Ẹ̀rí pàtàkì àti àwọn nọ́ńbà
| Ipò àpẹẹrẹ | Àkókò ìdáhùn tó péye | Ìtumọ̀ |
|---|---|---|
| Ọ̀rọ̀ àti inki bá ara wọn mu | 500 ms | Ìpìlẹ̀ àpẹẹrẹ |
| Ọ̀rọ̀ àti inki tako ara wọn | 650 ms | Ipò àpẹẹrẹ tí kò bá ara mu |
| Ìyàtọ̀ | 150 ms | Èyí tí kò bá ara mu dín èyí tó bá ara mu kù; kì í ṣe ààlà ìṣàyẹ̀wò |
Àwọn àdánwò Stroop àkọ́kọ́ lo ìdáhùn ọ̀rọ̀ ẹnu ní ọ̀kọ̀ọ̀kan, nígbà tí àwọn ẹ̀dà lórí ayélujára lè lo títẹ̀ bọ́tìnnì. A kò lè fi àkókò àti àbájáde wọn wé ara wọn bí ẹni pé wọ́n dọ́gba. Àwọn àtúnyẹ̀wò ṣàkọsílẹ̀ ìyàtọ̀ ńlá nínú ẹ̀dà iṣẹ́, ìpìlẹ̀ àti ọ̀nà ìṣirò; ìdí nìyẹn tí orúkọ Stroop nìkan kò fi sọ ìwọ̀n nọ́ńbà gbogbogbò kan. Stroop, 1935 Scarpina et al., 2017
Kí ló ń dá ìtakora náà sílẹ̀?
Fún ẹni tó mọ̀ọ́kọ-mọ̀ọ́kọ kà, ọ̀rọ̀ tí a kọ lè mú ìdáhùn tí kò bá ìtọ́ni mu wá sí ọkàn, bí ó tilẹ̀ jẹ́ pé ìtọ́ni ni láti sọ àwọ̀ inki rẹ̀. Àtúnyẹ̀wò MacLeod ṣe àgbéyẹ̀wò ọ̀pọ̀ àlàyé nípa ìdènà yìí dípò kí ó sọ ọ́ di iṣẹ́ agbègbè ọpọlọ kan ṣoṣo tàbí àìlera ìfẹ́sẹ̀múlẹ̀ lásán. Iṣẹ́ náà ń ṣàyẹ̀wò ìjàkadì tí àgbékalẹ̀ rẹ̀ dá sílẹ̀. MacLeod, 1991
Ó ṣe pàtàkì láti ya ìṣirò èyí tí kò bá ara mu dín èyí tó bá ara mu kù sọ́tọ̀ kúrò nínú èyí tí kò bá ara mu dín èyí tí kò ní ìtakora kù. Ọ̀rọ̀ tó bá àwọ̀ mu lè mú iṣẹ́ rọrùn, nítorí náà yíyí ìpìlẹ̀ padà ń yí ohun tí ìyàtọ̀ náà ní padà. Àtúnyẹ̀wò ìṣègùn ṣàlàyé pé ìtumọ̀ àbájáde ìdánwò gbọ́dọ̀ pa ìlànà àti ọ̀nà ìṣirò tí a yàn mọ́. Scarpina et al., 2017
Ìdí tí àfikún kékeré kì í ṣe àmì ọgbọ́n tó ga jù lọ ní gbogbo ìgbà
Àbájáde ìyàtọ̀ sinmi lórí ipò méjèèjì tó para pọ̀ àti àṣìṣe ìwọ̀n wọn. Ìwádìí nípa ìgbẹ́kẹ̀lé fi hàn pé ipa àárín tó lágbára lè wà papọ̀ pẹ̀lú ìyàtọ̀ ènìyàn sí ènìyàn tí kò dúró ṣinṣin. Àfikún kékeré lójijì nínú ìdánwò kúkúrú lè jẹ́ àbájáde àyípadà, ìyípadà nínú ìpéye tàbí ìyàtọ̀ ìpìlẹ̀, kì í ṣe ìṣàkóso gbogbogbò tó tayọ. Hedge et al., 2017
Kí ló ń nípa lórí rẹ̀?
