Йоҡо етмәү реакция ваҡытын ни тиклем оҙағайта?

Йоҡоно сикләү тәжрибәһендә 48 һаулығы яҡшы, 21–38 йәшлек өлкән кеше ҡатнашҡан. Карауатта үткәрелгән ваҡыт — йоҡлау мөмкинлеге, ҡатнашыусыларҙың һәр береһе шул тиклем йоҡлаған тигән үлсәнгән гарантия түгел. Насарайыуҙың ваҡыт үтеү менән йыйылыуы ҡыҫҡа төндәргә күнектем тип тойоу эш һөҙөмтәһенә йоғонто юҡ тигәнде аңлатмай икәнен күрһәтә. Van Dongen һ.б., 2003

Мета-анализ ҡыҫҡа ваҡытлы, 48 сәғәттән аҙыраҡ тулы йоҡоһоҙлоҡто өйрәнгән һәм когнитив өлкәләрҙе айырып ҡараған. Ябай иғтибарҙың бүленеүенә ҙур йоғонтоно билдәле бер процентҡа яйлау йәки IQ кимәленең шул тиклем пунктҡа кәмеүе тип үҙгәртеп булмай. Тәьҫирҙең тамғаһы йоҡоһоҙлоҡ шартындағы һөҙөмтәнең насарыуын күрһәтә, ысын тормоштағы иғтибар бүленеүҙәренең кире һанын түгел. Lim һ.б., 2010

Ни өсөн иң яҡшы тиҙ яуап проблеманы күрһәтмәҫкә мөмкин

Кеше күп һынауҙа тиҙ яуап бирһә лә, ҡайһы берҙә бик оҙаҡ тотҡарланырға мөмкин. Даими психомотор уяулыҡты баһалау тестары тап шундай күренеште теркәү өсөн эшләнгән. Basner һәм Dinges һөҙөмтә күрһәткесен һайлауҙың йоҡо етмәүгә һиҙгерлеккә ныҡ йоғонто яһауын асыҡлаған; яуап тиҙлеге һәм иғтибар бүленеүе күрһәткестәре уртаса йәки медиан реакция ваҡытына ғына таяныуға ҡарағанда файҙалыраҡ булған. Basner һәм Dinges, 2011

Ҡыҫҡа визуаль уйын был тәртиптең бәләкәй генә өлөшөн баһалай. Woods һәм хеҙмәттәштәренең калибрланған ябай реакция процедураһы — ваҡыты һәм баһалау ысулы башҡа булған айырым тәжрибә. Уның уртаса күрһәткесе браузерығыҙҙа ял иткән һәм йоҡоһоҙ хәлдәге һөҙөмтәләрҙе сағыштырыу таблицаһы түгел. Woods һ.б., 2015

Йәш, йоҡо тарихы һәм шарттар мөһим

Оҙаҡ ваҡыт йоҡоно сикләү тәжрибәһендә ҡатнашҡан йәш өлкәндәр үрнәге һәр йәш һәм енес өсөн айырым өҫтәмә ваҡытты күрһәтмәй. Кешенең күпме ваҡыт уяу булыуы, алдағы төндәрҙә нисек йоҡлауы һәм когнитив бурыстың төрө сағыштырыуға йоғонто яһай. Мета-анализ когнитив өлкәләр араһында айырмалар тапҡан; был — бер уңышлы йомаҡ йәки бер тиҙ яуап йоҡо етмәүҙең йоғонтоһо юҡлығын иҫбатлай алмай тигәндең тағы бер сәбәбе. Van Dongen һ.б., 2003 Lim һ.б., 2010

Ҡоролма һәм программа тәьминәтенең ваҡытты үлсәүе лә үҙгәреүсәнлек сығанағы булып тора. Кертеү ҡоролмаһын алмаштырыу һөҙөмтәгә йоҡонан бәйһеҙ рәүештә йоғонто яһарға мөмкин. Көндәр араһындағы айырманы рәсми булмағанса сағыштырғанда, бер үк көйләнеште ҡулланығыҙ һәм яңғыҙ ғына бәләкәй айырманы йоҡоноң теүәл йоғонтоһо тип аңлатмағыҙ. Anwyl-Irvine һ.б., 2020

Ғәмәлдә нимәгә таянып була?

Өлкәндәрҙең йоҡоһы буйынса консенсус 18–60 йәштәгеләргә даими рәүештә кәм тигәндә ете сәғәт йоҡларға тәҡдим итә, шул уҡ ваҡытта кешеләр араһында айырма булыуын да таный. Был — халыҡ һаулығы буйынса күрһәтмә, реакция ваҡыты рекордын яңыртыу өсөн кәрәкле сәғәттәр һанын раҫлаған норма түгел. Ҡыҫҡа уйын шулай уҡ машина йөрөтөүгә йәки хәүефһеҙлек өсөн мөһим эш башҡарыуға яраҡлылыҡты раҫлай алмай. Watson һ.б., 2015 Basner һ.б., 2011

Кофеин уяулыҡҡа ла, һуңыраҡ йоҡоға ла йоғонто яһай ала. Мета-анализ артабанғы йоҡоноң дөйөм ваҡыты уртаса кәмеүен күрһәткән, ә контроль аҫтындағы киске тикшеренеүҙә йоҡларға ятырға бер нисә сәғәт ҡалғас күп кофеин ҡабул иткәндә лә йоҡо боҙолған. Был һөҙөмтәләрҙең береһе лә браузерҙа яҡшы һөҙөмтә алыу өсөн йоҡоно кофеин менән алмаштырыуҙы нигеҙләмәй. Gardiner һ.б., 2023 Drake һ.б., 2013

Үҙегеҙҙе күҙәткәндә, йоҡлау мөмкинлеге менән бергә ҡабатланған һөҙөмтәләрҙе лә яҙып барығыҙ һәм улар араһындағы бәйләнешкә тәүге күҙәтеү тип кенә ҡарағыҙ. Алдын-артын сағыштырыу өсөн йоҡоно махсус рәүештә сикләмәгеҙ. Фәнни яҡтан әһәмиәтле сағыштырыу контроль аҫтындағы тикшеренеүҙәрҙән килә; ғәҙәттән тыш яҡшы йәки насар бер уйын һөҙөмтәһен диагноз тип ҡабул итеүҙән түгел. Lim һ.б., 2010 Van Dongen һ.б., 2003