Аҡылда әйләндереүҙә ирҙәр ҡатын-ҡыҙҙарҙан яҡшыраҡмы?

Voyer һәм хеҙмәттәштәренең йомғағы һөҙөмтәләрҙе конкрет тест һәм уны үткәреү үҙенсәлектәре буйынса айыра. Linn һәм Petersenдың алдағы йомғағы ла аҡылда әйләндереүҙе, арауыҡты ҡабул итеүҙе һәм арауыҡты күҙ алдына килтереүҙе айырып ҡарай. Бөтә арауыҡ һәләттәрендәге енес айырмаһын бер һан менән күрһәтеү был айырмаларҙы юғалта. Voyer et al., 1995 Linn et al., 1985

Аҡылда әйләндереү биреме нимәне тикшерә?

Shepard һәм Metzlerҙың классик тәжрибәләрендә өс үлсәмле әйберҙәрҙе әйләндереп ҡарағандан һуң уларҙы сағыштырыу ҡарарҙары тикшерелгән. Vandenberg һәм Kuse үҙенең һорауҙары һәм баһалау тәртибе булған ҡағыҙҙа үтәлә торған төркөм тестын эшләгән. Башҡа һындар, ваҡыт сиктәре йәки яуап биреү ҡағиҙәләре ҡулланған браузер биреме автоматик рәүештә был тестарҙың нормаларын үҙләштермәй. Shepard et al., 1971 Vandenberg et al., 1978

Был шулай уҡ дөрөҫ яуаптарҙағы айырма, тамамлау ваҡыты айырмаһы һәм ваҡыт сикләнгәндә башҡарылған һорауҙар һанындағы айырма бер үк һөҙөмтә түгел тигәнде аңлата. Тест үткәреү тәртибе — һөҙөмтәнең бер өлөшө; уны әһәмиәтһеҙ ентеклелек тип иҫәпкә алмау дөрөҫ түгел. Voyer et al., 1995 Linn et al., 1985

Уртаса айырма күрһәткестәрҙең күп тапҡыр ҡапланыуын нисек аңлата?

Был бөтә ирҙәр ҙә бөтә ҡатын-ҡыҙҙарҙан яҡшыраҡ эшләй йәки кешенең һөҙөмтәһен енесенә ҡарап алдан белеп була тигәнде аңлатмай. Hyde тикшеренеүендә когнитив һәләттәрҙәге енес айырмалары күп яҡтан оҡшашлыҡтар һәм биремгә бәйле айырмалар менән бер рәттән ҡарала. Төркөмдәр тураһындағы дөйөм һандар айырым кешегә бирелгән баһа түгел. Hyde, 2005

Тикшеренеүҙәр сәбәпте асыҡлаймы?

Айырманы күҙәтеү уның сәбәбе биология, тәжрибә, стратегиялар, тест төҙөлөшө йәки уларҙың үҙ-ара тәьҫире икәнен айырып күрһәтмәй. Килтерелгән мета-анализдар һөҙөмтәләрҙе һәм уларға йоғонто яһаған шарттарҙы йомғаҡлай; улар айырым кешегә ҡағылышлы бер сәбәп тураһында һығымта яһарға нигеҙ бирмәй. Үҫеш барышындағы айырмалар ҙа бөтәһенә берҙәй йәштә барлыҡҡа килмәй, ә ҡулланылған үлсәүгә бәйле. Voyer et al., 1995 Linn et al., 1985

Күнегеү һөҙөмтәне үҙгәртә аламы?

Uttal һәм хеҙмәттәштәренең арауыҡ күнекмәләренә өйрәтеү буйынса мета-анализында ситкә тайпылған күрһәткестәрҙе алып ташлағандан һуң уртаса уҡытыу эффекты Hedges' g = 0.47 булған. Йомғаҡ төрлө арауыҡ күнекмәләрен үҙ эсенә ала, тик аҡылда әйләндереүҙе генә түгел һәм Helibrain уйынын да тикшермәй. Ул арауыҡтағы һөҙөмтәләрҙең үҙгәреү мөмкинлеген күрһәтә, әммә һәр кемдә бер төрлө үҫеш була йәки төркөмдәр араһындағы айырма тулыһынса юғала тип вәғәҙә итмәй. Uttal et al., 2013

Ҡабаттан тест үтеүгә арналған тикшеренеүҙәрҙә лә төрлө когнитив һәләт биремдәрендәге күрһәткестәрҙең артыуы күренә. Шуға күрә һуңыраҡ алынған яҡшыраҡ һөҙөмтәне дөйөм һәләттең үҙгәреүе менән бәйләр алдынан, тест менән танышыу һәм уны элек башҡарыу тәьҫирен иҫәпкә алған сағыштырыу кәрәк. Scharfen et al., 2018

Үҙ һөҙөмтәңде нисек аңлатырға?

Һындарҙың төрөн, ваҡыт сиктәрен һәм баһалау ҡағиҙәләрен үҙгәртмәй һаҡла, тиҙлек менән бергә дөрөҫлөктө лә ҡара. Ышаныслылыҡ буйынса тикшеренеүҙәр тәжрибәлә яҡшы эшләгән бирем айырым кешеләрҙе тотороҡло рәүештә урынлаштыра тигәнде аңлатмай тип иҫкәртә. Бер ҡыҫҡа тест һөҙөмтәһе кешенең арауыҡ һәләте даими үҙенсәлек икәненә көсһөҙ дәлил булып тора. Hedge et al., 2017

Файҙалы аңлатма биремгә генә ҡағыла: ниндәй әйләндереүҙәр йәки ҡағиҙәләр ауыр икәнен асыҡла һәм оҡшаш, әммә таныш булмаған һорауҙарҙағы алға китеште баһала. Дәлилдәр арауыҡ күнекмәләрен өйрәнеү мөмкинлеген күрһәтә, ләкин айырым кешенең ни тиклем яҡшырыуы билдәһеҙ ҡала. Улар бер енес әйберҙәрҙе аҡылда әйләндерә алмай йәки был уйын дөйөм интеллектты күтәрә тигән фекерҙе раҫламай. Uttal et al., 2013 Hyde, 2005

286 эффект күләме тигән һан бер тарихи йомғаҡтың киңлеген күрһәтә. Уны хәҙерге осраҡлы нормалар өлгөһө йәки браузерҙағы процент күрһәткесен иҫәпләү өсөн ҡулланырға ярамай. Voyer et al., 1995