Nya siwo wòle be nànya kple nɔmba
| Nyagbe siwo nànya ƒe nɔnɔme | Tokens siwo nànya o le nyagbe 300 ƒe nuŋɔŋlɔ aɖe me | Gɔmeɖeɖe |
|---|---|---|
| 90% | 30 | Nɔmba ƒe kpɔɖeŋu |
| 95% | 15 | Token ɖeka si nànya o le 20 me abeɖe |
| 98% | 6 | Token ɖeka si nànya o le 50 me abeɖe |
Tablea ɖe nɔmbaƒoƒo ɖe nuŋɔŋlɔ tokens ŋu, menye nuŋɔŋlɔ gɔmeɖeɖe ƒe kpɔɖeŋu o. Token nye nyagbe si wòva ɖe nuŋɔŋlɔa me zi ɖeka: nyagbe yeye ɖeka ƒe vava geɖe la woabuae zi geɖe. Nyagbe ƒomeviwo nye nɔnɔme bubu si wozãna tsɔ ɖea nyagbe dzidzime ƒe susu ŋu. Nɔnɔme siawo ƒe amedzroɖeɖe na nɔnɔme si le abe tsitotsito me vevie ene, gake wòle be nàkpɔe be wòle susu o. Nation, 2006 Brysbaert et al., 2016
Afikae nɔmba 8,000–9,000a tso?
Nation zã nɔmba siwo tso nyagbe ƒe zazã megbe la ƒe nyagbe ƒomeviwo ƒe listwo be wòakpɔ English si wozɔŋlɔna kple si wogblɔna ƒe nɔnɔme. Eƒe taɖodzinu le nɔnɔme aɖe dzi: ne 98% nɔnɔme hiã be woate ŋu ase nuŋɔŋlɔ la kple ŋusẽ si nɔ afima, nuŋɔŋlɔ siwo wòkpɔ la hiã nyagbe ƒomevi siwo le nɔnɔme ma gbɔ. Ŋkɔ siwo míetua ameŋkɔe kple ale si wòwɔa ɖe nyagbe ƒomevi bubuwo ŋu la le nyadzɔdzɔ la me; menye nu si wòle be míaɖe asi le be míawɔ mɔfiafia si li ɖe amewo katã ŋu o. Nation, 2006
Nyagbe ƒe nɔmbaƒoƒo bubu ƒe nyadzɔdzɔ ɖe fia be lemma, nyagbe ƒomevi kple nyagbe ƒe ŋɔŋlɔnɔnɔwo ate ŋu ana nɔmba siwo to vovo ŋutɔ. Nyagbe ƒomevi 8,000 ƒe dzidzeme mele be woatsɔe sɔ kple kpɔɖeŋu si ɖea lemma 8,000 fia o, eye menye nyagbe siwo le English me katã ƒe nɔmba hã menye o. Brysbaert et al., 2016 Nagy et al., 1984
98% nye ɖoɖo aɖe si ɖo nuŋɔŋlɔ gɔmeɖeɖe ƒe ta?
Schmitt, Jiang kple Grabe kpɔ nudzɔdzɔ le ame 661 siwo tso dukɔ 8 me ŋu ɖe nuŋɔŋlɔ eve ŋu. Wokpɔe be nyagbe siwo wònya ƒe nɔnɔme kple nuŋɔŋlɔ gɔmeɖeɖe dome la le dzidzeme kadodo me kakaka, eye mɔ aɖe mesɔ gbɔ si wòle be nuŋɔŋlɔa gɔmeɖeɖe na eme enumake o. Eƒe nudzɔdzɔ ɖea 98% fia abe ta si nyo na nusɔsrɔ̃ ƒe nuŋɔŋlɔ nɔnɔme ene, menye nu si wòle be nàte ŋu alo mate ŋu o ƒe mɔnu si ɖe asi ɖe eme o. SCHMITT et al., 2011
Nukae le edzi wɔwɔ me?
