MATEYA MWA MOKE YA LEL’OYO
Salá ete mituya etikala na makanisi.
Kanga molongo ya mituya na motó, bɔmbisa yango, mpe tala nini etikali na makanisi. Pona mbangu na yo moko mpe meká mayele ya kokangisa mongongo na elilingi.
Kende na komeka
Makambo oyo bolukiluki elobi
Meká kokabola mituya na biteni mike. Na mayele monene ya mituya, mingongo ya ba-konsonɛlɛ ezalaka elembo ya mituya; bakisa ba-voyɛlɛ mpo na kosala liloba, mpe kanisá yango na elilingi. Ezali mayele ya kosunga kaka soki olingi; makanisi oyo yo moko ozali na yango ekoki koyokana na yo malamu koleka.
Dresler ná baninga na ye (2017) bamonaki ete mateya ya pɔsɔ motoba ya lolenge ya kokanisa na nzela ya bisika ebongisaki ndenge bato bazalaki komikundola liste ya maloba oyo bayekolaki. Bolukiluki yango emekaki mokambi oyo ya komeka te, mpe emonisaki te ete IQ to makoki ya kokanisa nyonso ebakisamaki.
Botali ya bolukiluki oyo Simons ná baninga na ye basalaki (2016) emonisaki bilembeteli makasi mingi mpo na kobongisa mosala oyo omesani na yango koleka mpo na kosalela makoki yango na makambo ndenge na ndenge. Bisaleli oyo ezali misala ya komeka, ezali te mimekano ya koyeba maladi to toli ya monganga.
Biyano mwa ndambo oyo ekosalisa
Makambo nyonso ezali ofele?
Ɛɛ. Etɛlɛmi nyonso, liste ya bililingi, lisolo mpe bakopi ya kobomba ezali ofele, osengeli komikɔtisa te mpe bapiblisite ezali te.
Yango ekobongisa IQ na ngai to makoki na ngai ya kokanisa nyonso?
Tolobi bongo te. Kosala malamu koleka awa elakisi mingimingi ete obongisi likoki oyo omesani na yango, na ba-paramɛtrɛ oyo.
Mituya etángamaka ndenge nini?
Motángo moko na moko etángamaka soki ekokani na esika yango na molongo ya ebandeli. Ba-zeró ya liboso ezali na ntina. Bapekisami oyo ezali kati na mituya elongolamaka.