Pangenot na ebidensya asin mga numero
| Tipo nin buruhaton | Ano an itinatanong kaiyan | Ano an ipinapahiling kan tamang simbag |
|---|---|---|
| Pagkilala | Tukuyon o kilalahon an sarong tataramon o kahulugan | Kaaraman na nasasabot base sa paagi nin pagtaram kan hapot |
| Paggunita sa tabang nin pahiwatig o paggamit | Kuhon sa isip an porma o kahulugan hali sa sarong pahiwatig | Mas marhay na pagkuha sa isip sa paagi kan pagsubok na iyan |
| Kusang pagtaram | Pili-on asin itaram an lengguwahe sa konteksto | Abilidad na may kaiba an talasalitaan asin iba pang kasanayan |
Gumamit an pag-adal ni Webb nin magkaparehong porma nin pagsalin para sa pag-intindi asin paggamit, asin nagkwenta nin mga simbag sunod sa magkakaibang lebel nin kaaraman. Dai ipinapahiling kan resulta an pirming proporsyon kan talasalitaan na aktibong nagagamit asin pasibong nasasabot. Sa partikular, ipinapahiling kan pagkakaiba kan pagkwenta para sa parcial asin kompleto na kaaraman na an depinisyon nin pag-araman sa sarong tataramon nakakaapekto sa nakikitang agwat. Webb, 2008
Taano ta mas madali an pagkilala
Puwedeng magtao nin impormasyon an sarong pahiwatig na mayo sa pagsubok nin pagkuha sa isip na walang tabang. Ibinubukod ni Laufer asin Goldstein an kaaraman sa talasalitaan sunod sa kusog kaiyan asin porma kan pagsubok, kaiba an pagkilala asin paggunita. Nakakatabang an paghanap na ini para masabutan kun taano ta dai pareho an pagpili nin pamilyar na kahulugan asin an madaliang paggamit nin tataramon sa pag-istorya. Laufer et al., 2004
Nakadepende man an kadakulon nin talasalitaan sa paagi nin pagbilang. Ibinubukod kan dakulang pag-adal sa talasalitaan sa Ingles an mga porma nin tataramon na nasusurat, an mga lemma, asin an mga grupo nin mga tataramon na may parehong ugat. An pagkaaram sa dakul na pormang may nagbabagong hulapi dai nangangahulugang aram man an parehong kadakulon nin magkakabukod na yunit nin tataramon. Brysbaert et al., 2016 Nagy et al., 1984
Nakakatabang daw sa pagbasa an dakulang talasalitaan na nasasabot?
Puwede kaiyan na mas dakul na parte nin teksto an masabutan, alagad bako kumpletong marka nin pagsabot an sakop nin talasalitaan. Sinusuri ni Nation kun pirang grupo nin mga tataramon an nasasakop sa mga materyal na nasusurat asin itinataram, mantang nakua ni Schmitt asin mga kasurog an haros padagos na relasyon kan sakop nin mga tataramon na aram asin pagsabot. Mayo nin awtomatikong pagbalyo hali sa kabuuang bilang nin tataramon pasiring sa kompleto na pagsabot. Nation, 2006 SCHMITT et al., 2011
Ano an mga epekto kaini?
Taano ta kaipuhan ingatan an pananalita manungod sa pagkakaeksponer asin pagpraktis
Sinusubok kan pag-adal ni Webb manungod sa pagbalik-balik kun paano naaapektaran kan paulit-ulit na pakakaengkwentro an magkakaibang aspeto nin kaaraman sa tataramon. Sinusuportaran kaini an pagbubukod kan parcial na pag-adal asin mas kompleto na pagkaaram; dai kaini pinapatunayan na may unibersal na bilang nin mga pag-ulit na makakagamit na an kada tataramon sa kusang pagtaram. Mahalaga pa man giraray an kahirapan kan tataramon, konteksto asin klase nin pag-adal. Webb, 2007
Nag-uulat an pag-adal manungod sa kadakulon nin talasalitaan nin mga relasyon kaiyan sa edad asin edukasyon, asin pinaghuhunahan an naipon na pakakaeksponer bilang sarong posibleng paliwanag. Dapat dai ipaliwanag giraray an mga obserbasyon na ini na para daw nasukol an personal na pang-aldaw na tulin nin pag-adal o naipapangako na an espesipikong kadakulon nin pagbasa makakagibo nin pirming dugang sa aktibong talasalitaan. Brysbaert et al., 2016
Kumusta manungod sa edad, sekso asin lengguwahe?
