Yeqela kulokucuketfwe

Inkumbulo nekulalelisisa

Kungani luhlolo lwe-Stroop lulukhuni?

Umsebenti we-Stroop wenta kutsi ligama lelijwayelekile liphikisane nemphendvulo yembala lokucelwe yona, ngako-ke kuvame kutsatsa sikhatsi lesidze noma kuphendvula kungabi nemphilo nangabe loku kungahambisani. Sizatfu sesikhatsi sekuphendvula sibalwa ngekutsatsa umehluko ngema-millisecond: sibonelo, 650 khipha 500 ms kulingana na-150 ms, lokusibonelo nje, akusilo lizinga lelijwayelekile kubantfu. MacLeod, 1991 Scarpina et al., 2017

Tihlolele
Emakhadi enkumbulo ladvwetjiwe lanemakhona lagobile, eceleni kwencwadzi nemabhola laluhlata sasibhakabhaka.

Licembu laseHelibrainKuhlolwe ekugcineni

Bufakazi lobubalulekile netinombolo

Simo lesibonisakoSikhatsi semphendvulo lengiyoInchazelo
Ligama nelinki kuyafana500 msSibonelo sesilinganiso sekucala
Ligama nelinki akuhambisani650 msSibonelo sesimo lesingahambisani
Umehluko150 msLokungahambisani khipha lokuhambisanako; akusilo lizinga lelinquma sifo

Tivivinyo tekucala te-Stroop betisebentisa kuphendvula ngemlomo lokulandzelanako, kantsi letentiwa ku-inthanethi tingasebentisa kucindzetela inkinobho. Tikhatsi nemiphumela yato akufanani. Tifinyeto tetifundvo tikhombisa kutsi tinhlobo temsebenti, tilinganiso tekucala kanye netindlela tekubala kwehluka kakhulu; ngako-ke ligama lelitsi Stroop lilodvwa alikhombisi lizinga lenombolo lelivamile kubo bonkhe. Stroop, 1935 Scarpina et al., 2017

Yini leyenta kube nekuphikisana?

Kumuntfu lofundza kahle, ligama lelibhaliwe lingavusa imphendvulo lengahambisani, ngisho noma umyalelo utsi asho umbala walenki. Sifinyeto saMacLeod sihlola tinchazelo letinyenti ngalokuphazamiseka, asikunciphisi sikubeke engcondvweni yinye noma ekwehlulekeni nje kutibamba. Lomsebenti uhlola kuphikiswana lokudalwe yindlela lomise ngayo. MacLeod, 1991

Kubalulekile kwehlukanisa kubala lokungahambisani khipha lokuhambisanako nekubala lokungahambisani khipha lokungatsatsi luhlangotsi. Ligama lelihambisanako lingenta kuphendvula kusheshe, ngako kushintja simo sekucala kushintja kutsi umehluko ufaka ini. Sifinyeto semtholampilo sichaza kutsi kuhumusha luhlolo kufanele kulandzele indlela lebuye yasetjentiswa kanye nendlela yekubala imiphumela. Scarpina et al., 2017

Kungani umehluko lomncane ungasho kutsi ingcondvo yakho ingcono

Umehluko wetinombolo uncike kuzo totimbili timo letibalwako kanye nasemaphutseni ekukala. Lucwaningo lwekutsembeka lukhombisa kutsi imiphumela lesimeme yesilinganiso ingahambisana nekwehluka lokungaketsembeki emkhatsini webantfu. Umehluko lomncane kakhulu ekuhlolweni lokufishane ungabangelwa kushintjashintja, kushintja kwekunemba noma kwehluka kwesimo sekucala, hhayi kulawula lokukhetsekile ngalokujwayelekile. Hedge et al., 2017

Yini letsintsa loku?

Yini leyenta umphumela ube mkhulu noma ube mncane?

Tintfo longakhetsa kuphendvula ngato kanye nendlela lotihlanganisa ngayo nemphendvulo kunemtselela emsebentini wekuphendvula. Lucwaningo lwakudala lwekusabela ngekukhetsa lukhombisa kutsi kukhetsa emkhatsini wetintfo letinyenti nako kudla sikhatsi. Ngako-ke umdlalo we-Stroop losebentisa kugudluzwa kwemawusi kanye neluhlolo lwephepha loluphendvulwa ngemlomo kwehluka ngalokungetulu kwekubukeka kwako. Hick, 1952 Scarpina et al., 2017