Nu ka ta agbalẽwo to vovo
Nyagbe siwo le nyakpɔɖeŋu si wònya, nusɔsrɔ̃ ƒe agbalẽ aɖe kple ŋkeke tsãwo ƒe nyagbe la to vovo, eye wòbia ŋutinya si nànya xoxo hã to vovo. Nɔnɔme ƒe nɔmba la meɖea gɔmeɖeɖe ƒe grammar, susuɖeɖe alo nuƒoƒo la ƒe nunya ɖa o. Xlẽɖeɖe ƒe dzidzeme ŋu nyadzɔdzɔ hã ɖea fia nu si ta nyagbe zɔzɔ kple woase gɔme la nye nudzɔdzɔ eve siwo to vovo. Nation, 2006 Brysbaert, 2019
Nunya si nèkpɔa le nuŋɔŋlɔ me la nye gɔmedzedze nyui na nu si wòŋlɔ, gake nusɔla ate ŋu anya nyagbe la le ɖeɖe ko me. Nyadzɔdzɔ siwo to vovo ɖe nyagbe si wònya, nyagbe si nèɖo ŋku me, kple nyagbe si nàte ŋu azã le nuŋɔŋlɔ me ŋu la ɖea fia nu si ta nyagbe aɖe dzi zã ɖe eme be yewònya la meɖe fia be wònya eƒe gɔmeɖeɖe katã le nuŋɔŋlɔa me o. Laufer et al., 2004 Webb, 2008
Àte ŋu axle nu esi nènya nyagbe aɖewo ko?
Ee: nɔnɔme ƒe nɔmba la ku ɖe nuŋɔŋlɔ siwo wòkpɔ la ƒe nɔnɔme ŋu esi womekpe ɖe ame ŋu o, menye mɔɖeɖe si wòde be nàxle nu o. Nu si bɔbɔ, kpekpeɖeŋu kple xlẽɖeɖe ƒe taɖodzinu bubuwo trɔa nɔnɔme la. Nusɔla si zãa nyagbeŋɔŋlɔ gɔmeɖeɖe ƒe agbalẽ la le dɔ bubu wɔm wu ame si mele kpekpeɖeŋu manɔ o. Nɔmba la nava kpe ɖe agbalẽ si nàxle la tiatia ŋu, menye be nàte ŋu axle hafi kpɔɖeŋu aɖe nɔmbaɖoƒe si wode be nàwɔ o. Nation, 2006
Nyagbe siwo wòkpena ŋu xɔna zi geɖe ate ŋu akpe ɖe nyagbe ƒe nunya ƒe akpa vovovo ŋu, gake zi geɖe xɔxɔ ƒe nyadzɔdzɔ meɖea fia zi geɖe ƒe nɔmba si wòwɔna be nyagbe ɖe sia ɖe nànya nyuie. Ŋlɔ nu si nèsea kple kpekpeɖeŋu si nèhiã la ɖe eme; megblɔ be nyagbe yeye siwo nènya ƒe nɔmba kpɔtɔ ɖeɖe la na xlẽɖeɖe sesẽ o. Webb, 2007
Nu ka tso ƒe, ŋutsu alo nyɔnu, kple gbe bubuwo ŋu?
