005). Na ga go mošomo wo o šaletšego morago?.
- Trafton et al. (2003). Go itokišetša go boela mošomong wo o šitišitšwego: ditlamorago tša go ngwala nepo ya ka moso kgopolong le go e bušeletša ka morago.
- Altmann et al. (2002). Kgopolo ya dinepo: mohlalo wo o theilwego go tsošološweng.
- Leroy (2009). Ke ka baka la eng go le thata gakaakaa go dira mošomo wa ka? Tlhohlo ya masalela a tlhokomelo ge go fetolwa mešomo.
- Mark et al. (2008). Ditshenyagalelo tša mošomo wo o šitišitšwego: lebelo le kgateletšego tše dintši.
- Albulescu et al. (2022). "Ntumelele ke khutše!" Tshekatsheko ya peakanyo le tshekatsheko ya kakaretšo ya mohola wa dinako tše kopana tša go khutša go oketša boiketlo le bokgoni.
- Esterman et al. (2013). Go tsepamišitšwe kgopolo goba go timetše monaganong? Go latela diphetogo tša boitshwaro le tša monagano nakong ya tlhokomelo ya nako e telele.
- Hedge et al. (2017). Tharano ya go botega ga ditekanyo: Lebaka leo ka lona mešomo ya tlhalošo ya kgopolo e sa tšweletšego diphapano tša batho ka o tee ka o tee tše di botegago.
Tsopola letlakala le: Na ruri go tšea metsotso e 23 gore motho a boele a tsepamiše kgopolo ka morago ga tšhitišo?. Helibrain. 2026. https://helibrain.com/nso/answers/how-long-to-refocus-after-an-interruption. CC BY 4.0.
← Lekola dikarabo tše dingwe