Kukalwa kwesikhatsi kusiphequluli kanye nasemishinini nakho kunemtselela etikhatsini letiphelele tekuphendvula. Noma kucondzanisa timo kumshini munye kungase kususe lokunye kuphambuka lokufananako, loko akufakazeli kutsi onkhe emaphutsa ekukala ayacisha noma kutsi umehluko wetinombolo wetsembekile. Kute kufinyelelwe kuleso siphetfo, kudzingeka lucwaningo lwekukala sikhatsi kuluhlolo kanye nelwekulinganisa kwengcondvo. Anwyl-Irvine et al., 2020 Hedge et al., 2017

Kungalali kahle kungatsintsa kunaka, kodvwa kuhlatiya lokuhlanganisa tifundvo tekungalali kutfola imiphumela leyehlukene emisebentini nasetindzaweni letehlukene. Akukhombisi kutsi kunelinani lelilodwa lelicondzile le-Stroop yakho lokufanele yenyuke ngalo ngemva kwekulala kabi ebusuku. Ungaphendvuli kushintjashintja lokuvamile kube siphetfo ngempilo yakho. Lim et al., 2010

Kutsiwani ngebulwimi bunye nobe bunyenti nangekutilolonga?

Kuhlatiya lokuhlanganisa tifundvo tebantfu labadzala labakhuluma tilwimi letimbili kutfole kutsi tinsita letincane tekucala ekusebentiseni imisebenti yengcondvo azizange tihlale tikhona ngemva kwekulungisa kuchema ekushicileleni. Ngako-ke umphumela we-Stroop wemuntfu awukafakazeli inzuzo noma buhlungu bekukhuluma tilwimi letimbili. Kujwayelana nelulwimi kusabalulekile kuwucondza kahle umsebenti losebentisa emagama, kodvwa akusiso sizatfu sekunamatsela umuntfu libito lelivamile lelichaza ingcondvo yakhe. Lehtonen et al., 2018

Nawucatsanisa imiphumela yakho, gcina lulwimi, indlela yekuphendvula kanye nemitsetfo yekubala ifanana, futsi ubuke kunemba kanye nesivinini kanyekanye. Ungaphetfeli ngekutsi umehluko lomncane usho kutfutfuka uma ubangelwa kuphendvula kancane esimeni sekucala noma emaphutsa lamanyenti. Leti ticwayiso ngekukala letivela etifinyetweni tetifundvo; akusiyo indlela yekucecesha lefakazelwe. Scarpina et al., 2017 Hedge et al., 2017

Umphumela longalindzelwa ngekudlala kujwayela lomsebenti lobalulekile wekuphikisana. Bulukhuni bawo noma umphumela lomuhle akukhombisi kuhlakanipha, sifo, noma inzuzo levamile yekucecesha. MacLeod, 1991 Scarpina et al., 2017

Zama luhlolo lwamahhala loluhlobene naloku

Luhlolo lwe-Stroop

Zama luhlolo lwe-Stroop, ulandzele umyalelo lomayelana nembala walenki, bese ubuka kunemba kanye nesikhatsi. Lusebenzisa indlela yalo yekuphendvula ngekucindzetela inkinobho. Sibonelo sa-150 ms sichaza kukhipha; asisiyo imiphumela lokufanele uyifinyelele.

Tihlolele

Imibuto lejwayelekile

Kungani ngifundza leligama ngaphandle kwekucabanga?

Ligama lelibhaliwe lingaphikisana nemphendvulo yembala lokucelwe yona kubantfu labafundza kahle. Lesifinyeto sikhuluma ngetindlela letinyenti letenta loku kuphazamiseka. MacLeod, 1991

Ingabe inhloso kutsi kungabi khona kuphazamiseka?

Umehluko losondzele ku-zero ekuhlolweni lokufishane awusho kutsi umphumela wakho ungulona lizinga lelifanele. Simo sekucala, kunemba kanye nekwetsembeka kubalulekile. Hedge et al., 2017

Ngingacatsanisa luhlolo loluphendvulwa ngemlomo nalolo lwekucindzetela inkinobho?

Indlela yekuphendvula kanye nekubala imiphumela akufani. Sebentisa kuphela imiphumela yekucatsanisa nawenta luhlobo lolufanako ncamashi. Scarpina et al., 2017

Imithombo

Caphuna leli khasi: Kungani luhlolo lwe-Stroop lulukhuni?. Helibrain. 2026. https://helibrain.com/ss/answers/why-the-stroop-effect-happens. CC BY 4.0.

← Hlola letinye timphendvulo