Kí ló ń yí bí ipa náà ṣe tóbi padà?
Àwọn ìdáhùn tó ṣeé yan àti ìbáṣepọ̀ wọn pẹ̀lú àwọn àṣàyàn ń ní ipa lórí iṣẹ́ ìdáhùn. Ìwádìí àtijọ́ nípa àkókò ìdáhùn yíyan fi hàn pé yíyan láàárín àwọn àṣàyàn ní ìbéèrè àkókò tirẹ̀. Nítorí náà, eré Stroop tí a fi eku kọ̀mpútà ṣeré àti ìdánwò bébà tí a fi ẹnu dáhùn yàtọ̀ síra ju ìrísí òde wọn lọ. Hick, 1952 Scarpina et al., 2017
Àkókò ẹ̀rọ aṣàwákiri àti ohun èlò náà tún ń ní ipa lórí àkókò ìdáhùn lápapọ̀. Bó tilẹ̀ jẹ́ pé fífi àwọn ipò wé ara wọn lórí ètò kan náà lè mú díẹ̀ nínú ìyàtọ̀ àkókò tí wọ́n jọ ní kúrò, èyí kò fi hàn pé gbogbo àṣìṣe àkókò ti parí tàbí pé àbájáde ìyàtọ̀ ṣeé gbẹ́kẹ̀ lé. A nílò ìwádìí àkókò ìdánwò àti ti ìwọ̀n ọpọlọ láti lè parí èrò yẹn. Anwyl-Irvine et al., 2020 Hedge et al., 2017
Àìsùn lè ní ipa lórí àfiyèsí, ṣùgbọ́n àtúnyẹ̀wò ìṣirò ìwádìí àìsùn fi hàn pé ipa náà yàtọ̀ síra láàárín àwọn iṣẹ́ àti ẹ̀ka. Kò fìdí iye kan ṣoṣo múlẹ̀ fún bí àfikún àkókò Stroop rẹ ṣe yẹ kí ó pọ̀ tó lẹ́yìn òru tí o kò sùn dáadáa. Má ṣe sọ àyípadà ojoojúmọ́ di ìpinnu nípa ìlera rẹ. Lim et al., 2010
Nípa èdè méjì àti àṣà ṣíṣe ńkọ́?
Àtúnyẹ̀wò ìṣirò ìwádìí nípa àwọn àgbàlagbà tó ń sọ èdè méjì rí i pé àǹfààní ìṣàkóso iṣẹ́ ọpọlọ kékeré tí a rí ní ìbẹ̀rẹ̀ kò dúró lẹ́yìn àtúnṣe fún ìtẹ̀jáde ojúsàájú. Nítorí náà, àbájáde Stroop ẹnìkan kò lè jẹ́ ẹ̀rí àǹfààní tàbí àìní àǹfààní láti sọ èdè méjì. Mímọ èdè ṣì jẹ́ apá kan nínú òye iṣẹ́ ọ̀rọ̀ náà gan-an, kì í ṣe ìdí láti fi àmì ìrònú gbogbogbò kan fún ẹni. Lehtonen et al., 2018
Fún ìfiwéra ara ẹni, jẹ́ kí èdè, ọ̀nà ìdáhùn àti ìlànà ìṣirò dúró bákan náà, kí o sì ka ìpéye pọ̀ mọ́ iyára. Má ṣe parí èrò pé ìyàtọ̀ kékeré túmọ̀ sí ìlọsíwájú bí ó bá wá láti inú ìdáhùn ìpìlẹ̀ tó lọ díẹ̀díẹ̀ tàbí àṣìṣe tó pọ̀ sí i. Àwọn wọ̀nyí jẹ́ ìkìlọ̀ nípa ìwọ̀n tí a rí láti inú àwọn àtúnyẹ̀wò, kì í ṣe ètò ìdánilẹ́kọ̀ọ́ tí a ti fìdí rẹ̀ múlẹ̀. Scarpina et al., 2017 Hedge et al., 2017
Ohun tó ṣeé retí gan-an láti ṣíṣeré ni pé o ní ìrírí pẹ̀lú iṣẹ́ ìtakora pàtó yìí. Bẹ́ẹ̀ ni ìṣòro rẹ̀, bẹ́ẹ̀ ni àbájáde gíga kò fi ọgbọ́n, àyẹ̀wò àìsàn tàbí àǹfààní gbogbogbò láti inú ìdánilẹ́kọ̀ọ́ múlẹ̀. MacLeod, 1991 Scarpina et al., 2017
Gbìyànjú ìdánwò ọ̀fẹ́ tó jọ mọ́ èyí
Ìdánwò Stroop
Gbìyànjú ìdánwò Stroop, tẹ̀lé ìtọ́ni nípa àwọ̀ inki, kí o sì wo bóyá o dáhùn tọ̀nà pẹ̀lú àkókò rẹ. Ó ń lo ọ̀nà ìdáhùn bọ́tìnnì tirẹ̀. Àpẹẹrẹ 150 ms ṣàlàyé ìyọkúrò; kì í ṣe àbájáde tí o gbọ́dọ̀ lépa.
