Bufakazi lobubalulekile netinombolo
| Umsebenti lobukwe kusibuyeketo | Silinganiso | Sikhatsi lesibaliwe semagama langu-1,000 |
|---|---|---|
| Kufundza butfule umbhalo longasiyo inganekwane | 238 WPM | Cishe 4 min 12 sec |
| Kufundza butfule inganekwane | 260 WPM | Cishe 3 min 51 sec |
| Kufundza uphimisa | 183 WPM | Cishe 5 min 28 sec |
Silinganiso sekufundza uphimisa sisekelwe etifundvweni leti-77 nakubahlanganyeli laba-5,965. Emacembu ebantfu labafundza butfule nalabafundza baphimisile ahlukile ngemibhalo, ticondziso nangebahlanganyeli, ngako kususa 183 ku-238 akufakazeli kutsi bonkhe bafundzi batfola lenye i-55 WPM ngekufundza butfule. Nesilinganiso selicembu asisho kutsi liphimbo lekukhuluma lihle yini, asisilo sihlahlubo sekukhuluma kahle, futsi asisiyo imigomo yemphumela. Brysbaert, 2019
Kukhuluma kufaka lomunye umsebenti wekuveta emagama
Kufundza uphimisa kuhlanganisa kubona emagama, kucubungula lulwimi nekuphimisa. Kufundza butfule kusacubungula lulwimi, kodvwa akudzingeki kulindze kuphinyiselwa kweligama ngalinye. Tincwaningo tekunyakata kwemehlo tichaza kusebentisana kwekubuka lokubonakalako nekucubungula lulwimi; kute kulomibili lemisebenti lokumane kube kuhambisa emehlo emgceni. Rayner, 1998 CLIFTON nalabanye, 2015
Lomehluko awusho kutsi kufundza butfule akunato tifanekiselo temagama letihlobene nemisindvo. Sibuyeketo sekufundza ngejubane sichaza kutsi kususa kukhuluma kwangekhatsi akukakhonjiswa njengendlela lejwayelekile yekutfola kuvisisa lokuphakeme kakhulu ngekushesha. Kutsi kungaviwa kukhuluma akufani nekutsi akukho kucubungula kwemisindvo yelulwimi. Rayner nalabanye, 2016
Nguyiphi indlela leyenta kuvisisa kube ncono?
Letilinganiso letimbili temazinga ngekwato atikwati kuphendvula lombuto. Kuvisisa kuya ngaloko lokufundvwako, injongo kanye nemfundzi. Luhlolo lwekugwema kufundza kabusha lukhombisa kutsi kubuyela emagameni kungasita ekuvisiseni; umyalo locinile wekugcina kufundza ngekushesha unganciphisa sikhatsi lesilusito sekucubungula kunoma nguyiphi indlela. Schotter nalabanye, 2014
Yini letsintsa loku?
Kungani budzala nelulwimi kushintja kuqhathanisa
Lesibuyeketo sitfola emazinga lehlukene ebantfwaneni, kubantfu labadzala kakhulu nakubafundzi belulwimi lwesibili. Lwati lwemagama kanye nelwati lwekusebentisa lulwimi luyatsintsa kubona emagama, futsi lucwaningo lolumayelana nelulwimi lwesibili lukhombisa kutsi umphumela wekuvama kwemagama uncika kulwati lwemfundzi ngelulwimi ngalunye. Ngako-ke, emazinga emfundzi ekufundza aphimisile nangebumnyama akudzingeki ahluke ngendlela lefana netilinganiso letihlanganisiwe tebantfu labadzala labafundza ngesiNgisi. Brysbaert, 2019 Whitford nalabanye, 2012
Kukwati kubona emagama akufani nekukwati kuwakhuluma ngekuhamba kahle. Kulinganisa emagama latiwako kuya ngendlela yekubala, kantsi kuvisisa umbhalo kuya ekutheni nguwaphi emagama lavela kulowo mbhalo. Leti tizatfu tekungasebentisi linani linye le-WPM yekufundza uphimisa njengeluhlolo lolujwayelekile lwekuphumelela elulwimini. Brysbaert nalabanye, 2016 Nation, 2006
Yini lokungoko kwemaciniso longakutilolonga kuyo?