Naaaplikar an pagkakaiba kan pagkilala asin paggamit sa pagdisenyo nin buruhaton, alagad dai nagtatao an mga pag-adal sa mga nag-aadal na sinambit digdi nin unibersal na proporsyon na ibinagay sa edad o sekso. Nakakaapekto sa interpretasyon an inot na lengguwahe, lebel nin kaaraman asin eksaktong mga tataramon na ginamit sa pagsubok. Dai dapat ilipat na dai binabago an mga pagtatantiya sa Ingles sa iba pang mga lengguwahe na may ibang pagbabago sa mga tataramon asin tuntunin nin pagbilang. Webb, 2008 Brysbaert et al., 2016
Nagkakaiba man an tulin nin pagbasa depende sa eksperyensya sa lengguwahe asin katuyuhan. Dai lubos na maipapaliwanag nin sarong marka nin kadakulon nin talasalitaan an mas mahinay na resulta sa pagbasa o an pag-uurong-sulong sa pagtaram. May iba pang hinihinging pagproseso an pagsabot asin paggamit. Brysbaert, 2019 SCHMITT et al., 2011
Ano an makatotohanan na masusukol mo?
Gumamit nin buruhaton na kaangay kan hapot. Nasusubaybayan kan pagsusulit sa pagkilala an pagkilala base sa mga pahiwatig kaini; kaipuhan an buruhaton sa paggamit tanganing masukol an pagkuha sa isip nin mga porma sa konteksto kan pagsubok. Para ikumparar an duwa, kaipuhan na magkapareho an sulod asin hayag an mga tuntunin sa pagmarka. Laufer et al., 2004 Webb, 2008
Puwedeng may koneksyon an pagpraktis sa pagkuha sa isip sa katuyuhan na mapakarhay ini, alagad dai nagtatao an mga pag-adal na ini nin garantisadong programa para sa kahusayan sa pagtaram. An matapat na resulta iyo an pag-uswag sa sarong tinukoy na aspeto nin kaaraman sa tataramon, imbes na an pag-angkon na an sarong marka sa pag-intindi an nagrerepresentar sa gabos na nasasabi, nasasabot o nagugunita mo. Webb, 2007 Brysbaert et al., 2016
Sulaya an konektadong libreng pagsulay
Pagsubok sa talasalitaan
Sulayan an pagsubok sa talasalitaan bilang buruhaton nin pagkilala sa tataramon asin basahon an paliwanag manungod sa pagbilang asin pagmarka. Dai kaini sinusukol an bilog mong aktibong talasalitaan sa pagtaram o hinuhulaan an pirming proporsyon kan pagkilala asin paggamit.
Paratong na mga hapot
Pirmi daw doble kan aktibong talasalitaan an pasibong talasalitaan?
Mayo nin naestablisar na unibersal na proporsyon. Nagbabago an nakikitang agwat depende sa mga tataramon, porma kan pagsubok asin lebel nin kaaraman na hinihingi. Webb, 2008
Kun nakakikilala ako nin sarong tataramon, nangangahulugan daw na aram ko na ini nin lubos?
Ipinapahiling kaini an kaaraman na hinihingi kan pahiwatig na iyan. Puwedeng magkinahanglan nin ibang impormasyon an paggunita, kadaluman kan kahulugan asin paggamit sa konteksto. Laufer et al., 2004
Mahuhulaan daw kan marka sa talasalitaan an pagsabot sa binabasa?
Puwede ini magtao nin konteksto, alagad magkaibang sukol an sakop nin mga tataramon na aram asin an pagsabot, dawa may relasyon an mga ini. SCHMITT et al., 2011
Mga reperensya
- Brysbaert et al. (2016). Pirang Tataramon an Aram Naton? Praktikal na Pagtantiya sa Kadakulon nin Talasalitaan Depende sa Kahulugan kan Tataramon, Kadakulon nin Nadadangog na Lengwahe asin Edad kan Kalahok.
- Nation (2006). Gurano kadakulon na talasalitaan an kaipuhan sa pagbasa asin pakikinig?.
- Laufer et al. (2004). Pagsiyasat sa Kaaraman sa Talasalitaan: Kadakulon, Kusog asin Pag-angay sa Kompyuter.
- Webb (2008). Kadakulon kan Talasalitaang Nasasabot asin Nagagamit kan mga Nag-aadal nin L2.
- Webb (2007). Mga Epekto kan Pag-ulit sa Kaaraman sa Talasalitaan.
- Nagy et al. (1984). Pirang Tataramon an Igwa sa mga Nakaimprentang Libro sa Eskwelahan na Ingles?.
- Brysbaert (2019). Pirang tataramon an nababasa ta sa sarong minuto? Repaso asin meta-analisis kan kapaspason sa pagbasa.
- SCHMITT et al. (2011). Porsyento kan mga Tataramon na Aram sa Sarong Teksto asin Pagsabot sa Binabasa.
Kikilalahon ining pahina: Taano ta nakikilala ko an mga tataramon na dai ko nagagamit kun nagtataram?. Helibrain. 2026. https://helibrain.com/bcl/answers/receptive-vs-productive-vocabulary. CC BY 4.0.
← Siyasata an iba pang mga simbag