Bilembeteli mpe mituya ya ntina
| Lolenge ya ndakisa | Ntango ya kopesa eyano ya malamu | Ndimbola |
|---|---|---|
| Liloba mpe langi ya encre ekokani | 500 ms | Ntango ya ebandeli ya ndakisa |
| Liloba mpe langi ya encre ekeseni | 650 ms | Ndakisa ya makambo oyo eyokani te |
| Bokeseni | 150 ms | Olongoli oyo eyokani na oyo eyokani te; ezali ndelo ya koyeba maladi te |
Baekzamɛ ya liboso ya Stroop esɛngaki bato bápesa biyano na maloba moko nsima ya mosusu; kasi, baekzamɛ ya Internet ekoki kosɛnga kofina butɔ. Ntango mpe bapwɛ na yango ekokani te. Bolukiluki oyo etaleli makambo mingi emonisi ete lolenge ya mosala, ntango ya ebandeli mpe ndenge ya kosala ba-kalkile ekeseni mingi. Yango wana, nkombo Stroop yango moko emonisi te motuya moko ya mokili mobimba. Stroop, 1935 Scarpina et al., 2017
Nini ebimisaka matata yango?
Mpo na moto oyo atángaka malamu, liloba ekomami ekoki kolamwisa eyano oyo eyokani te, ata ntango malako ezali kopesa langi ya encre. Botali ya MacLeod etaleli ndimbola mingi ya matata yango, na esika ya kokómisa yango likambo ya eteni moko ya bɔɔngɔ to koloba ete moto alongi te komipekisa. Mosala yango etalelaka matata oyo ebimisami na ndenge oyo ebongisami. MacLeod, 1991
Ezali na ntina kokesenisa motuya ya oyo eyokani te longola oyo eyokani na motuya ya oyo eyokani te longola oyo ezali na boyokani te na oyo ya liboso. Liloba oyo ekokani na langi ekoki kosalisa moto asala malamu; yango wana, kobongola ntango ya ebandeli ebongolaka makambo oyo bokeseni yango ezali na yango. Botali ya minganga elimboli ete ntango ya kolimbola ekzamɛ, esengeli kobatela lolenge ya kosala mpe ya kotánga bapwɛ oyo eponami. Scarpina et al., 2017
Mpo na nini bokeseni ya moke elakisi te ete makanisi ezali malamu mingi
Motuya ya bokeseni etaleli makambo mibale oyo etalelami mpe mabunga oyo eyaka na ntango ya komeka yango. Bolukiluki ya bondimi ya baekzamɛ emonisi ete bato bakoki kozwa bokeseni ya monene na mwayene, nzokande bokeseni kati na moto na moto ezali na makelele mpe ekoki kobongwana. Bokeseni ya moke mpenza na komeka ya mokuse ekoki kouta na mbongwana ya ndenge moto asalaka, kobongwana ya bosikisiki to bokeseni ya ntango ya ebandeli, kasi te bokonzi ya kokanisa oyo eleki bato mosusu. Hedge et al., 2017
Nini ezali na bopusi na yango?
Nini ebongolaka bonene ya mbongwana yango?
Biyano oyo moto akoki kopona mpe ndenge oyo yango ekangami na malako esalisaka na mosala ya kopesa eyano. Bolukiluki ya kala ya kopona eyano emonisi ete kopona kati na biyano ndenge na ndenge ezwaka ntango na yango. Yango wana, lisano ya Stroop oyo esalelaka souris mpe ekzamɛ ya papye oyo esɛngaka koyanola na monɔkɔ ekeseni na makambo mosusu koleka ndenge kaka emonanaka. Hick, 1952 Scarpina et al., 2017
Ntango ya navigateur mpe bisaleli ezali mpe na bopusi na ntango mobimba ya koyanola. Atako kokokanisa makambo ndenge na ndenge na ebongiseli moko ekoki kolongola mwa bokeseni ya ntango oyo esalaka ndenge moko, yango endimisi te ete mabunga nyonso ya ntango elongwe to ete motuya ya bokeseni ezali ya kotyelama motema. Esengeli bolukiluki ya komeka ntango mpe ya ndenge ya kotánga bapwɛ mpo na kokata bongo. Anwyl-Irvine et al., 2020 Hedge et al., 2017
Kozanga mpɔngi ekoki kosala ete likebi ekita, kasi botali ya bolukiluki mingi ya kozanga mpɔngi emonisi ete bopusi na yango ekeseni na kotalela mosala mpe makambo oyo etalelami. Emonisi te motuya moko ya sikisiki oyo bokeseni na yo ya Stroop esengeli komata nsima ya butu moko ya mpɔngi mabe. Kobongola ya momeseno ya mbala na mbala te ekómisa yango bosukisi ya sante na yo. Lim et al., 2010
Bongo boni mpo na minɔkɔ mibale mpe komeka mbala na mbala?
