Төп дәлилләр һәм саннар
| Күзәтүдәге бирем | Уртача тизлек | 1,000 сүзгә исәпләнгән вакыт |
|---|---|---|
| Фәнни-популяр текстны эчтән уку | 238 WPM | Якынча 4 min 12 sec |
| Әдәби текстны эчтән уку | 260 WPM | Якынча 3 min 51 sec |
| Кычкырып уку | 183 WPM | Якынча 5 min 28 sec |
Кычкырып уку күрсәткече 77 тикшеренүгә һәм 5,965 катнашучыга нигезләнгән. Эчтән һәм кычкырып уку төркемнәрендә текстлар, күрсәтмәләр һәм катнашучылар төрле, шуңа күрә 238-дән 183-не алу һәр укучы эчтән укыганда 55 WPM-га тизрәк укый дигәнне аңлатмый. Төркемнең уртача күрсәткече яхшы сөйләү тавышын, укуда авырлык диагнозын яки максатлы нәтиҗәне дә билгеләми. Брысберт, 2019
Сөйләү өстәмә эш таләп итә
Кычкырып уку күрү аша сүзне тануны, телне эшкәртүне һәм авазларны әйтүне бергә координацияли. Эчтән уку да телне эшкәртә, ләкин һәр сүзнең физик яктан әйтелеп бетүен көтәргә кирәкми. Күз хәрәкәтләре турындагы күзәтүләр күрү аша мәгълүмат алу белән телне эшкәртүнең үзара бәйләнешен тасвирлый; бу ике эшнең берсе дә күзне юл буйлап йөртү генә түгел. Рэйнер, 1998 Клифтон һәм башкалар, 2015
Бу аерма эчтән укыганда тавыш белән бәйле күзаллаулар бөтенләй булмый дигәнне аңлатмый. Тиз уку турындагы күзәтү эчке сөйләмне бетерүнең аңлап укуны бик тизләтү өчен расланган гомуми ысул булмавын аңлата. Ишетелерлек сөйләм булмау һәм фонологик эшкәртү булмау — ике төрле раслау. Рэйнер һәм башкалар, 2016
Кайсы ысул аңлауны яхшырак тәэмин итә?
Ике тизлек уртачасы гына бу сорауга җавап бирми. Аңлау текстка, максатка һәм укучыга бәйле. Кабат укудан тыю турындагы тәҗрибә сүзләргә кире кайтуның аңлауга ярдәм итә алуын күрсәтә; тизлекне сакларга дигән катгый күрсәтмә теләсә кайсы уку ысулында да файдалы эшкәртү өчен вакытны кыскартырга мөмкин. Шоттер һәм башкалар, 2014
Нәрсә йогынты ясый?
Яшь һәм тел чагыштыруга ничек тәэсир итә
Күзәтүдә балалар, өлкән яшьтәгеләр һәм икенче телдә укучылар өчен тизлекләр төрле булуы ачыкланган. Сүзләрне белү һәм тел тәҗрибәсе аларны тануга йогынты ясый; икенче телне өйрәнү тикшеренүләре ешлык тәэсире укучының һәр телдәге тәҗрибәсенә бәйле булуын күрсәтә. Шуңа күрә өйрәнүченең кычкырып һәм эчтән уку тизлекләре инглиз телендә укучы өлкәннәрнең гомуми уртача күрсәткечләреннән башкача аерылырга мөмкин. Брысберт, 2019 Уитфорд һәм башкалар, 2012
Сүзләрне тану аларны иркен сөйләп әйтү белән бер үк нәрсә түгел. Белгән сүзләр санын бәяләү санау берәмлегенә бәйле, ә текстны аңлау өчен кирәкле сүзләр ул текстта очраган сүзләргә бәйле. Шуңа күрә бер генә кычкырып уку WPM күрсәткечен гомуми тел белү бәясе итеп кулланмаска кирәк. Брысберт һәм башкалар, 2016 Нейшн, 2006
Нәрсәне күнегү реалистик?
