मुखेल पुरावे आनी आंकडे
| वेळेची संकल्पना | अर्थ | मर्यादा |
|---|---|---|
| पयलें लक्ष्य | निवडपाचें वा सांगपाचें वस्तू | कामाची सूचना ताची भूमिका ठरयता |
| सुमार 200–500 ms मागीर दुसरें लक्ष्य | तें सांगपाक चड कठीण आसूं येता | प्रयोगांतली अंदाजे वेळेची मर्यादा |
| लगेच फाटलें लक्ष्य | कांय प्रयोगरचनांनी ताका तुलनेन कमी परिणाम जावंक शकता | वेळेचो परिणाम एक ठरावीक काळोख न्हय |
Raymond आनी सहकाऱ्यांच्या मूळ प्रयोगांत आनी उपरांतच्या आढाव्यांनी जलद क्रमिक दृश्य सादरीकरणाचो अभ्यास केला: एकामागीर एक वस्तू बेगीन दिसतात आनी लक्ष्यां विचलित करपी वस्तूंमदीं आसतात. अंदाजे वेळेची मर्यादा क्रम आनी सहभागींक कितें करपाक सांगतात हाचेर अवलंबून आसा. दर एका लक्षाच्या खेळांत मोजतात अशी प्रमाणित वेळ ती न्हय. Raymond et al., 1992 Dux et al., 2009
दुसरी वस्तू अजिबात दिसनाशिल्ली काय?
वर्तनांत दिसपी परिणाम म्हळ्यार विशिष्ट परिस्थितींत दुसरें लक्ष्य सांगपाचें प्रमाण उणें जावप. निवड, जाणीवपूर्वक कळप, कामकाजाच्या याददास्तींत नोंद करप आनी संबंधित अडथळे हांचेर वेगवेगळे सिद्धांत आसात. प्रत्येक चुकिल्ल्या उत्तराक एकाच सुरवातीच्या संवेदनात्मक अपयशासमान मानचे न्हय, अशें आढावे ह्या पुराव्याचो विचार करतात. Dux et al., 2009 Martens et al., 2009
म्हणून उत्तराची अचूकता, लक्ष्य दिसपाची वेळ आनी पयलें लक्ष्य वळखपाची गरज ह्यो गजाली म्हत्वाच्यो आसात. सूचना वा दृश्यांत बदल केल्यार दिसपी परिणाम बदलूं शकता. मिलीसेकंदांची वेळेची मर्यादा समजून घेवपाक कामाची व्याख्या जाय. Raymond et al., 1992 Martens et al., 2009
कामकाजाची याददास्त ह्या स्पष्टीकरणांत कशी येता?
पयलें लक्ष्य निवडून मनांत दवरपाक लागपी प्रयत्न, फाटलें येवपी वस्तू प्रक्रिया करपाक अडथळो करूंक शकता. कामकाजाच्या याददास्तीचे सिद्धांत साठवण आनी नियंत्रण ह्या प्रक्रियांमदीं फरक करतात; Cowan हांचो आढावो विशिष्ट बंधनांखाला क्षमतेचो विचार करता. हे आराखडे स्पष्टीकरणां मांडपाक मदत करतात; पूण ह्या क्षणिक खंडाक एका व्यक्तीच्या एकूण याददास्त क्षमतेचें थेट माप करिनात. Baddeley, 2012 Cowan, 2001
ताचेर कशाचो परिणाम जाता?
हो कमी वेळ लक्ष धरून दवरपाक सारको आसा?
ना. एका सेकंदापेक्षा कमी वेळांत जवळजवळ लागोपाठ येपी लक्ष्य सांगपांतली अडचण आनी मिनटांभर कामगिरी टिकयत रावप ह्यो वेगळ्यो गजाली. सतत लक्षाच्या संशोधनांत वेळेबर बदल आनी चुका पळयतात; लक्षाच्या क्षणिक खंडाच्या प्रयोगांत घटनांमधलो वेळ बदलतात. दोगांकूय लक्ष म्हणल्यार तांची मापां एकमेकांऐवजी वापरपाक मेळना. Esterman et al., 2013 Dux et al., 2009
झोप कमी जावपाच्या मेटा-विश्लेषणांतय वेगवेगळ्या बौद्धिक क्षेत्रांचो आनी परिणामांचो वेगळो विचार केला. सतत लक्षाच्या कामांतली चूक आपसूक 200–500 ms ह्या स्पष्टीकरणाक जोडूंक जायना; आनी वेगान दिसपी एक लक्ष्य चुकलें म्हूण झोपेची कमतराय वा खंयची स्थिती सिद्ध जावना. Lim et al., 2010
वय आनी लिंग वैयक्तिक प्रमाणित मापदंड दिवतात काय?
