Хьалха долу далилш а, хьисапаш а
| Масал йолу хьал | Нийса жопан хан | МаьӀна |
|---|---|---|
| Дош а, хьажа а догӀу | 500 ms | Масал йолу хьалхалле |
| Дош а, хьажа а ца догӀу | 650 ms | Масал йолу догӀуш доцу хьал |
| Башхалла | 150 ms | ДогӀуш доцу хьал минус догӀу хьал; диагностикан чӀагӀо йац |
Струпан хьалхара Ӏилманан къасторш тӀехь-тӀехь лелош йолу дешан жопашца дина, амма онлайн версешкахь кнопка тӀетаӀор лелош хуьлу. Цара хьанаш а, баллаш а Ӏаткъам боцуш ца хуьлу. Талламашкахь тестан версеш, хьалхалле а, хьисапан методаш а дукха башха хилар билгалдина; цуьнца «Струп» цхьаъ аьлла, гӀалат доцу хьисапан шкала къастийна ца хуьлу. Stroop, 1935 Scarpina et al., 2017
Ца догӀу хилар муха кхолла?
КхаччалгӀа дешашхочунна, яздина дошца ца догӀу жоп хьалха хила тарло, массо а тӀедожор — цу дошан хьажаран ранг дӀалаца аьлла делахь а. MacLeod-н талламо интерференцин дуккха шерашкахь долу хьежамаш талла, амма и цхьана мозган декъанца я ларам ца хиларца цхьаьна ца дӀайо. Тестан бухе — иштта кхолла къийсам бу. MacLeod, 1991
ДогӀуш доцу минус догӀу хьал хьисап дар а, догӀуш доцу минус ца догӀу хьал хьисап дар а къасто деза. ДогӀу дошо болх тӀехьара дӀахьедарна, хьалхалле хийцича хьисапан башхаллин маьӀна а хийцало. Клиникан талламо, тестан маьӀна къасто хьал а, хьисапан метход а ларъян деза, олу. Scarpina et al., 2017
КӀезиг башхалла цхьанна а йоккха ойла йац мила?
Башхаллин хьисапо, цу хьалхалле хьалхалле а, царах хьисапан гӀалат а дӀахьо. Надёжни хьисапан талламашна хьажа, массо адамашна юкъара Ӏаткъам къайла йолуш а, адамашна юкъара башхаллин хьисапаш хьалха ца хилар а цхьаьна хила тарло. КӀезиг ханна дина тестехь башхалла кӀезиг хила тарло, амма цуьнан бахьан — башхалла, нийса жопаш я хьалхалле йохьу башхалла хила йиш ю; йоккха лар дика хилар шахьид ца хуьлу. Hedge et al., 2017
ХӀунда хуьлу?
Ӏаткъам хьан кӀайла хийцало?
Жопан меттигаш а, церан белга/жопан юкъара болх а, жоп лоран болхца дуьзна ду. Хьалхара хьалхаллен реакцин талламо, дукха меттигашна юкъара къастаран ханан дакъа дӀахӀотто лууш хилар билгалдина. ТӀелатта лелош йолу Струпан хьал а, кехат тӀехь кхетам а, къепашка хьаьжжина цхьаьна маьӀна боцу. Hick, 1952 Scarpina et al., 2017
Браузеран а, хьажаран хьалхаллен цӀенан а, хьалхаллен хьисапан аьттош а абсолют реакцин хьан дӀахьо. Цхьаьна йолу цӀеннахь хьалхалле къастора цхьаьна йолу хьалхаллен башхалла кӀезиг хила тарло, амма и хьан хьисапан гӀалаташ дӀадаьхна ду я башхаллин хьисапо тӀекъахеташ ду кхетийна ца хуьлу. Цуьнан жоп дӀалаца экспериментан ханан хьисап а, психометрикин Ӏилма а хьажо деза. Anwyl-Irvine et al., 2020 Hedge et al., 2017
Маларш дицдаро хьажамна Ӏаткъам бита тарло, амма маларан хьалхалле ларъян кхин-кхин йолу тесташца а, дакъошца а башхалла хилар мета-талламо гойту. ТӀехьара йоцу маьӀна — берриге а хьалхаллех цхьаьна хьисап кхочуш хила деза боху. Бакъахьа доцу дийнахьан тӀаьхьарчу ханна хьажаран башхалла муха йоккха хила деза боху хьисап ца хуьлу. Тахан йолу къайле адаман ден цӀийла хьежам хьоьжучу кхетамца ца дохийта. Lim et al., 2010
Къоьлла-къоьлла дешар а, Ӏамо хилар а муха?
