Isallen agejdan d yimḍanen
| Tamsalt n wakud | Anamek | Tilisa |
|---|---|---|
| Iswi amezwaru | Aferdis ara yettwafren neɣ ara d-yettwales | Ilugan n twuri i d-yettaken azal-is |
| Iswi wis sin deffir n 200–500 ms | Yezmer ad yili d aweɛṛen i walles | Tagrumma n wakud n tesleḍt sɣur uselmed |
| Iswi i d-iteddun srid | Yezmer ad d-yawi tazmert s leḥda deg kra n tarrayin | Amecwar n wakud mačči d usebter usrid |
Tazrawt tamezwarut n Raymond d yimdukal-is, akked tesleḍt n yimḍebbaren i d-yeḍran seld-s, ttwasentem ɣef uskan n yiḥricen deg teẓriḍt srid: iferdisen i d-tteddun wa deffir wa s tɣawla, deg-sen iswi yettwagren gar yiferdisen i d-yettwakkesen. Tagrumma n wakud tameẓẓyant tettbeddil ilmend n usuddem d wayen ilaqen ad xedmen wid i yettekkin. Mačči d azal amagnu i yettwasnen s yal wurar n lbal. Raymond et al., 1992 Dux et al., 2009
Iswi wis sin ur yettwali ara akk?
Asemdu n twuri d ayen yellan d walles n yiswi wis sin i lmend n yisallen i d-yettunefken. Tarrayin n usgzi mgaradent deg ufran, unekcum ɣer tmiẓri, aseggem deg tkatut n tɣuri, akked yiɣewwaren i d-yettasen. Tisleḍiyin ttmeslayent ɣef yisallen-a, ur tessemyifyarent ara yal aẓẓay n walles d yiwen n uɣelluy amezwaru n tmuɣli. Dux et al., 2009 Martens et al., 2009
ɣef waya, azal n walles, akud n yiswi, d wayen ilaqen ad yessin yiwen ɣef yiswi amezwaru d ayen ilaqen. Abeddel n yilugan neɣ n uskan yezmer ad ibeddel asemdu yettwalan. Ilaq ad yili usgzi n twuri send ad d-yettwagzu wazal n wakud s ms. Raymond et al., 1992 Martens et al., 2009
Amek i d-yettbeyyin usgzi n tkatut n tɣuri?
Afran d useḥbiber n yiswi amezwaru yezmer ad d-yemmeslay ɣer usuddem n uferdis i d-iteddun deffir-s. Tarrayin n tkatut n tɣuri ferqent gar ukalas d yimasayen n usefruri, ma d tasleḍt n Cowan tettmeslay ɣef tezmert deg tilisa i d-yettunefken. Tarrayin-a ttɛawanent ad d-nsumer isegziyen; ur d-ttaken ara umḍeq d aselkin srid n tezmert tamatut n tkatut n yiwen. Baddeley, 2012 Cowan, 2001
Acu i t-ittḥaz?
D acu i yella d lbal iɣezzifen kra?
Ala. Aɛeṭṭel i yellan ddaw n tsint deg walles n yiswiwin i d-yettasen qrib wa deffir wa yemgarad ɣef useḥbiber n twuri s wussan n tminutin. Tazrawin ɣef lbal i d-yettilin s wakud ttmeslayent ɣef ubeddel d tuccḍiwin deg wakud, ma d tesleḍiyin n umḍeq n lbal ttbeddilent azilal gar tignatin. Ma nessemres awal lbal i sin, ur d-yettak ara anamek belli azal-nsen n wakud d yiwen. Esterman et al., 2013 Dux et al., 2009
Tasleḍt tamatut n uɣebbar n yiḍ dɣa tefrez gar waṭas n tɣawsiwin n tmiẓri d yisemda. Aɛeṭṭel deg twuri i yebɣan lbal s wakud ur yezmir ara ad yettwasemmi s umḍeq n 200–500 ms, ma d yiwen n yiswi ur d-yettwalsen ara deg usuddem s tɣawla ur d-yettbeggin ara belli yiwen yeɣber neɣ yesɛa tawɣit. Lim et al., 2010
Age d sex zemren ad d-fken azal i yiwen?
