Rengana uje ku biri ku rupapuro

Amajambo no gusoma

Woba ukeneye guhagarika kuvugira mu bwenge kugira ngo usome ningoga?

Nta tegeko ryemejwe risaba gukuraho ijwi ryo mu mutima kugira ngo umuntu asome neza canke ningoga. Abantu bakuze basoma bucece mu congereza ku rugero rugereranye rwa 238 WPM ku nyandiko zitari iz'ibihimbano, kandi isuzuma rinini ryerekana ko kwongereza cane umuvuduko muri rusangi bigabanya ugutahura, aho kwerekana ko hari uburyo bworoshe bwo kuzimya kuvugira mu bwenge. Brysbaert, 2019 Rayner et al., 2016

Gerageza ubwawe (Icongereza)
Igitabu yuguruye, gifise akazingi k'ubururu n'agace kera k'igikinisho c'utudome kari hejuru yaco.

Vyateguwe n'umugwi wa HelibrainVyaheruka gusuzumwa

Ivyemezo nyamukuru n'imibare

Ico bavugaInsiguro ishingiye ku bimenyamenya
Ijwi ryo mu mutima rigabanya abantu bose ku muvuduko wo gusoma bavugaGusoma bucece no gusoma mu majwi bifise imivuduko itandukanye; nta kimenyamenya cemeza ko bingana gusa
Kuraho ijwi ryo mu mutima bituma umuntu atahura ningoga ata kabuzaNta cemezo rusangi nk'ico kirashigikiwe n'ibimenyamenya
Gusubira inyuma mu gusoma ni uguta umwanya gusaIvyigwa vy'igerageza vyerekana ko gusubira gusoma bishobora gufasha gutahura
WPM iri hejuru yama isobanura ko umuntu asoma nezaUgutahura na kwo kurakwiye gupimwa

Ijambo subvocalization rikoreshwa mu buryo butomoye cane. Rishobora kuvuga ijwi umuntu yiyumvamwo mu mutima, igikorwa gito gifitaniye isano no kuvuga, canke gutunganya ururimi hifashishijwe ishusho y'amajwi. Ivyo si uburyo bumwe bwo gupima ikintu kimwe. Isuzuma ry'uburyo bwo gusoma ningoga riravuga ku gutunganya amajwi y'ururimi, kandi riburira abantu kwiyumvira ko kwirinda ijwi ryo mu mutima umuntu yumva bikuraho akazi ko gutunganya ururimi mu gusoma. Rayner et al., 2016

Igituma kwihutisha amaso bidahagije

Amaso atororokanya amakuru aboneka mu kureba ahantu hamwe no mu kwimuka ava hamwe aja ahandi, ariko gutahura bisaba kumenya amajambo no guhuza insiguro yayo. Isuzuma ry'ukwimuka kw'amaso ryerekana ko gutororokanya amakuru no gutunganya ururimi bifatanye. Kwihutisha akantu ko gukurikirana amajambo canke kubuza amaso gusubira inyuma ntivyemeza ko umuntu yatahura amakuru amwe. Rayner, 1998 CLIFTON et al., 2015

Schotter na bagenzi biwe baragerageje uburyo bwatumye amajambo umuntu yari amaze gusoma ataba agishobora kuyasubiramwo mu buryo ngirakamaro. Ugutahura kwaragabanutse. Ico cavuye muri ico cigwa nticemeza ko gusubira inyuma kwose bikenewe; ariko kirerekana ko bidakwiye gufata inyuma uko ari kose nk'ikosa rikwiye guca rikurwaho. Schotter et al., 2014

Igituma hari ivyanditswe bisa n'ibisomwa ningoga cane

Kumenyera amajambo n'ubumenyi bw'ururimi birahindura igikorwa co gutunganya amakuru. Ivyigwa ku ncuro amajambo akoreshwa mu rurimi rwa kabiri no ku bumenyi bw'amajambo birerekana igituma ijambo ritamenyerewe canke ururimi umuntu atamenyereye neza bishobora gutuma igikorwa giteba. Ivyo ntivyerekana ko ijwi ryo mu mutima ari ryo ribitera, naho uwusoma yoshobora kurushiriza kuryumva mu gihe ariko asoma ivyanditswe bigoye. Whitford et al., 2012 Brysbaert et al., 2016

Ni ibiki bigira ico bihinduye?

Bite ku gusoma wirabira gusa?