Khetsa indlela lefanele lomsebenti: kwetfula uphimisa nekufundzela kuvisisa kwakho ngekwakho kusebentisa emakhono lafana ngalokutsite kodvwa langafani. Qhathanisa imibhalo lefanako bese uhlola kuvisisa. Tincwaningo tekufundza tikhutsata kuhumusha imiphumela ngekubuka umsebenti lowentiwako; atisho kutsi bonkhe bantfu kufanele bahlale bafundza ngendlela yinye. Brysbaert, 2019 Rayner nalabanye, 2016
Nawufuna kuqhathanisa ngendlela lengakahleleki, sebentisa imibhalo longakayati lesebunzimeni lobufanako, futsi ungafundzi umbhalo lofanako uphimisa masinyane ngemuva kwekuwufundza butfule. Kujwayela umbhalo kungenta kuqhathanisa kungasacaci. Buka umphumela njengalokubonile ngaleyo mibhalo, hhayi njengeluhlolo loluvunyelwe lwengcondvo yakho noma setsembiso lesisebenta kuwo onkhe emabhuku. CLIFTON nalabanye, 2015 Rayner, 1998
Uma lizinga lishintja, cacisa kutsi lisho kutsini: kufundza ngekushesha kodvwa ungavisisi kahle kwehlukile ekufundzeni ngekushesha uvisisa ngalokufanako. Linani lejubane lodvwa alikwati kuhlukanisa loku. Rayner nalabanye, 2016 Schotter nalabanye, 2014
Zama luhlolo lwamahhala loluhlobene naloku
Luhlolo lwejubane lekufundza
Tama luhlolo lwejubane lekufundza njengemsebenti we kufundza butfule, bese usebentisa imibuto yalo yekuhlola kuvisisa. Aluhloli likhono lekufundza uphimisa ngekuhamba kahle. Nawulinganisa sikhatsi sekufundza uphimisa ngalokwehlukile, kuphawule njengalomunye umsebenti.
Imibuto lejwayelekile
Kufanele yini kufundza uphimisa kube ngu-183 WPM?
Leso silinganiso lesihlanganisiwe, akusiyo imfuneko. Umbhalo, ticondziso, timphawu tebantfu labahlanganyelako nenjongo kuyawutsintsa umphumela. Brysbaert, 2019
Kufundza butfule kuyakususa yini kukhuluma kwangekhatsi?
Cha. Sibuyeketo sekufundza ngejubane sihlukanisa kukhuluma kwangekhatsi lokuhlobene nelulwimi nekuphimisa ligama ngalinye ngalokuvakalako. Rayner nalabanye, 2016
Luhlolo lwekufundza butfule lungahlola likhono lami lekukhuluma yini?
Alukwati kufakazela loko ngesilinganiso sejubane lekufundza sodvwa. Kukhuluma uphimisa kunetidzingo letengetiwe lesingeke tilinganiswe sikhatsi sekucedza kufundza butfule. CLIFTON nalabanye, 2015
Imithombo
- Brysbaert (2019). Mangaki emagama lesiwafundza ngeminithi? Sibuyeketo nekuhlatiya lokuhlanganisiwe kwelizinga lekufundza.
- Rayner nalabanye (2016). Kunyenti kakhulu lokumele kufundvwe, sikhatsi sincane kakhulu.
- Rayner (1998). Kunyakata kwemehlo nawufundza nekucubungula lwati: iminyaka lengu-20 yelucwaningo.
- CLIFTON nalabanye (2015). Kunyakata kwemehlo nawufundza nekucubungula lwati: lifa leminyaka lengu-40 laKeith Rayner.
- Whitford nalabanye (2012). Lokuhlangenwe nako ngelulwimi lwesibili kushintja umphumela wekuvama kwemagama elulwimini lwekucala nolwesibili: bufakazi obuvela ekunyakateni kwemehlo nawufundza tindzima temvelo.
- Nation (2006). Kudingeka silulumagama lesikhulu kangakanani kuze kufundvwe nekulalelwe?.
- Schotter nalabanye (2014). Ungakukholwa loko lokufundzako (kanye kuphela).
- Brysbaert nalabanye (2016). Mangaki emagama lesiwatiko? Kulinganisa lokusebentisekako kwelinani lesilulumagama kuye ngekuchazwa kweligama, lizinga lekuhlangana nelulwimi kanye nebunyaka bemhlanganyeli.
Caphuna leli khasi: Kungani kufundza butfule kushesha kunekufundza uphimisa?. Helibrain. 2026. https://helibrain.com/ss/answers/reading-aloud-vs-silent-reading. CC BY 4.0.
← Hlola letinye timphendvulo