मुखेल पुरावे आनी आंकडे
| प्रकार | कशाची नोंद दवरतात | गुणांकनांत जतन करपाचो तपशील |
|---|---|---|
| एकेरी दृश्य n-back | दृश्य ओळख वा जागेचो एक प्रवाह | जुळणी, चुकीचे संकेत आनी प्रतिसादाची वेळ |
| एकेरी श्राव्य n-back | श्राव्य एक प्रवाह | आवाज सादर करपाची आनी प्रतिसादाचीं नेमां |
| दुहेरी n-back | एकाच वेळार दोन प्रवाह | वेगवेगळ्या प्रवाहांचें आनी एकत्रित गुणांकनाचे नेम |
n-back संशोधनांत अनेक पद्धती आसात; एकच प्रमाणित खेळ ना. Owen आनी सहकारी ओळख, जागा आनी आशय हांचेमदीं फरक दाखयतात, तर सरावाचो मेटा-विश्लेषण सरावाच्या पद्धती आनी परिणामांतले फरक पळयता. रचनेतल्या ह्या फरकांमुळे फकत n ची पातळी सांगून कामगिरीचें पुराय वर्णन जायना. Owen et al., 2005 Soveri et al., 2017
दुहेऱ्या n-back मुळे आणखी कसली मागणी येता?
दोन प्रवाहांचेर लक्ष दवरपाक समन्वयाची गरज वाडटा, पूण नेमकी कठीणाय प्रवाहांची वेळ आनी गुणांकन कसें जाता हाचेर अवलंबून आसता. एकेरी कामाचो गुण दुप्पट करप वा दुहेऱ्या गुणाचो अंदाज करपाक ठरावीक पातळ्यो वजा करप योग्य न्हय. कार्यकारी याददास्तीच्या सिद्धांतांत एकाच कामापासून स्वतंत्र स्लॉटांच्या एका आकड्यापरस अनेक प्रतिरूपां आनी नियंत्रण प्रक्रिया आसतात. Baddeley, 2012 Cowan, 2001
ह्या फरकामुळे एका अंक-व्याप्तीच्या गुणावरून कोणता प्रकार तुमका सोंपें दिसतलो हें ठरना. व्याप्तीच्या चाचण्यांनी आठवणी काडपाची आनी माहिती प्रक्रिया करपाची गरज वेगळी आसता; n-back आनी जटिल व्याप्तीची तुलना करपी मेटा-विश्लेषण ह्या दोनूं एकसारखे मानपाक नकार दिता. Conway et al., 2005 Redick et al., 2013
दुहेरी n-back वैज्ञानिक दृष्टीन बरें आसा काय?
ह्या प्रस्नाक उत्तर दिवपाक कोणता परिणाम म्हणटा तें स्पष्ट करप गरजेचें: सराव केल्ल्या कामांतली बरें कामगिरी, दुसऱ्या याददास्तीच्या कामांत होपी प्रगती वा व्यापक तर्कशक्तींत सुधारणा—हे वेगवेगळे परिणाम आसात. सरावाचें मेटा-विश्लेषण ह्या परिणामांक वेगळे पळयता. चड आव्हानात्मक वा चड गुंतागुंतीचो सराव म्हणजेच चड व्यापक फायदो, असो पुरावो न्हय. Soveri et al., 2017
ताचेर कशाचो परिणाम जाता?
एका कामांतल्यान दुसऱ्या कामांत प्रगतीचो पुरावो कितें दाखयता?