उल्लेख केलेले आढावे प्रयोगांतले परिणाम आनी वेगवेगळ्या रचनांमधलो फरक सांगतात; ऑनलायन चाचणी खातीर सगळ्यांक लागू जावपी वय-आनी-लिंगानुसार शतकी तक्तो दिवनात. कांय लक्ष्यां चुकिल्ल्यान कोणाक तरी लक्षाचें वय दिवपाक ह्या स्रोतांनी न दिल्ल्या प्रमाणित पुराव्याची गरज पडटली. Martens et al., 2009 Dux et al., 2009
विश्वासार्हताय हो वेगळो प्रश्न आसा. व्यापक विश्वासार्हता-विरोधाभासाच्या निष्कर्षांप्रमाणें, बळकट सरासरी बौद्धिक परिणाम आसलो तरी व्यक्तींमधलो स्थिर फरक मोजपाची खात्री मेळना. थोडको दाखलो आपसूक निदान वा व्यक्तिमत्त्वगुणांचें मापन जावना. Hedge et al., 2017
ह्या निष्कर्षाचो वास्तवांत कितें उपयोग करूं येता?
कोणीतरी लक्ष दिवपाचो प्रयत्न करत आसतना, जवळजवळ लागोपाठ येपी माहिती कशी चुकूं शकता हें समजून घेवपाक हाचो उपयोग करात. पुराव्यान रोजच्या जिण्यांत सगळ्यांक लागू जावपी अंतराचो नियम, खात्रीशीर सरावाचें वेळापत्रक, वा लक्षाच्या खेळाचो सराव केल्यार लोक सामान्यपणान चड हुशार जातात अशो दावो सिद्ध जायना. तें सिद्ध करपाक खास पुराव्याची गरज आसा. Dux et al., 2009 Martens et al., 2009
अनौपचारिक कामांची तुलना करतना क्रमाचो वेग, लक्ष्यां आनी उत्तर दिवपाच्या गरजा सारक्याच दवरात; आनी एकच सुधारणा-गुण तयार करचे बदला अचूकताय पळयात. वेगळ्या प्रकारच्या लक्षाच्या खेळाक वेगळें काम म्हणून वर्णन करचें. Raymond et al., 1992 Hedge et al., 2017
संबंदीत फुकट चाचणी करून पळयात
लक्ष धरून दवरपाची चाचणी
सतत प्रतिसाद आनी चुका समजून घेवपाक लक्ष धरून दवरपाची चाचणी करून पळयात. ही जलद-क्रमिक लक्ष्यांचो लक्षखंड प्रयोग न्हय, देखून हिचो गुण तुमची वैयक्तिक 200–500 ms वेळेची मर्यादा सांगूंक शकना. संशोधन लक्षाच्या संबंधित पैलूचें स्पष्टीकरण दिता, पूण तें वेगळ्या पद्धतीन मापता.
सामान्य प्रश्न
हें म्हज्या डोळ्यांच्या पापण्यांच्या उघड-मिट करपाक लागून जाता?
ह्या संज्ञेन जलद दृश्य लक्ष्य सांगपांतलो कामगिरीचा परिणाम म्हणतात; प्रत्यक्ष पापण्यांची उघड-मिट करप गरजेचें न्हय. Dux et al., 2009
हाचो अर्थ सगळ्यांचो लक्ष धरपाचो वेळ 500 ms आसा काय?
ना. अंदाजे वेळेची मर्यादा एका विशिष्ट प्रयोगांत दोन लक्ष्यांमधल्या वेळेबद्दल आसा; मनीस कितलो वेळ एकाग्र रावूंक शकता हाचेबद्दल न्हय. Martens et al., 2009
नियमित लक्षाच्या खेळान हें मापूंक शकता?
संबंधित लक्ष्य-वेळ आनी उत्तर दिवपाच्या गरजा आशिल्लें योग्य कामच हो परिणाम तपासूंक शकता. सतत लक्षाचो गुण वेगळें माप आसा. Raymond et al., 1992 Esterman et al., 2013
स्रोत
- Dux et al. (2009). लक्षाचो क्षणिक खंड: पुरावो आनी सिद्धांतांचो आढावो.
- Martens et al. (2009). लक्षाचो क्षणिक खंड: जाणिवेच्या आकलनांतल्या आंधळ्या जागेचो भूतकाळ, वर्तमान आनी भवितव्य.
- Raymond et al. (1992). जलद क्रमिक दृश्य सादरीकरणाच्या कामांत दृश्य प्रक्रियेचें तात्पुरतें दमन: लक्षाचो क्षणिक खंड?.
- Baddeley (2012). कामकाजाची याददास्त: सिद्धांत, नमुने आनी वादविवाद.
- Cowan (2001). अल्पकालीन याददास्तींतली जादूची संख्या 4: मानसिक साठवण क्षमतेचो फेरविचार.
- Esterman et al. (2013). लक्षांत मग्न वा लक्ष भटकिल्लें? सतत लक्ष धरतना वर्तनात्मक आनी मज्जासंस्थेचे चढ-उतार टिपप.
- Lim et al. (2010). अल्पकालीन झोपेच्या कमतरायेचो बौद्धिक घटकांचेर परिणाम: मेटा-विश्लेषण.
- Hedge et al. (2017). विश्वासार्हतेचो विरोधाभास: बळकट बौद्धिक कामांमदीं व्यक्तीगत फरक विश्वासार्हपणान कित्याक मापले जात नात.