Ũtaaro mũnene na namba
| Njĩra ya gũthima ĩrĩ kĩgerio kĩmwe | Mũigana wa mbere | Mũigana wa thuutha |
|---|---|---|
| Mũigana wa igũrũ wa mũtugo wa kũringa | namba 6.35 | namba 4.61 |
| Mũigana wa igũrũ kĩgerio kĩothe kĩrĩa kĩarĩ na | namba 6.77 | namba 5.19 |
| Mũigana wa span ũthimĩtwo na njĩra ya kũhũthia | namba 6.52 | namba 4.91 |
Mbica ya 6 ya Woods na arata ake nĩyo ĩrĩ na mĩgambo ĩno. Namba ciathomithagwo na gũigua, na njĩra ya kompyuta. Mchezo wa kuona ũrĩa ũonagia namba yothe hamwe ũhũthagia njĩra ingĩ ya kũonanĩra na kũcookia, nĩ ũndũ ũcio mĩgambo ĩno ndĩ ya kũhũthĩra ta mĩgambo ya Helibrain. Na kĩgerio kĩu kĩo, kũgarũra njĩra ya gũthima nĩgũgarũra span ĩrĩa ũonaga. Woods na arata ake, 2010
Kũgarũra mũrongo kwongerera atĩa?
Kũcookia mbere nĩ kũiga indo na mũrongo wao. Kũcookia na thuutha nĩ kũgarũra mũrongo ũrĩa ũheirwo, na kwagĩrĩirwo gũhũthwo njĩra ingĩ cia kũrũgamĩrĩra kana kũruta kũririkana. Mĩhianano ya kũririkana wĩra nĩĩtiganĩtie kũiga kwa kahinda na wĩra wa gũtungatĩra kana kũgarũra ũrĩa ũigĩtwo, gũtirĩ gũtũma tũgĩe ta nĩ indo ciothe nĩ cia kũrĩa rũkĩrĩmwo rumwe. Baddeley, 2012 Conway na arata ake, 2005
Ũũ ndũgũtũma tũũme atĩ ũtiga wa mbere-na-thuutha nĩ mũigana mwega wa wĩra wa kũtongoria. Rũtaro rwa digit-span rũonanagia atĩ ũhũthĩri wa gũthima nĩũgĩrĩire kũrora ũtiganĩru ũcio. Njĩra ya kũruta, mĩhianano ya makosa na mũtugo wa kũringa ciothe nĩcio ciongerera ũrĩa ũtiga ũcio ũtaũrĩtwo. Woods na arata ake, 2010
Nĩ kĩĩ gĩtũmaga mũgambo wa mũgwanja ũtakorwo watho wa andũ othe?
Ũtaũri wa Miller wa tene nĩ wa ũhoro na kũũthondeka na rũciaro rwerũ, ndũrĩ wĩhĩtĩri atĩ mũndũ o wothe nĩakũririkana namba mũgwanja. Ũcokio wa Cowan wa thuutha ũkũrora mĩrongo mĩnini ya indo cia kũrĩkanĩra, rĩrĩa kũrudia na kũhũthia marũgano nĩ kũiganĩrĩtwo. Ũtaũri ũyũ nĩũhũthagia mĩringo na mĩigana ĩtiganĩte; o na ũmwe ndũrĩ ũrĩa ũtũheire kĩrĩa kĩa kũruta mũigana ũtũũru kuuma mũigana wothe wa mbere tũmenye wa thuutha. Miller, 1956 Cowan, 2001
Nĩ kĩĩ kĩngĩ kĩgĩtũma gũthira?
Myaka, masomo na ũrĩa namba cionanĩrwo nĩcio ciĩ na bata
Kĩgerio kĩa mĩgambo ya digit-span kĩarorire myaka na masomo, no andũ arĩa akĩo matiarĩ mĩgambo ya myaka yothe, ndũrĩ wa lugha ciothe na njĩra ciothe cia kũonanĩra. ũtiganĩru wa myaka kĩgerio-inĩ kĩu ndũrĩ ũhoro wa kũthondeka percentile ya kompyuta ya mũndũ kũringana na myaka. Namba cia gũigua nĩĩonanĩtwo o hamwe, na ũcio nĩũtiganĩte na kuona namba yothe rĩmwe. Woods na arata ake, 2010
Ũmenyo wa mahinda marĩa marĩ mbere ũhota kũgarũra ũrĩa mũrongo ũigĩtwo. Ũtaũri wa chunking ũnanagia ũrĩa ũthondeki ũtũmaga mũrongo ũhote kũhehenywo; na kĩgerio gĩa mũndũ ũmenyete kwĩhũthia mũno kĩonanirie ũgĩĩri mũnene wa digit-span na kũhũthia njĩra cia kũririkana iria arutĩte. Mĩgambo ĩyo ndĩĩtũma tũmenye atĩ ũgĩĩri o ta ũcio nĩũkũgĩa kũririkana kwa mĩtugo yothe. Mathy na arata ake, 2012 Ericsson na arata ake, 1980
Nĩ atĩa tũtaũrĩte ũtiga wa mũndũ?