संबंधित कामांत सुधारणा जावंक शकता, खास करून चाचणी सरावासारखी आसल्यार. कार्यकारी याददास्तीचो व्यापक आढावो दाखयता की योग्य नियंत्रण-तुलना केल्यार बुद्धिमत्ता वा दूरच्या हस्तांतरणाबद्दलचे दावे कमी बळकट जाता. हे निष्कर्ष दुहेऱ्या n-back मुळे मनीस सर्वसाधारणपणान चड हुशार जाता अशें सांगपाक आधार दिनात. Melby-Lervåg et al., 2016 Soveri et al., 2017
हाचो अर्थ खेळ शिकपाक किमत ना असो न्हय. नियम लक्षांत दवरप, उद्दीपनांक लक्ष दिवप आनी अचूक प्रतिसाद दिवप ह्या कौशल्यांनी मनीस तरबेज जावंक शकता. वैज्ञानिकदृष्टीन योग्य वर्णन सिद्ध जाल्ल्या कामा वा ताचे लागीं मोजिल्ल्या हस्तांतरणापुरतेंच आसता. Soveri et al., 2017
ऑनलाइन पातळ्यो एक समान मापदंड कित्याक न्हय
उद्दीपनाचो वेग, लक्ष्यांचें प्रमाण, जुळवून घेवपाचीं मर्यादा, भुलोवपी संकेत आनी प्रतिसादाची वेळ ह्यांत फरक आसूं येता. सावकाश दुहेरी कामाची मागणी वेगवान एकेरी कामापरस वेगळी आसूं येता. समान पद्धती आनी मापांकन नासतना, सारखी n-निशाणां समान क्षमता दाखयना, आनी ती वय वा लिंगानुसार प्रतिनिधिक नियम सांगना. Owen et al., 2005 Redick et al., 2013
विशेष करून दोन प्रकारांमदलो फरक मोजपी गुण, त्या विशिष्ट गुणाखातीर विश्वासार्हता तपासप गरजेचें. विश्वासार्हतेच्या विरोधाभासाचें संशोधन दाखयता की प्रयोगांत मजबूत दिसपी कामांय व्यक्तींमदले फरक मोजतना अनिश्चित आसूं शकतात. एकदाच मेळिलेल्या पातळीक तुमच्या कार्यकारी याददास्तीचें कायमचें लेबल करूंक नाका. Hedge et al., 2017
तुमी अनौपचारिकपणान प्रकारांची तुलना करतल्यार, तांचे तपशील लक्षांत दवरात आनी बरोबर प्रतिसाद आनी चुकीचे संकेत नोंद करात. आवड वा प्रगती त्या विशिष्ट कामापुरती मानात. पुरावो सगळ्यांक लागू पडपी उत्तम n-पातळी, खात्रीशीर सरावाचें प्रमाण वा दुहेऱ्या कामाच्या कामगिरींतल्यान IQ काडपाची पद्धत दाखयना. Conway et al., 2005 Melby-Lervåg et al., 2016
संबंदीत फुकट चाचणी करून पळयात
एन-बॅक चाचणी
एन-बॅक चाचणी करून पळयात आनी पानाचेर दिल्ल्या प्रकाराप्रमाणें वागात. वेगळी दुहेरी पद्धत वापरतल्यार, n-पातळ्यांक एकाच मापदंडाचो भाग मानचे बदला तिची वेगळी नोंद दवरात. Helibrain चो खेळ व्यापक सराव-फायदे सिद्ध करीना.
सामान्य प्रश्न
दुहेरी 2-back आनी एकेरी 4-back सारके आसात काय?
ना. आकडो म्हणजे किती स्थानां पयलीं जुळवणी करपाची; आणखी एक प्रवाह जोडिल्यार समन्वयाची मागणी बदलटा, अंतर फकत दुप्पट जायना. Owen et al., 2005
दुहेऱ्या n-back मुळे दर एक याददास्तीचें काम सुधारतलें काय?
आढावे काम शिकप, संबंधित हस्तांतरण आनी दूरचें हस्तांतरण हांचेमदीं फरक करतात. सरावांतला वाडिल्लो गुण व्यापक सुधारणेचो पुरावो न्हय. Soveri et al., 2017 Melby-Lervåg et al., 2016
IQ मोजपाक खंयचो प्रकार वापरूं?
खंयचोय प्रकार ताच्या n-पातळेवरवीं थेट प्रमाणित IQ रूपांतर दिवना. वेगवेगळी कार्यकारी याददास्तीचीं कामां एकमेकांऐवजी वापरूं येनात. Redick et al., 2013
स्रोत
- Owen et al. (2005). N‐back कार्यकारी याददास्तीची पद्धत: प्रमाणित कार्यात्मक मेंदू-प्रतिमा अभ्यासांचें मेटा-विश्लेषण.
- Redick et al. (2013). कार्यकारी याददास्तीची जटिल व्याप्ती आनी n-back मोजमाप: मेटा-विश्लेषण.
- Cowan (2001). अल्पकालीन याददास्तींतली जादूची संख्या 4: मानसिक साठवण क्षमतेचो फेरविचार.
- Baddeley (2012). कार्यकारी याददास्त: सिद्धांत, प्रारूपां आनी वाद.
- Conway et al. (2005). कार्यकारी याददास्तीच्या व्याप्तीचीं कामां: पद्धतीशास्त्रीय आढावो आनी वापरप्याचें मार्गदर्शन.
- Soveri et al. (2017). कार्यकारी याददास्तीचो सराव पुन्हा तपासून: n-back सराव अभ्यासांचें बहु-स्तरीय मेटा-विश्लेषण.
- Melby-Lervåg et al. (2016). कार्यकारी याददास्तीच्या सरावान बुद्धिमत्ता वा “दूरच्या हस्तांतरणा”च्या इतर मापांवरील कामगिरी सुधारना.
- Hedge et al. (2017). विश्वासार्हतेचो विरोधाभास: मजबूत संज्ञानात्मक कामांमुळे व्यक्तींमदले विश्वासार्ह फरक कित्याक दिसनात.