Àwọn ìbéèrè tó wọ́pọ̀
Kí nìdí tí mo fi ń ka ọ̀rọ̀ náà láìronú?
Ọ̀rọ̀ tí a kọ lè dí ìdáhùn àwọ̀ tí a béèrè lọ́wọ́ àwọn tó ń kàwé dáadáa. Àtúnyẹ̀wò náà ṣàlàyé ọ̀pọ̀ ọ̀nà tó ń fa ìdènà yìí. MacLeod, 1991
Ṣé kò ní ìdènà rárá ni àfojúsùn?
Ìyàtọ̀ tó sún mọ́ òdo nínú ìdánwò kúkúrú kì í ṣe àmì ìwà tó dára jù lọ ní gbogbo ìgbà. Ìpìlẹ̀, ìpéye àti ìgbẹ́kẹ̀lé ṣe pàtàkì. Hedge et al., 2017
Ṣé mo lè fi ìdánwò ẹnu wé ìdánwò bọ́tìnnì?
Àwọn ohun tí a nílò láti dáhùn àti ọ̀nà ìṣirò wọn yàtọ̀. Lo ìwọ̀n ìfiwéra nìkan nígbà tí wọ́n bá bá ẹ̀dà tí a lò mu. Scarpina et al., 2017
Àwọn orísun
- MacLeod (1991). Ìdajì ọ̀rúndún ìwádìí lórí ipa Stroop: Àtúnyẹ̀wò tó so onírúurú ìwádìí pọ̀..
- Scarpina et al. (2017). Ìdánwò Àwọ̀ àti Ọ̀rọ̀ Stroop.
- Stroop (1935). Ìwádìí lórí ìdènà nínú ìdáhùn ọ̀rọ̀ ẹnu ní ọ̀kọ̀ọ̀kan..
- Hedge et al. (2017). Àrà ìgbẹ́kẹ̀lé: Ìdí tí àwọn iṣẹ́ ìrònú tó lágbára kò fi ń mú ìyàtọ̀ ẹni kọ̀ọ̀kan tó ṣeé gbẹ́kẹ̀ lé jáde.
- Hick (1952). Nípa ìwọ̀n ìbísí iye ìsọfúnni.
- Anwyl-Irvine et al. (2020). Òtítọ́ àti ìpéye àkókò àwọn pèpéle ìdánwò lórí ayélujára, ẹ̀rọ aṣàwákiri wẹ́ẹ̀bù àti ohun èlò.
- Lim et al. (2010). Àtúnyẹ̀wò ìṣirò ipa àìsùn ìgbà kúkúrú lórí onírúurú ohun tó ní í ṣe pẹ̀lú ìrònú..
- Lehtonen et al. (2018). Ṣé sísọ èdè méjì ní ìbáṣepọ̀ pẹ̀lú ìṣàkóso iṣẹ́ ọpọlọ tó dára sí i láàárín àwọn àgbàlagbà? Àtúnyẹ̀wò ìṣirò ìwádìí..