Ikia mĩhianano ya wĩra na mĩringo ya gũthima ciothe. Mũgambo mũnini wa kũcookia na thuutha, woiki, ndũrĩ ũira wa ũrwaru; na ũtiga mũnene gũkĩra ũrĩa ũrĩ wa andũ aingi ndũhota kũtaũrwo na ũhoro wa ũrwari atirĩ kũhũthwo gũthima na mĩgambo mĩega. Ũcokio wa njĩra cia span ũtaũrĩte atĩ nĩ wega kũhũthia mĩringo ĩtaũrĩtwo wega rĩrĩa tũruta mĩario ya kũririkana wĩra. Conway na arata ake, 2005
Nĩ ũũgĩ mũnene gũgarũra span ĩyothe na kũĩtua kiwango kĩa n-back. Ũtaũri wa mĩgambo mĩingĩ ũonagia atĩ n-back na mĩgambo ya span itirĩ mĩthimo ĩrĩ hamwe, o na guo ciothe cĩĩtĩtwo kũririkana wĩra. Mĩgambo ĩrĩ na ũhoro wa gũmenya, gũcookereria ũmenyo na kũcookia. Redick na arata ake, 2013
Ũrĩa ũhũthaga kũrora mĩgambo yaku, tiganĩria mbere na mbere na mbere, na thuutha na thuutha, na ũhũthie mĩhianano ĩmwe ya kũonanĩra. Ungĩgarũra njĩra ya kũgĩĩra hamwe, andĩka ũgarũri ũcio. Mũgambo mwega ũhota kũrĩa kuuma njĩra njega ya kũhũthia na indo icio, o na ũtarĩ kũgarũra ũhoti wothe wa kũririkana. Woods na arata ake, 2010 Mathy na arata ake, 2012
Gerĩa kĩgerio kĩa mũhoyo kĩrĩ na ũhoro ũcio
Kĩgerio kĩa kũririkana namba
Gerĩa kĩgerio kĩa kũririkana namba ta kĩgerio kĩa kuona na kũcookia. Mũgambo waco nĩũtaũrĩrwo na maũndũ marĩa maagĩrĩirwo kĩgerio kĩu; ndũrĩ njĩra ya kũonanĩra namba na gũigua na kũcookia mbere-na-thuutha ĩrĩa ĩrĩ mũtable-inĩ. Ndũhũthie ũtiga ũrĩa warutwo ta kĩgerio kĩa kũmenya ũrwari.
Magerio ma kawaida
Nĩ nginya gũkorwo na ũtiga wa namba igĩrĩ?
Aca. Mũigana wa ũtiga wa mũtugo wa gũthima wa kĩgerio kĩu warĩ namba 1.74, na njĩra ingĩ cia gũthima nĩcio ciarutire mĩgambo ĩtiganĩte. Ũcio ndũrĩ watho wa mũndũ o mũmwe. Woods na arata ake, 2010
Nĩũhota gũkorwo na span nene ya kũcookia na thuutha?
Mĩgambo ya andũ na njĩra iria ahũthagia no itiganĩre. Mĩgambo ya mũigana wa andũ aingi ndĩĩtũma tũmenye atĩ gũcookia mbere no nginya gũkorwo kũrĩ mbere ya thuutha rĩothe rĩa gũthima. Woods na arata ake, 2010
Nĩngĩhota kũgarũra digit-span ĩtuĩke n-back?
Aca. Mĩgambo ĩno ndĩĩheire njĩra ĩmenyekete ya kũgarũra; nĩ mĩthimo ĩtiganĩte. Redick na arata ake, 2013
Mathomo
- Woods na arata ake (2010). Gũthondeka kĩgerio kĩa digit-span kũmenya kũririkana ciugo kwa kahinda.
- Cowan (2001). Namba ya 4 ĩrĩ na ũũgi mũno kũririkana kwa kahinda: kũrora rĩngĩ ũhoti wa gĩtĩĩro kĩa meciiria.
- Miller (1956). Namba ya mũgwanja ĩrĩ na ũũgi mũno, ikũrĩa kana igĩrĩ: mĩringo ya ũhoti witũ wa kũruta ũhoro.
- Baddeley (2012). Kũririkana wĩra: mĩhianano, mĩtugo na mathaitha.
- Conway na arata ake (2005). Mĩgerio ya working-memory span: kũrora njĩra na watho wa kũhũthia.
- Redick na arata ake (2013). Mĩgerio ya complex span na n-back ya kũririkana wĩra: ũtaũri wa mĩgambo mĩingĩ.
- Ericsson na arata ake (1980). Kũmenya ũhoti wa kũririkana.
- Mathy na arata ake (2012). Nĩ kĩĩ kĩrĩ na ũũgi kũmĩ namba cia ũũgi? Kũgĩĩra hamwe na kũhenya ũhoro kũririkana kwa kahinda.
Taũra karatathi gaka: Nĩ kĩĩ gĩtũmaga mũigana wa namba cia kũririkana ũcooka na thuutha ũgĩe mũnini gũkĩra wa mbere?. Helibrain. 2026. https://helibrain.com/ki/answers/forward-vs-backward-digit-span. CC BY 4.0.
← Rora macookio mangĩ