Биремгә туры килгән ысулны сайлагыз: чыгышны кычкырып уку һәм үзегез өчен эчтән уку үзара бәйле, ләкин төрле күнекмәләрне таләп итә. Охшаш текстларны чагыштырыгыз һәм аңлавыгызны тикшерегез. Уку турындагы күзәтүләр биремгә карап нәтиҗә ясарга ярдәм итә; алар һәркем һәрвакыт бер генә ысул белән укырга тиеш дигән киңәш бирми. Брысберт, 2019 Рэйнер һәм башкалар, 2016
Рәсми булмаган чагыштыру өчен, авырлыгы охшаш һәм таныш булмаган өзекләр алыгыз; бер үк өзекне эчтән укыганнан соң ук кычкырып укудан сакланыгыз. Текст белән таныш булу чагыштыруга комачаулый. Нәтиҗәне шул өзекләр турында гына күзәтү дип кабул итегез; ул акыл сәләтегезне расланган тест белән үлчәү яки барлык китаплар буенча вәгъдә бирү түгел. Клифтон һәм башкалар, 2015 Рэйнер, 1998
Әгәр уку тизлеге үзгәрсә, аның мәгънәсен ачык итеп билгеләгез: аңлау начарланган чакта тизрәк уку белән, аңлау шул ук дәрәҗәдә калып тизрәк уку — төрле нәтиҗәләр. Тизлек саны гына аларны аера алмый. Рэйнер һәм башкалар, 2016 Шоттер һәм башкалар, 2014
Бәйле бушлай тестны үтеп карагыз
Уку тизлеге тесты
Уку тизлеге тестын эчтән уку биреме итеп эшләп карагыз һәм аңлау сорауларына җавап бирегез. Бу тест кычкырып укуның иркенлеген үлчәми. Кычкырып уку өчен аерым вакыт алсагыз, аны башка бирем буларак билгеләгез.
Күп бирелә торган сораулар
Кычкырып уку тизлеге 183 WPM булырга тиешме?
Бу — берләштерелгән уртача күрсәткеч, таләп түгел. Текст, күрсәтмәләр, катнашучыларның үзенчәлекләре һәм уку максаты нәтиҗәгә йогынты ясый. Брысберт, 2019
Эчтән уку эчке сөйләмне бетерәме?
Юк. Тиз уку турындагы күзәтү тел белән бәйле эчке сөйләмне һәр сүзне физик яктан кычкырып әйтүдән аера. Рэйнер һәм башкалар, 2016
Эчтән уку тесты минем сөйләү сәләтемне бәяли аламы?
Уку тизлегенә генә карап моны билгеләп булмый. Сөйләп әйтү өстәмә таләпләр куя, ә эчтән уку вакыты аларны үлчәми. Клифтон һәм башкалар, 2015
Чыганаклар
- Брысберт (2019). Без минутына ничә сүз укыйбыз? Уку тизлеге буенча күзәтү һәм мета-анализ.
- Рэйнер һәм башкалар (2016). Укыр нәрсә күп, вакыт аз.
- Рэйнер (1998). Укуда һәм мәгълүмат эшкәртүдә күз хәрәкәтләре: 20 еллык тикшеренүләр.
- КЛИФТОН һәм башкалар (2015). Укуда һәм мәгълүмат эшкәртүдә күз хәрәкәтләре: Кит Рэйнерның 40 еллык мирасы.
- Уитфорд һәм башкалар (2012). Икенче тел тәҗрибәсе беренче һәм икенче телләрдәге сүз ешлыгы тәэсирен үзгәртә: табигый абзац укудагы күз хәрәкәтләрен үлчәү нәтиҗәләре.
- Нейшн (2006). Уку һәм тыңлау өчен күпме сүз белергә кирәк?.
- Шоттер һәм башкалар (2014). Бер тапкыр гына укыганга ышанмагыз.
- Брысберт һәм башкалар (2016). Без ничә сүз беләбез? Сүз билгеләмәсенә, тел тәэсиренең күләменә һәм катнашучының яшенә бәйле сүз байлыгын гамәли бәяләү.