Gusoma wirabira gusa birashobora gufasha iyo intumbero ari ukurondera ikintu kanaka canke kuronka iciyumviro rusangi. Ubu buryo butororokanya amakuru make, kandi bukwiye gusuzumwa hisunzwe iyo ntumbero. Isuzuma ry'ugusoma ningoga ritandukanya ico gikorwa no gutahura inyandiko yose ku muvuduko udasanzwe. Kwihutisha ugusoma wirabira gusa ntivyerekana ko ugutahura ido n'ido kutahindutse. Rayner et al., 2016

Imibare y'impuzandengo y'abantu bakuze na yo irafise aho igarukira. Ni incamake y'ibikorwa vy'ugusoma mu congereza, vyakorewe abantu benshi bize, si ingero z'uko abantu bo mu myaka yose basoma mu ndimi zose. Abana, abantu bakuze cane n'abasoma ururimi rwa kabiri ntibakwiye gupimwa hakoreshejwe impuzandengo imwe gusa canke bivanye n'uko ijwi ryo mu mutima ritumvikana cane. Brysbaert, 2019

Ni igiki gishigikiwe aho gukoresha amayeri yo guhagarika?

Soma ivyanditswe bijanye n'intumbero yawe, raba ko wabitegereye, kandi urushirize kumenyera ururimi n'ibijanye na vyo. Isuzuma ry'ugusoma rishigikira ko kumenyera no kumenya neza ururimi ari ibintu bihambaye, ariko ntirishiraho umwanya w'imyimenyerezo ukwiye kuri bose canke ukwiyongera kw'umuvuduko kwizewe. Ivyigwa ku majambo umuntu akwiye kuba azi na vyo vyerekeye igitigiri c'amajambo azi muri ico canditswe, si amayeri yo kwihutisha gusoma ubwo nyene. Rayner et al., 2016 Nation, 2006

Kugira wigereranye, koresha ivyanditswe utamenyereye maze ugereranye ugutahura hamwe n'umwanya. Iyo uburyo bumwe bwongereza WPM ariko bukagabanya ubushobozi bwawe bwo gusigura ivyo wasomye, bivuge ko hari ico bwungura n'ico butakaza. Kuba wumva ijwi ryo mu mutima ryagabanutse, vyonyene, si ikimenyamenya c'uko usoma neza kuruta. Rayner et al., 2016 Schotter et al., 2014

Intumbero ishoboka ni ugutahura neza ivyanditswe bijanye n'ivyo ukeneye. Nta soko ryavuzwe ryerekana ko guhagarika kuvugira mu bwenge mu gihe c'ikigeragezo co kuri burawuza bituma ubwenge bwiyongera muri rusangi canke bigakuraho ubuzibamwo buhoraho bwo gutunganya ururimi mu gusoma. Rayner et al., 2016 CLIFTON et al., 2015

Gerageza ikigeragezo c'ubuntu kijanye n'iki kibazo

Ikigeragezo c'umuvuduko wo gusoma

Gerageza ikigeragezo c'umuvuduko wo gusoma utihata gukoresha uburyo bwo guhagarika ijwi utamenyereye. Andika uko watahuye ivyanditswe hamwe n'umuvuduko. Ni wagerageza guhindura uburyo usoma, fata ivyo ubonye nk'igereranya ryerekeye ico canditswe gusa, si nk'igipimo cemejwe c'ijwi ryo mu mutima.

Gerageza ubwawe (Icongereza)

Ibibazo bikunda kubazwa

Kugira ijwi ryo mu mutima vyerekana ko umuntu adasoma neza?

Isuzuma ntirishigikira ico ciyumviro rusangi. Gutunganya ururimi bifitaniye isano n'amajwi no kuvuga ijambo ryose mu majwi ni ibintu bibiri bitandukanye. Rayner et al., 2016

Nkwiye kwirinda gusubira kuraba ivyo nasomye?

Si itegeko rusangi. Igerageza ryagenzuwe ryasanze gusubira gusoma bifasha ugutahura. Schotter et al., 2014

Noshobora kwimenyereza gusoma nkenyeza ukwavyo?

Ego, ariko ubipime nk'ugutora amakuru amwe kugira uronke iciyumviro rusangi canke uronderere inyishu, si nk'ikimenyamenya c'uko watahuye ido n'ido ryose ku muvuduko werekanwa. Rayner et al., 2016

Amasoko

Vuga uru rupapuro: Woba ukeneye guhagarika kuvugira mu bwenge kugira ngo usome ningoga?. Helibrain. 2026. https://helibrain.com/rn/answers/subvocalization-and-reading-speed. CC BY 4.0.

← Raba izindi nyishu