Esia nye English nuŋɔŋlɔ nɔnɔme ƒe nyadzɔdzɔ, menye ƒe alo ŋutsu-nɔvi ƒe ŋusẽ ƒe nɔnɔme o. Gbe bubuwo bua nyagbe nɔnɔme kple nyagbe ƒomevi to vovo, eye nuŋɔŋlɔ ƒomeviwo hiã nyagbe vovovo. Nɔmba la zã ge ɖe gbe bubuwo me esi womekpɔ nɔnɔme siwo wozã la o la ate ŋu aɖe nyadzɔdzɔ la gɔme wu nu siwo wòɖe fia. Nation, 2006 Brysbaert et al., 2016
Biabia si kpena ŋu le dɔwɔwɔ me nye ale si wòse agbalẽa ƒe akpa geɖe le kpekpeɖeŋu si wòtiatia ƒe nɔnɔme me. Nyagbe dzesimemɔ ƒe nɔmba ate ŋu ana nɔnɔme, gake nu si wòwɔa ɖe nuŋɔŋlɔ ŋutɔ ŋu be nàkpɔe ɖeɖe ko la kpena ŋu wu nyagbe ƒe nɔmbaɖoƒe si wozãna na amewo katã. SCHMITT et al., 2011 Laufer et al., 2004
Da kpɔɖeŋu bɔbɔe si sɔ kple esia
Nyagbe ƒe kpɔɖeŋu
Wɔ nyagbe ƒe kpɔɖeŋu la be nàkpɔ English nyagbe dzesimemɔ, eye emegbe bu agbalẽ ŋutɔ la kple ale si nèsea nu ŋu. Eƒe nɔmba menye agbalẽ ka me be nànya nu katã ƒe ɖoɖo o, eye eƒe nɔmbaƒoƒo ƒe nɔnɔme wòle be wòasɔ kple nyadzɔdzɔ siwo wogblɔ la.
Biabia siwo gbɔna zi geɖe
Nyagbe ƒomevi 8,000 nye nyagbe 8,000 siaa?
Menye le nɔmbaƒoƒo ƒe mɔnu ɖe sia ɖe me o. Nyagbe ƒomevi ƒoa nɔnɔme siwo do go la ƒu, gake lemma alo nyagbe si woŋlɔ la nye nɔnɔme bubu. Brysbaert et al., 2016
Nɔnɔme 98% fia be wòsea nu 98%?
Ao. Nɔnɔme bua nyagbe siwo nènya ƒe vavawo; nuŋɔŋlɔ gɔmeɖeɖe bia be nàse nuŋɔŋlɔ la. Nɔnɔme evea medze ɖeka o. SCHMITT et al., 2011
Ele be maŋlɔ hafi mana nya nyagbe geɖe alea?
Nyadzɔdzɔ la ku ɖe nuŋɔŋlɔ aɖewo ƒe nɔnɔme ŋu esi womekpe ɖe ame ŋu o. Menye se si ɖe kpekpeɖeŋu kple agbalẽ bɔbɔewo xlẽ geɖe o, hafi nànya nyagbe geɖe alea. Nation, 2006
Dzɔtsoƒewo
- Brysbaert et al. (2016). Nyagbe geɖe kae míenya? Nyagbe dzidzime ƒe nɔmba siwo nɔa nyagbe gɔmeɖeɖe, gbe ƒe kpekpeɖeŋu ƒe dzidzeme kple nusɔla ƒe ƒe ŋu.
- Nation (2006). Nyagbe geɖe kae hiã na xlẽɖeɖe kple toɖoɖo?.
- Laufer et al. (2004). Nyagbe ƒe nunya kpɔkpɔ: dzidzeme, ŋusẽ kple computer ƒe trɔtrɔ.
- Webb (2008). L2 nusɔlawo ƒe nyagbe siwo wose kple siwo wozã ƒe dzidzeme.
- Webb (2007). Zi geɖe xɔxɔ ƒe ŋusẽ ɖe nyagbe ƒe nunya ŋu.
- Nagy et al. (1984). Nyagbe geɖe kae le suku ƒe English nuŋɔŋlɔ me?.
- Brysbaert (2019). Nyagbe geɖe kae míexlẽna le ɣeƒoƒo ɖeka me? Xlẽɖeɖe ƒe dzidzeme ŋu kpɔɖeŋu kple nyadzɔdzɔ ƒe ƒuƒoƒo.
- SCHMITT et al. (2011). Nuŋɔŋlɔ me nyagbe siwo wònya ƒe afã kple nuŋɔŋlɔ gɔmeɖeɖe.
Dɔ axa sia ƒe ŋkɔ abe tsoƒe ene: Nyagbe geɖe kae nànya be nàxle agbalẽ ɖe English me?. Helibrain. 2026. https://helibrain.com/ee/answers/how-many-words-to-read-a-book. CC BY 4.0.
← Kpɔ ŋuɖoɖo bubuwo