Isallen agejdan d yimḍanen
| Asɣiwel deg tesleḍt tusnakt | Amgired amezdi yettwaseggmen | Tazmilt n tazmilt n 95% |
|---|---|---|
| Asekyed amezwaru ar wis sin | 0.327 | 0.278 ar 0.375 |
| Asekyed amezwaru ar wis kraḍ | 0.495 | 0.406 ar 0.585 |
| Asekyed amezwaru ar wis ukuẓ | 0.516 | 0.401 ar 0.631 |
Wigi d igmaḍ n tfelwit 2. Asɣiwel amezwaru yegber 122 n yiselkimen d 153,185 n yimttekkiyen; isɣiwel-nniḍen ggan-d ɣef yisefka meẓẓiyen ugar. Ur ilaq ara ad ten-nesbadu d uselmed n yiwen n ugraw kan neɣ ad ten-nessiweḍ ɣer sdat war tilisa. Agmuḍ d amgired amezdi yettwaseggmen deg yiseckyaden yemgaraden n tɣuri, mačči d asirem srid ɣef wayen ara d-yemlil deg usekyed-ik n IQ i d-iteddun. Scharfen et al., 2018
D acu i yezmer ad yifsus deg usekyed n tikkelt-nniḍen?
Tussna n yilugan, talɣiwin n yisteqsiyen, tarrayin d tegnit n usekyed zemren ad ssewḍen ɣer ugmuḍ. Tasleḍt n usekyed n tikkelt-nniḍen tesleḍ iɣewwaren acku azal n usnerni yettbeddil ilmend n tarrayt d wakud gar yiseckyaden. Agmuḍ yelhan ugar deg tikkelt tis snat ur d-yettbeggin ara anwa amehil i ibeddlen, neɣ ur d-yettak ara aseɣti belli temɣa tɣuri s umata. Scharfen et al., 2018
Iferdisen n tfelwin n usegzi s umedya skanen-d ugur-a: tifin n yisekkilen ilaq ad teslekfeḍ u ad tesdukkelḍ ilugan. Tussna n tawsit n twuri neɣ tikti n uferdis yezmer ad tbeddel ayen i d-yettak usekyed i d-iteddun. Tasleḍt n tarrayt n Carpenter d yimdukkal-is tettwali ayen i srajen yisekkilen-a n useɣzi; tasleḍt n Raven tessemɣer azal n yisefka inmeɣranen iwulmen. Carpenter et al., 1990 Raven, 2000
Ma tzemreɣ ad kksɣ aseɣti amezɣan n tikkelt n useɛeddi?
Ala, amgired amezdi n ugraw ur d-yettak ara aseɣti amezɣan i yiwen umdan. Asnas n talɣut n ugraw i yiwen umdan yettwaǧǧaḍ deg-s amgired gar yiseckyaden, tissin n yisefka d tegnatin n usekyed n tikkelt-nniḍen. Ilugan n useqdec n yiseckyaden sran ad yettwasegzi ugmuḍ s wudem iwulmen i allal d useqdec n wass-a; asekkes n wazal amezɣan war lqiyas ur d-yessbadu ara belli agmuḍ d ameɣtu. International Test Commission, 2001
Acu i t-ittḥaz?
Acuɣer ayen i d-yettawi ubeddel ɣer IQ yezmer ad yessexli?
Asali n ubeddel yettwaseggmen s 15 yezmer ad iban d afessas, maca tasleḍt tesdukkel igmaḍ yemgaraden n tɣuri u tessemras aselɣu-ines. Agemmuḍ amezdi n IQ d 100, SD-ines d 15, ur yerr ara yal ubeddel deg yal tasleḍt amgired n IQ n yiwen umdan. Ḥrez amḍan n ubeddel s talɣa-ines, ur d-tesnulfu ara asnerni yettwafkan s lqima tusdidt. Scharfen et al., 2018 Neisser et al., 1996
Agmuḍ yettwaselken yakan deg tira n ugmuḍ yegber daɣen tiɣtasin n lqiyas. Amgired gar sin n yizwilen yettwafkan ilaq ad yettwasegzi ilmend n yilugan n usekyed, wakud d telɣut n tazmilt, mačči kan s umɣur n yizwilen-nsen. Pearson, 2020
Ma yella agmuḍ yettɣimi akken yella, ad yekfu wugur?
