NU SRƆ̃ SUE EGBE
Wɔ nɔmba sesea ŋu.
De nɔmba siwo le kadodo me ŋu, ɣla wo, eye kpɔ nu si nèɖo ŋu. Tia wò ŋutɔ ƒe ɖoɖo eye kpɔ mɔnu si le bɔbɔe si gblɔa gbeŋutɔ ŋkɔwo ɖe nɔmbaŋu.
Yi kpɔɖeŋu la gbɔ
Nu kae dzɔdzɔmeŋutinunya la ate ŋu agblɔ
Di egbɔ be nàma nɔmbaawo ɖe akpa suewo me. Le major system me la, konsonantwo ƒe gbeawo fia nɔmba; tsɔ vowelwo kpee be nàwɔ nya, ekema bu eŋu. Esia nye mɔnukpɔkpɔ aɖe si nàte ŋu azã, eye wò ŋutɔ ƒe kadodoawo ate ŋu ase bɔbɔe wu.
Dresler kple woƒe haxɔlawo (2017) kpɔe be, ŋkuɖoɖo la ƒe mɔ nu srɔ̃ɖeɖe ɣleti ade la ɖo ŋkuɖoɖo nyuie le nyagbalẽ ƒe nyagɔme siwo wosrɔ̃ la ŋu. Dɔwɔwɔ sia meto trainer sia kpɔ o, eye meɖe egɔme be IQ alo ŋkuɖoɖo blibo la ɖo dzi o.
Simons kple woƒe haxɔlawo (2016) ƒe nyatakakadzro kpɔe be, kakaɖedzi si le be ame ate ŋu awɔ nu nyuie le dɔ si wosrɔ̃ la me la sɔ gbɔ wu kakaɖedzi si le be dɔwɔwɔ siawo ate ŋu akpe ɖe dɔ bubuwo ŋu. Mɔ̃ siawo nye zãzã ƒe dɔwɔwɔwo, menye dodokpɔwo siwo drɔ̃a ame ƒe nɔnɔme alo atike ƒe aɖaŋu o.
Ŋuɖoɖo vevi aɖewo
Nuwo katã nye freea?
Ɛ̃. Dzidzeme ɖesiaɖe, nɔnɔmetata ƒe ŋkɔgbalẽ, ŋkuɖoɖo kple backupwo nye free, mehiã be nàŋlɔ ŋkɔ alo kpɔ advertisementwo o.
Ate ŋu ana nye IQ alo ŋkuɖoɖo blibo nanyo a?
Míegblɔ nya sia o. Wò dɔwɔwɔ nyuie le afisia la fia nu geɖe tso aɖaŋu sia si wòsɔ̃, kple ɖoɖo siawo me ko.
Aleke wotsɔa nɔmba ƒe dzesi?
Nɔmba ɖesiaɖe nye dzesi ne eɖo ɖe nɔƒe ma ke le nɔmba ƒe dzesi gbãtɔ me. Nɔmba siwo le ŋgɔ la hiã. Wotsɔa nɔƒe siwo le nɔmba dome la ɖa.