Tisleḍiyin i d-yettwabedren ttwaliwent aseḥbiber n tesleḍt d umgarad gar tsuddam, mačči d tferkit n umya n yismawen n age d sex i d-yettaken azal i yal yiwen i yesɛan asekyed s internet. Aseḍfer n umdan ɣer umur n lbal s kra n yiswiwin ur yettwalsen ara yebɣa aselken iɣezfan, ur d-ttaken ara yisallen-a. Martens et al., 2009 Dux et al., 2009
Aɣbalu n tazmert d asesten-nniḍen. Isallen imatuzen ɣef umyifyar n tazmert skanayen belli asemdu amatu uɣris n tmiẓri ur d-yettak ara s wudem awiḥid tazmert n umgarad gar yimdanen. Askan ameẓẓyan ur yettili ara s wudem awurman d asekyed n tuɣalin neɣ n uɛeṭṭel. Hedge et al., 2017
D acu i tzemreḍ ad txedmeḍ s wudem amezwaru s wayen i d-yenna uselmed?
Seqdec-it i wakken ad tegzuḍ acuɣer yezmer ad ruḥ wayen d-yeḍranen qrib wa deffir wa, ula ma yiwen yettaɛraḍ ad yili d lbal. Isallen ur d-skanayen ara ilugan imagnuten n wakud n tmeddit n yal ass, aɣawas n uselmed i yettwagran, neɣ belli aselmed s wurar n lbal ad yerr imdanen s wudem amatu d imeɣran. Ilaq isallen ibanen ɣef usiweḍ i wakken ad d-yili uselken n waya. Dux et al., 2009 Martens et al., 2009
I wakken ad tesleḍeḍ uraren s wudem ur nelli ara d uselmed, eǧǧ tɣawla n usuddem, iswi d yilugan n walles dima kifkif, sakin wali tazmert n walles war ma d-tesnulfuḍ yiwen n uɣdar n tuɣalin. Urar n lbal an-nniḍen ilaq ad yettwasegzay d twuri yemgaraden. Raymond et al., 1992 Hedge et al., 2017
Ɛreḍ asekyed baṭel icudden ɣer waya
Asekyed n lbal
Ɛreḍ asekyed n lbal i wakken ad tesleḍeḍ tiririt s wakud d tuccḍiwin. Mačči d tasleḍt n umḍeq n lbal s yiswiwin i d-yetteddun deg useḍfer srid, ihi azal-is ur yezmir ara ad d-yefk azal n wakud 200–500 ms i kečč. Tazrawt tesgza yiwet n tɣawsa icudden ɣer lbal, s usefruri yemgaraden.
Isteqsiyen yettwassnen
D umḍeq n wallen-iw i t-id-yessawḍen?
Asemmres n wawal-a yemmal asemdu n twuri deg walles n yiswiwin s tɣawla, mačči umḍeq afekki ilaqen. Dux et al., 2009
Yebɣa ad yini belli yal yiwen yesɛa lbal iɣezzifen 500 ms?
Ala. Tagrumma n wakud tameẓẓyant teqqen ɣer wakud gar sin n yiswiwin deg tesleḍt tusligt, mačči ɣer wakud i yezmer umdan ad yettḥader. Martens et al., 2009
Urar n lbal amagnu yezmer ad t-id-iselken?
Ala ma yella d tawuri iwatan i yesɛan azal n wakud d yilugan n walles ilaqen i yiswi. Asemdu n lbal s wakud d aselkin yemgaraden. Raymond et al., 1992 Esterman et al., 2013
Iɣbula
- Dux et al. (2009). Umḍeq n lbal: Tasleḍt n yisallen d tarrayin n usgzi.
- Martens et al. (2009). Umḍeq n lbal: Izri, tura, d wayen ara yeḍrun i usebgen ur nettwali ara deg tmuɣli.
- Raymond et al. (1992). Aseḥbes ameẓẓyan n usefruri n tmuɣli deg twuri RSVP: Umḍeq n lbal?.
- Baddeley (2012). Takatut n tɣuri: Tarrayin, imudalen, d umeslay.
- Cowan (2001). Amḍan amesbaɣur 4 deg tkatut tawezlant: Asmekti n tezmert n usefruri n tmiẓri.
- Esterman et al. (2013). Deg uḥric neɣ deg usirem? Aḍfaṛ n yibeddilen n twuri d uḍmi deg lbal i d-yettilin s wakud.
- Lim et al. (2010). Tasleḍt tamatut n wayen i d-yettawi uɣebbar ameẓẓyan n yiḍ ɣef yiferdisen n tmiẓri.
- Hedge et al. (2017). Amezruy n tɣellist: Acuɣer tiwuriwin n tmiẓri iɣezfanin ur d-ttakent ara imgaraden i yiwen.
Bder asebter-a d aɣbalu: D acu i umḍeq n lbal, d acḥal i yezmer ad yeqqim?. Helibrain. 2026. https://helibrain.com/kab/answers/what-is-the-attentional-blink. CC BY 4.0.
← Snirem tiriritin-nniḍen