Tazmert n uɛawed d usnerni n useɛeddi d sin n yisental yemgaraden. Asekyed yezmer ad yesɛu abeddel n useɛeddi yettɣimi dima, yerna ad yeḥrez amḍan n yisemsawi gar yimdanen; yezmer daɣen ad d-yefk amgired amezdi yelhan, maca igmaḍ n yimdanen yal yiwen deg-sen ur ttɣimin ara dima. Tazrawt ɣef uɣilif n tazmert n uɛawed d asemmektay belli ilaq ad ttwasebganen yal yiwen n yisefka-a iman-is. Hedge et al., 2017
Tazrawin timeqqranin ɣef tɣuri ttsemgaradent daɣen gar yiferdisen yemgaraden n ugmuḍ. Tawset n yisekkilen n tfelwin i nettissin ur tesɛi ara yal taɣawsa n tɣuri, ihi usnerni deg yiwen n twuri ur d-yettbeggin ara abeddel amezdi deg ccfu, tazmert n wawalen d useɣzi. Hampshire et al., 2012
D acu i ilaq ad nerr deg uqerruy-nneɣ mi ara neḍfer usnerni?
Aru tissin n useɛeddi uqbel, lqem n usekyed d wakud gar yiseckyaden. I usekyed yesɛan azal, ḍfer ilugan n umsekyed-ines ɣef useɛeddi n tikkelt-nniḍen. I uraren s ufella, ini belli usnerni d usnerni deg yisekkilen-a; ḥrez yiferdisen i tɛawdeḍ neɣ i tɛqleḍ iman-ik seg yiferdisen ur nettwassen ara. Aya ad yeḥrez azal n tzemmar i tɛawdeḍ, war ma tettɛeṭṭleḍ deg wayen i d-yettbeggin. International Test Commission, 2001 Scharfen et al., 2018
IQ mazal yettwaseggem ilmend n leɛmer ɣer 100 deg ugraw n leɛmer; usekyed n tikkelt-nniḍen ur ibeddil ara asuddes-a. Asteqsi d ma yella agmuḍ amaynut yettwaselken s wudem ameɣtu, i d-yemmalen tazmert i nebɣa, deg tegnatin n usekyed. Neisser et al., 1996 Pearson, 2020
Ɛreḍ asekyed baṭel icudden ɣer waya
Asekyed am IQ
Ɛreḍ tiwuriwin n IQ ma tebɣiḍ ad tent-tesneḍ, u aru iɛerḍen-ik izwaren ticki tesseɣraḍ igmaḍ. Aɛiwed n useɛeddi d aferdis deg usegzi n ugmuḍ. Agmuḍ yufraren deg wurar ur d-yettbeggin ara belli temɣa tɣuri-k tamatut.
Isteqsiyen yettwassnen
Acḥal n yiswiren n IQ ara d-rnuɣ?
Amgired yettwasuddes s usewzel ur d-yettak ara asnerni n IQ n yiwen umdan i yettwaḍemnen. Iseckyaden d tegnatin n useɛeddi n tikkelt-nniḍen mgaraden. Scharfen et al., 2018
Ma ara dduɣer usnerni war taggara?
Aswir n useɛeddi n tikkelt-nniḍen yettwaseqdec s yisefka meẓẓiyen, ur d-yettak ara lḥeqq i usiweḍ ɣer sdat war tilisa. Scharfen et al., 2018
Ma yella cfiɣ-d tiririt, ad yexser usɣiwel?
Ayen i tettwaliḍ i tikkelt-nniḍen yettbeddil ayen i yezmer ugmuḍ ad d-yemmel ɣef tifin n yiferdisen ur nettwassen ara. Ilaq ad yettwasegzi usemres n usekyed d useqdec i yettwaxḍan. International Test Commission, 2001
Iɣbula
- Neisser et al. (1996). Intelligence: Knowns and unknowns..
- Pearson (2020). WISC-V Interpretive Report: About Scores.
- International Test Commission (2001). International Guidelines for Test Use.
- Raven (2000). The Raven's Progressive Matrices: Change and Stability over Culture and Time.
- Carpenter et al. (1990). What one intelligence test measures: A theoretical account of the processing in the Raven Progressive Matrices Test..
- Hampshire et al. (2012). Fractionating Human Intelligence.
- Scharfen et al. (2018). Retest effects in cognitive ability tests: A meta-analysis.
- Hedge et al. (2017). The reliability paradox: Why robust cognitive tasks do not produce reliable individual differences.
Bder asebter-a d aɣbalu: Ma yezmer usɛeddi n tikkelt-nniḍen n usekyed n IQ ad yessali agmuḍ-ik?. Helibrain. 2026. https://helibrain.com/kab/answers/iq-test-retest-practice-effects. CC BY 4.0.
← Snirem tiriritin-nniḍen