Botali ya bolukiluki mingi ya bato bakólá oyo bayebi minɔkɔ mibale emonisi ete mwa matomba ya ebandeli na mosala ya bɔɔngɔ ya kokanisa mpe kosala makambo mingi ebungaki nsima ya kobongisa ndenge ya kotalela matomba oyo ebimaki na mikanda. Yango wana, mbano ya Stroop ya moto moko ekoki kondimisa te matomba to bozangi matomba ya koyeba minɔkɔ mibale. Koyeba malamu monɔkɔ ezali kaka na ntina mpo na kososola mosala ya maloba oyo bazali kosalela, kasi ezali te ntina ya kopesa moto nkombo ya ndenge moko ya makanisi. Lehtonen et al., 2018
Mpo na komikokanisa na ntango, salelaka monɔkɔ, lolenge ya koyanola mpe mibeko ya kotánga bapwɛ ndenge moko; mpe talá bosikisiki elongo na mbangu. Koloba te ete bokeseni ya moke ezali kobonga soki yango eutaki na koyanola malɛmbɛ na ntango ya ebandeli to na mabunga mingi. Wana ezali bokebi mpo na komeka makambo oyo euti na botali ya bolukiluki; ezali te mwango ya formasyo oyo endimami. Scarpina et al., 2017 Hedge et al., 2017
Mbano oyo ebongi kozela soki osani ezali koyeba mosala wana ya matata. Ezala mpasi na yango to bapwɛ mingi ekoki komonisa te mayele ya moto, maladi, to litomba ya monene oyo formasyo epesi. MacLeod, 1991 Scarpina et al., 2017
Meká momekano ya ofele oyo etali yango
Mekano ya Stroop
Meká Mekano ya Stroop, landa malako oyo etali langi ya encre mpe talá soki eyano ezali ya malamu elongo na ntango oyo ozwi. Esalelaka lolenge na yango moko ya koyanola na kofina butɔ. Ndakisa ya 150 ms elimboli kaka ndenge ya kolongola motuya moko na mosusu; ezali te bapwɛ oyo osengeli kozwa.
Mituna oyo batunaka mingi
Mpo na nini natángaka liloba yango nokinoki kozanga kokana?
Liloba ekomami ekoki kotutana na eyano ya langi oyo basɛngi moto apesa, mpo na bato oyo batángaka malamu. Botali yango elimboli ndenge mingi oyo matata yango ekoki kobima. MacLeod, 1991
Mokano ezali kozala na matata ata moke te?
Bokeseni oyo ezali pene na zéro na komeka ya mokuse elakisi te ete moto azwi mbano ya bizaleli oyo eleki malamu. Ntango ya ebandeli, bosikisiki mpe bondimi ya komeka ezali na ntina. Hedge et al., 2017
Nakoki kokokanisa ekzamɛ ya koyanola na monɔkɔ na oyo ya kofina butɔ?
Lolenge ya koyanola mpe ya kotánga bapwɛ ekeseni. Salelá motuya oyo bato mingi bazwaka kaka soki ekokani na lolenge ya ekzamɛ oyo osaleli. Scarpina et al., 2017
Mikanda oyo euti na yango
- MacLeod (1991). Mbula nkama na ndambo ya bolukiluki na ntina ya mbongwana ya Stroop: botali oyo esangisi makambo.
- Scarpina et al. (2017). Ekzamɛ ya Langi mpe Liloba ya Stroop.
- Stroop (1935). Bolukiluki ya matata na biyano ya maloba oyo elandani.
- Hedge et al. (2017). Kokamwa ya bondimi: mpo na nini misala ya kokanisa oyo emonisaka matomba ya polele epesaka te bokeseni ya moto na moto oyo ekoki kotyelama motema.
- Hick (1952). Na ntina ya mbangu ya kozwa makambo.
- Anwyl-Irvine et al. (2020). Bosikisiki mpe bosikisiki ya solosolo ya ba-platforme ya komeka na Internet, ba-navigateur ya Internet mpe bisaleli.
- Lim et al. (2010). Botali ya bolukiluki mingi na ntina ya bopusi ya kozanga mpɔngi mpo na ntango mokuse na makambo ya kokanisa.
- Lehtonen et al. (2018). Koyeba minɔkɔ mibale ekendaka elongo na kokola ya mosala ya bɔɔngɔ ya kokanisa mpe kosala makambo mingi epai ya bato bakólá? Botali ya bolukiluki mingi.