Взрослешна хьакъоьлла йолу чулацаман мета-талламо кӀезиг хьалхарчу исполнительни-функцин пайда публикацин Ӏалашонна тӀе ларъян тӀаьхье кхечарна юкъара ца йитта хьехийна. И бахьанехь, Струпан тестан жопо цхьанна а билгалйина къоьлла пайда я зе хьалха ца хьажийта. Дешан маьӀна кхетарна деза йолу мотт а, тестан йоккха дакъа ю; цунах когнитивни гӀуллакхан къеп хӀотто деза бохуш ца ду. Lehtonen et al., 2018
Хьан жопаш хьанна юкъара къастош хилча, мотт, жоп лоран тайп а, хьисапан гӀуллакхаш а цхьаьна ларде; нийса жопаш а, тезалла а цхьаьна хьажа. Башхалла кӀезиг хилар гӀалат хилар я хьалхалле лоха хиларна хуьлча, и Ӏамо хилар ду боху жоп ма ло. И метрикехь дӀахьош йолу Ӏалашонан хьехамаш ду, лелош йолу хьехаман метод ца ду. Scarpina et al., 2017 Hedge et al., 2017
Йуьхьанан, лелош йолу пайда — иштта кхолла къийсаман тестан Ӏалашонца кхетар ду. И хала хилар а, йоккха балл а, хьан Ӏилманан даража, диагноз я Ӏаморан кхетам йолу пайда шаьш къасто ца хуьлу. MacLeod, 1991 Scarpina et al., 2017
Йовза хьалххе тест хьажа
Струпан тест
Струпан тест хьаж, хьажаран ранг дӀалаца боху тӀедожор кхочушде; нийса жопаш а, хан а цхьаьна хьажа. Цу тесто шаьш йолу кнопка тӀетаӀаран метход леладо. 150 ms йолу масало башхалла хьисап дар гойту; и хьалха кхочуш хила деза балл йац.
Хаттарш
Яздина дош со хьалха дечу хенахь дӀа деша мила?
КхаччалгӀа дешашхочунна, яздина дошца ца догӀу жоп хьалха хила тарло. Талламо интерференци кхолларна дуккха бахьанаш талло. MacLeod, 1991
Интерференци яц хилар Ӏалашо юй?
КӀезиг башхалла хилар кӀезиг ханна дина тестехь, шаьш хӀокху тайпана йолу дика къепан балл йац. Хьалхалле, нийса жопаш а, хьисапан надёжалла а хьажа деза. Hedge et al., 2017
Со кхинна жамӀа тест а, кнопка тӀетаӀаран тест а цхьаьна хьажа йиш юй?
Церан жоп лоран хьал а, хьисапан метод а башха ду. Норма леладе, хьан дечу версица цхьаьна йолуш хилча. Scarpina et al., 2017
Хаамийн хьасташ
- MacLeod (1991). Струпан Ӏаткъаман хьакъехь шераш а, интеграцин таллам а..
- Scarpina et al. (2017). Струпан ранг а, дош а тест.
- Stroop (1935). ТӀехь-тӀехь йолчу дешан жопашкахь интерференцин талламаш..
- Hedge et al. (2017). Надёжаллин къийсам: лахара когнитивни тесташ индивидуальни башхаллашкахь хьажа мила ца йиш йолу.
- Hick (1952). Хаамаш кхачаран тезаллин Ӏаткъам.
- Anwyl-Irvine et al. (2020). Онлайн экспериментан платформаш, веб-браузераш а, устройстван хьалхалле а, нийсалла а.
- Lim et al. (2010). КӀезиг ханна малар дицдаро когнитивни дакъошка дечу Ӏаткъаман мета-таллам..
- Lehtonen et al. (2018). Взрослешна къоьлла-къоьлла мотт хаарца исполнительни функцаш къасто хуьлуй? Мета-таллам..
ХӀара агӀо хьостанна хьеха: Струпан тест хала мила ду?. Helibrain. 2026. https://helibrain.com/ce/answers/why-the-stroop-effect-happens. CC BY 4.0.
← Кхин жоьпаш хьажа